PRAVO PORESKOG OBVEZNIKA U SLUČAJU VIŠE PLAĆENOG POREZA NA DOBIT

Prema odredbi člana 66. stav 3. Zakona o porezu na dobit pravnih lica („Sl. glasnik RS”, br. 25/2001, 80/2002, 80/2002 – dr. zakon, 43/2003, 84/2004, 18/2010, 101/2011, 119/2012, 47/2013, 108/2013 i 68/2014 – dr. zakon, 142/2014, 91/2015 – autentično tumačenje i 112/2015), ako je obveznik poreza u vidu akontacije platio više poreza nego što je bio dužan da plati po obavezi obračunatoj u poreskoj prijavi, više plaćeni porez uračunava se kao akontacija za naredni period ili se obvezniku vraća na njegov zahtev.

Poreska uprava je u martu 2015. godine na svojoj internet strani objavila Korisničko uputstvo za primenu Pravilnika o sadržaju i načinu podnošenja poreske prijave poreza na dobit pravnih lica (dalje: Uputstvo), kojim je propisan obrazac ZP/P/PDP: Zahtev za povraćaj/preknjižavanje više plaćenog poreza na dobit.

U petom  delu ovog Uputstva dato je objašnjenje o povraćaju i preknjižavanju sredstava sa računa poreza na dobit.

U skladu sa Uputstvom, poreski obveznik ima pravo da za više plaćeni porez na dobit:

1. podnese zahtev za povraćaj;
2. traži preknjižavanje radi izmirenja obaveza po osnovu drugog oblika javnog prihoda;
3. traži preknjižavanje sa jednog BOP-a na drugi BOP.

Ako poreski obveznik, nakon podnošenja poreske prijave, podnese zahtev za povraćaj više plaćenog poreza od obaveze iskazane u konačnoj poreskoj prijavi, povraćaj poreza vrši se sa BOP-a na koji je prenet više plaćeni porez.

Napomene u vezi sa popunjavanjem određenih polja u Obrascu

• Polje 1.1– Vrsta zahteva – u zavisnosti od vrste zahteva koji poreski obveznik podnosi, u ovo polje unosi se jedna od sledećih oznaka:

(1) – ako se podnosi zahtev za povraćaj više plaćenog poreza na dobit na svoj poslovni račun;

(2) – ako se podnosi zahtev za preknjižavanje više plaćenog poreza na dobit sa računa poreza na dobit u korist drugih računa grupe 843 ili 848;

(3) – ako se podnosi zahtev za prenos više plaćenog poreza na dobit sa jednog BOP-a na drugi BOP u okviru računa poreza na dobit;

(4) – ako se podnosi zahtev za prenos više plaćenog poreza sa jedne šifre opštine na drugu šifru opštine u slučaju promene poslovnog sedišta sa jedne opštine na drugu. 

• Polje 2.2 – Tip obveznika – u zavisnosti od forme organizovanja, poreski obveznik u ovo polje unosi jednu od sledećih oznaka:

(1) – pravno lice koje podnosi poreski bilans na Obrascu PB1/KPB;

(2) – stalna poslovna jedinica koja podnosi poreski bilans na Obrascu PB;

(3) – stalna poslovna jedinica koja podnosi poreski bilans na Obrascu PBPJ;

(4) – nedobitna organizacija koja podnosi poreski bilans na Obrascu PBN;

(5) – nedobitna organizacija koja podnosi poreski bilans na Obrascu PBN1;

(6) – nedobitna organizacija koja podnosi poreski bilans na Obrascu PBN2;

(7) – nedobitna organizacija koja podnosi poreski bilans na Obrascu PBN3.

• Polje 2.2a – MPL – ukoliko poreski obveznik podnosi poresku prijavu po konsolidovanom poreskom bilansu, u ovo polje unosi jednu od sledećih oznaka:

1 – poreski obveznik matično pravno lice;

0 – poreski obveznik zavisno pravno lice.

• Unosom Poreskog identifikacionog broja (PIB) u polje 2.1, od strane podnosioca zahteva obezbediće se automatsko ispisivanje ostalih podataka koji se odnose na identifikaciju poreskog obveznika (polja 2.3–2.7 – matični broj, naziv, adresa, kontakt telefon osobe, elektronska adresa – imejl).

Naredna polja se otvaraju, odnosno popunjavaju u zavisnosti od oznake unete u polje 1.1.

• Polje 3.1 – BOP sa kojeg treba izvršiti povraćaj – u koje poreski obveznik unosi broj odobrenja za plaćanje u okviru jedinstvenog računa poreza na dobit, po kojem zahteva povraćaj više uplaćenih sredstava.

Zastarevanje prava na povraćaj poreza

Odredbama člana 114a Zakona o poreskom postupku i poreskoj administraciji („Sl. glasnik RS”, br. 80/2002, 84/2002 – ispr., 23/2003 – ispr., 70/2003, 55/2004, 61/2005, 85/2005 – dr. zakon, 62/2006 – dr. zakon, 63/2006 – ispr. dr. zakona, 61/2007, 20/2009, 72/2009 – dr. zakon, 53/2010, 101/2011, 2/2012 – ispr., 93/2012, 47/2013, 108/2013, 68/2014, 105/2014, 91/2015 – autentično tumačenje, 112/2015, 15/2016 i 108/2016 – dalje: ZPPPA)  propisano je da pravo poreskog obveznika na povraćaj, poreski kredit, refakciju i refundaciju, kao i namirenje dospelih obaveza putem preknjižavanja poreza i povraćaj sporednih poreskih davanja, zastareva za pet godina od dana kada je zastarelost počela da teče.

Zastarelost prava na povraćaj, poreski kredit, refakciju i refundaciju, kao i namirenje dospelih obaveza putem preknjižavanja poreza i povraćaj sporednih poreskih davanja, počinje da teče od prvog dana naredne godine od godine u kojoj je poreski obveznik stekao pravo na povraćaj, poreski kredit, refakciju i refundaciju, kao i namirenje dospelih obaveza putem preknjižavanja poreza i povraćaj sporednih poreskih davanja.

Prema odredbama člana 114d ZPPPA zastarelost se prekida svakom radnjom Poreske uprave preduzetom protiv poreskog dužnika u cilju utvrđivanja i naplate poreza i sporednih poreskih davanja, odnosno radnjom poreskog obveznika preduzetom u cilju ostvarivanja prava na povraćaj, poreski kredit, refakciju i refundaciju, kao i namirenje dospelih obaveza putem preknjižavanja i povraćaj sporednih poreskih davanja.

Posle prekida zastarelost počinje da teče iznova, a vreme koje je proteklo pre prekida, ne računa se u rok za zastarelost.

Odredbom člana 10. stav 3. ZPPPA propisano je da, ako se poreski obveznik opredeli za povraćaj više ili pogrešno plaćenog poreza, odnosno sporednih poreskih davanja, kao i za refakciju, odnosno refundaciju poreza, odnosno za namirenje dospelih obaveza po drugom osnovu putem preknjižavanja poreza, Poreska uprava ima obavezu da po zahtevu donese rešenje bez odlaganja, a najkasnije u roku od 15 dana od dana prijema zahteva, ako poreskim zakonom nije drukčije uređeno.

U slučaju kada obveznik nije podneo zahtev za povraćaj više plaćenog poreza u godini u kojoj je u poreskoj prijavi utvrdio da je u vidu plaćenih akontacija platio više poreza nego što je bio dužan da plati po konačno utvrđenoj obavezi, a preplaćeni porez nije mogao da se uračuna kao akontacija u narednom periodu jer je obveznik poslovao sa gubitkom, te nije ni imao obavezu da plaća akontacije, rok zastarelosti prava na povraćaj više plaćenog poreza počinje da teče od prvog dana naredne godine od godine u kojoj je obveznik u poreskoj prijavi iskazao više plaćen porez.