Svi poreski obveznici dužni su da poresku prijavu na obrascu PDP za 2018. godinu, zajedno sa poreskim bilansom na odgovarajućem propisanom obrascu u zavisnosti od vrste poreskog obveznika, dostave najkasnije do 1. jula 2019. godine. Dostavljanje se vrši isključivo elektronskim putem preko aplikacije na portalu e-Porezi Poreske uprave. U aplikaciji se prilikom unosa bira tip obveznika, što omogućava popunjavanje poreske prijave i odgovarajućeg obrasca poreskog bilansa.
Skip to PDF contentMART 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 119
POREZI
Uvod
Obveznikom poreza na dobit, u skladu sa
odredbom člana 1. st. 3. Zakona o porezu na do-
bit pravnih lica („Sl. glasnik RS”, br. 25/2001,
80/2002, 80/2002 – dr. zakon, 43/2003, 84/2004,
18/2010, 101/2011, 119/2012, 47/2013, 108/2013,
68/2014 – dr. zakon, 142/2014, 91/2015 – autentič-
no tumačenje, 112/2015, 113/2017 i 95/2018 – u daljem
tekstu: Zakon), smatra se i drugo pravno lice
koje nije osnovano radi ostvarivanja dobiti,
već je, u skladu sa Zakonom, osnovano radi po-
stizanja drugih ciljeva utvrđenih u njegovim op-
štim aktima, ako ostvaruje prihode prodajom
proizvoda na tržištu ili vršenjem usluga uz
naknadu – tzv. nedobitna organizacija. Nedo-
bitnim organizacijama naročito se smatraju:
ustanove čiji je osnivač Republika Srbija, auto-
nomna pokrajina, jedinica lokalne samouprave;
političke i sindikalne organizacije; komore;
crkve i verske zajednice; udruženja; fondacije
i zadužbine.
Da li će poreski bilans drugo pravno lice
podneti na obrascu PB 1 ili PBN 1, zavisi od toga
na koji način sastavlja finansijski izveštaj, s
obzirom na to da je propisima o računovodstvu
određeno da se drugim pravnim licima smatraju
pravna lica čije se poslovanje delom finansira
iz javnih prihoda ili drugih namenskih izvora,
a delom ili u celini po osnovu učlanjenja, pri
čemu se ne osnivaju radi sticanja dobiti (poli-
tičke organizacije, sindikalne organizacije sa
svojstvom pravnog lica, fondacije i zadužbine,
udruženja, komore, crkve i verske zajednice, u
delu obavljanja privredne ili druge delatnosti
u skladu sa propisima kojima je uređeno obavlja-
nje tih delatnosti, kao i druge organizacije ure-
đene po osnovu učlanjenja).
Druga pravna lica, definisana propisima o
računovodstvu, finansijske izveštaje za 2018.
godinu sastavljaju primenom Pravilnika o
Kontnom okviru i sadržini računa u Kontnom
okviru za druga pravna lica („Sl. glasnik RS”,
broj 137/2014) i Pravilnika o sadržini i for-
mi obrazaca finansijskih izveštaja za druga
pravna lica („Sl. glasnik RS”, broj 137/2014),
zbog čega sastavljaju PBN 1.
Međutim, ako se druga pravna lica oprede-
le za primenu MSFI za MSP, za sastavljanje fi-
nansijskih izveštaja za 2018. godinu primenjuju
Pravilnik o Kontnom okviru i sadržini ra-
čuna u Kontnom okviru za privredna društva,
zadruge i preduzetnike („Sl. glasnik RS”, broj
95/2014) i Pravilnik o sadržini i formi
Dr Marijana Žiravac Mladenović, glavni i odgovorni urednik časopisa „Poslovni savetnik”
Nedobitne organizacije –
sastavljanje poreskog bilansa na
obrascu PBN 1 i poreske prijave
na obrascu PDP za 2018. godinu
Svi poreski obveznici dužni su da poresku prijavu na obrascu PDP za 2018.
godinu, zajedno sa poreskim bilansom na odgovarajućem propisanom obrascu
u zavisnosti od vrste poreskog obveznika, dostave najkasnije do 1. jula 2019.
godine. Dostavljanje se vrši isključivo elektronskim putem preko aplikaci-
je na portalu e-Porezi Poreske uprave. U aplikaciji se prilikom unosa bira
tip obveznika, što omogućava popunjavanje poreske prijave i odgovarajućeg
obrasca poreskog bilansa.
120 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
obrazaca finansijskih
izveštaja za privredna
društva, zadruge i preduzetnike („Sl. glasnik
RS”, br. 95/2014 i 144/2014), zbog čega sastavlja-
ju PB 1.
Oporezivu dobit i poresku obavezu za 2018.
godinu nedobitne organizacije utvrđuju na osno-
vu sledećih propisa:
● Zakon o porezu na dobit pravnih lica („Sl.
glasnik RS”, br. 25/2001, 80/2002, 80/2002 – dr.
zakon, 43/2003, 84/2004, 18/2010, 101/2011, 119/2012,
47/2013, 108/2013, 68/2014 – dr. zakon, 142/2014,
91/2015 – autentično tumačenje, 112/2015, 113/2017
i 95/2018 – u daljem tekstu: Zakon);
● Pravilnik o sadržaju poreskog bilansa za
nedobitne organizacije – obveznike poreza na
dobit pravnih lica („Sl. glasnik RS”, br. 60/14,
41/15 i 53/15 – u daljem tekstu: Pravilnik o pore-
skom bilansu za nedobitne organizacije);
● Pravilnik o sadržaju poreske prijave za ob-
račun poreza na dobit pravnih lica („Sl. gla-
snik RS”, br. 30/2015 i 101/2016 i 44/2018 – drugi
propis – u daljem tekstu: Pravilnik o poreskoj
prijavi PDP).
Imajući u vidu navedene propise, sve ne-
dobitne organizacije podnose istu poresku
prijavu, ali su im obrasci poreskog bilansa ra-
zličiti, odnosno:
1) obveznik koji primenjuje Kontni plan za budžet-
ski sistem, a uključen je u konsolidovani račun
trezora – podnosi obrazac PBN – Poreski bi-
lans za nedobitnu organizaciju koja primenjuje
Kontni plan za budžetski sistem za period od 1. 1.
do 31. 12. 2018. godine;
2) obveznik koji primenjuje Kontni okvir za pri-
vredna društva, zadruge i preduzetnike, odno-
sno Kontni okvir za druga pravna lica − podnosi
obrazac PBN 1 − Poreski bilans za nedobitnu
organizaciju koja primenjuje Kontni okvir za
privredna društva, zadruge i preduzetnike,
odnosno Kontni okvir za druga pravna lica za
period od 1. 1. do 31. 12. 2018. godine;
3) obveznik koji primenjuje Kontni okvir za ban-
ke – podnosi obrazac PBN 2 – Poreski bilans za
nedobitnu organizaciju koja primenjuje Kontni
okvir za banke za period od 1. 1. do 31. 12. 2018.
godine;
4) obveznik koji primenjuje Kontni okvir za Na-
rodnu banku Srbije – podnosi obrazac PBN 3 –
Poreski bilans za nedobitnu organizaciju koja
primenjuje Kontni okvir za Narodnu banku Srbi-
je za period od 1. 1. do 31. 12. 2018. godine.
Nedobitne organizacije koje ostvaruju pore-
sko oslobođenje
Poreski bilans i poresku prijavu podnose
i one nedobitne organizacije koje ispunjava-
ju uslove za poresko oslobođenje iz člana 44.
Zakona.
Radi ostvarivanja prava na poresko oslo-
bođenje nedobitne organizacije – druga prav-
na lica koja nisu osnovana radi ostvarivanja
dobiti, već su, u skladu sa Zakonom, osnovana
radi postizanja drugih ciljeva utvrđenih nje-
govim opštim aktima (bez obzira na to kako su
organizovana) – oslobađaju se poreza na dobit,
shodno članu 44. Zakona, za poreski period u
kojem ostvareni višak prihoda nad rashodima
nije veći od 400.000 dinara. Ovo oslobođenje je
uslovljeno, odnosno oslobađaju se ako:
1) ne raspodeljuju ostvareni višak svojim osni-
vačima, članovima, direktorima, zaposlenima
ili sa njima povezanim licima;
2) godišnji iznos ličnih primanja koja isplaćuju
zaposlenima, direktorima i sa njima povezanim
licima nije veći od dvostrukog iznosa prosečne
godišnje zarade po zaposlenom u Republici u go-
dini za koju se utvrđuje pravo na poresko oslo-
bođenje, prema podacima republičkog organa
nadležnog za poslove statistike;
3) ne raspodeljuju imovinu u korist svojih osni-
vača, članova, direktora, zaposlenih ili sa
njima povezanih lica;
4) nemaju monopolski ili dominantan položaj
na tržištu u smislu zakona kojim se uređuje za-
štita konkurencije.
Povezanim licima iz tačaka od 1) do 3) sma-
traju se lica iz člana 59. Zakona.
Nedobitne organizacije dužne su da obezbede
i iskažu, odnosno evidentiraju podatke o
nastalim prihodima i rashodima, kao i da u po-
reskom bilansu posebno iskažu prihode ostva-
rene na tržištu i sa njima povezane rashode.
Prihodi nedobitnih organizacija koji (ne)
podležu oporezivanju
Nedobitne organizacije, kao poreski ob-
veznici, porez na dobit utvrđuju samo za deo
prihoda koji ostvare prodajom proizvoda na
tržištu ili vršenjem usluga uz naknadu, kao i
za prihode ostvarene po osnovu kamate i drugih
poslovnih aktivnosti. U tom smislu oporezivi
MART 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 121
POREZI
prihodi nedobitnih organizacija predstavljaju
prihode ostvarene na tržištu:
● prihode ostvarene prodajom dobara na trži-
štu,
● prihode od pružanja usluga uz naknadu (mar-
keting usluge, turističke usluge, ugostiteljske
usluge, druge intelektualne usluge i sl.),
● prihode ostvarene po osnovu sponzorstva
(ako je izvršena protivusluga sponzoru),
● zakupnine,
● kamate.
Prihodi koji nisu ostvareni na tržištu
prihodi su koji se ostvaruju iz budžeta, fondo-
va i zavoda, kao i prihodi ostvareni po osnovu
poklona, odnosno donacija, legata i članarina i
prihodi koji imaju karakter javnih prihoda koji
se uplaćuju u budžet.
U cilju pojašnjenja pojma prihoda ostvarenih
na tržištu dati su izvodi nekih mišljenja Mi-
nistarstva finansija:
● Prihod udruženja, ostvaren po osnovu
prodaje ulaznica za koncert, predstavlja pri-
hod ostvaren na tržištu koji je oporeziv u skla-
du sa odredbama Zakona, nezavisno od toga što
je koncert u konkretnom slučaju organizovan u
humanitarne svrhe. Prema tome, višak predmet-
nih prihoda nad rashodima koji su nastali u vezi
sa ostvarenjem prihoda na tržištu (koji je, kako
se navodi u podnetom zahtevu, veći od 400.000
dinara) predstavlja osnovicu za oporezivanje
porezom na dobit pravnih lica – Mišljenje Mi-
nistarstva finansija br. 430-00-113/2018-04 od
15. 3. 2018. godine.
● Prihod koji je (u konkretnom slučaju) stam-
bena zgrada ostvarila od vlasnika stana koji je,
na osnovu ugovora sa skupštinom stanara, odno-
sno saglasnosti skupštine stanara, pretvorio
deo zajedničkih prostorija u stambeni prostor
(u sopstvenom vlasništvu), prema našem mi-
šljenju predstavlja prihod ostvaren na trži-
štu, koji je oporeziv shodno odredbama Zakona,
a koji se, u skladu sa Pravilnikom, iskazuje na
rednom broju 1 obrasca PBN 1 (Prihodi od pro-
daje robe, proizvoda i usluga) – Mišljenje Mi-
nistarstva finansija br. 430-00-537/2016-04 od
9. 1. 2017. godine.
● Imajući u vidu da je sindikalna organi-
zacija (kao nedobitna organizacija) ostvarila
prihode sa tržišta (konkretno od kamata na
novčana sredstva na računu banke), dužna je da
(kao obveznik poreza na dobit) nadležnom pore-
skom organu podnese poreski bilans i poresku
prijavu, nezavisno od toga što je u tom poreskom
periodu ostvareni višak prihoda nad rashodi-
ma manji od 400.000 dinara. U tom slučaju sindi-
kalna organizacija (ukoliko ispunjava i ostale
uslove iz člana 44. Zakona) na odgovarajućem
rednom broju obrasca poreske prijave upisuje
vrednost nula („0”) – Mišljenje Ministarstva
finansija br. 430-00- 170/2016-04 od 19. 5. 2016.
godine.
● Imajući u vidu da je u konkretnom slučaju
zadužbina ostvarila prihode sa tržišta, i to
prihode od zakupnine nepokretnosti, dužna je
da (kao obveznik poreza na dobit pravnih lica)
nadležnom poreskom organu podnese poresku
prijavu, zajedno sa poreskim bilansom u kojem će
(u obrascu PBN 1) iskazati prihode sa tržišta,
kao i rashode koji su nastali u vezi sa ostvare-
njem tih prihoda, a koji se obračunavaju i iska-
zuju srazmerno učešću prihoda ostvarenih na
tržištu u ukupno ostvarenim prihodima ob-
veznika ili u ukupnom iznosu, ukoliko je njihov
nastanak vezan isključivo za prihode ostvarene
na tržištu – Mišljenje Ministarstva finansija
br. 413-00-74/2015-04 od 22. 5. 2015. godine.
● Imajući u vidu navedeno, prihodi od taksi
koje Komisija za zaštitu konkurencije ostvaru-
je obavljanjem poverenih poslova iz svoje nadle-
žnosti (konkretno, izdavanjem akata u skladu sa
Zakonom o zaštiti konkurencije) ne smatraju se
prihodima ostvarenim prodajom proizvoda na
tržištu ili vršenjem usluga uz naknadu, što
znači da se ne oporezuju u skladu sa Zakonom –
Mišljenje Ministarstva finansija br. 413-00-
138/2014-04 od 20. 8. 2014. godine.
● Ako fondacija, kao davalac izdržavanja,
na osnovu zaključenog ugovora o doživotnom
izdržavanju ostvari prihod, isti se ne smatra
prihodom ostvarenim na tržištu, kao što se
ne smatra ni prihod po osnovu zaveštanja – Mi-
šljenje Ministarstva finansija RS br. 430-03-
115/2011-04 od 27. 6. 2011. godine.
● Fudbalski klub organizovan kao udruženje
građana, kada ostvari prihod od obeštećenja po
osnovu ulaganja u treniranje i obrazovanje igra-
ča kojeg je u toku trajanja ugovora ustupio drugom
klubu, ne smatra se prihodom ostvarenim sa tr-
žišta – Mišljenje Ministarstva finansija RS
br. 430-07-103/2011-04 od 20. 9. 2011. godine.
● Prihod koji sportski klub (nedobitna or-
ganizacija) ostvari po osnovu prodaje ulaznica,
122 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
predstavlja prihod ostvaren na tržištu – Mi-
šljenje Ministarstva finansija RS br. 430-07-
313/2010-04 od 18. 4. 2011. godine.
● Prihodi koje Zavod za intelektualnu svo-
jinu ostvari po osnovu dela uplaćenih taksi za
proširenje, predstavljaju sopstvene prihode
Zavoda koji nisu ostvareni na tržištu – Mi-
šljenje Ministarstva finansija RS br. 413-00-
3594/2010-04 od 8. 4. 2011. godine.
● Udruženje privrednih subjekata nije obve-
znik poreza na dobit ukoliko ostvaruje prihode
od donacija, dotacija, poklona, članarina člano-
va udruženja i sl., pod uslovom da nema obavezu
činjenja protivusluge svojim članovima – Mi-
šljenje Ministarstva finansija RS br. 413-00-
03087/2010-04 od 26. 10. 2010. godine.
● Stambena zgrada izdavanjem prostora u
zakup ostvaruje prihod na tržištu – Mišljenje
Ministarstva finansija RS br. 413-00-1283/2010-
04 od 14. 9. 2010. godine.
● Prihod nedobitne organizacije ostvaren
po osnovu otkupa sekundarnih sirovina od fi-
zičkih lica i prodajom tih sirovina pravnim
licima, predstavlja prihod ostvaren na trži-
štu – Mišljenje Ministarstva finansija RS br.
413-00-01460/2009-04 od 18. 3. 2010. godine.
● Savez samostalnih sindikata koji, kao ne-
dobitna organizacija, ostvari prihod od prodaje
udela, smatra se da je ostvario prihod na trži-
štu – Mišljenje Ministarstva finansija RS br.
430-07-00041/2009-04 od 25. 3. 2009. godine.
● Prihodi koje je udruženje građana ostva-
rilo od donacije nisu oporezivi – Mišljenje
Ministarstva finansija br. 413-00-00252/2008-
04 od 19. 2. 2008. godine.
● Prihodi koje Komora ovlašćenih revi-
zora ostvari od članskog doprinosa svojih čla-
nova upisanih u registar komore nisu, u skladu
sa Zakonom i Pravilnikom, tržišni prihodi
– Mišljenje Ministarstva finansija br. 413-00-
00245/2008-04 od 19. 2. 2008. godine.
● Prihod Agencije za licenciranje stečaj-
nih upravnika po osnovu naknade za polaganje
stručnih ispita ne smatra se prihodom ostva-
renim na tržištu – Mišljenje Ministarstva
finansija br. 430-07-00008/2007-04 od 14. 2. 2007.
godine.
● Prihod Agencije za privredne registre
koji ostvari po osnovu obavljanja poslova iz svo-
je nadležnosti nije prihod koji podleže opore-
zivanju – Mišljenje Ministarstva finansija br.
430-07-00333/2006-04 od 22. 11. 2006. godine.
● Nagrade u novcu koje dobije nedobitna
organizacija nisu prihod ostvaren na tržištu
– Mišljenje Ministarstva finansija br. 414-00-
208/2005-04 od 7. 12. 2005. godine.
● Prihod koji nedobitne organizacije ostva-
re iz budžeta ili iz članarina ne smatra se
prihodom ostvarenim na tržištu – Mišljenje
Ministarstva finansija br. 430-07-102/2005-04
od 18. 3. 2005. godine.
Sastavljanje obrasca PBN 1
Obrazac PBN 1 popunjava se u dinarima, bez
decimala, a čine ga dva dela:
A) Prihodi ostvareni na tržištu i
B) Rashodi nastali u vezi sa prihodima ostvare-
nim na tržištu.
Poreski bilans za nedobitnu organizaciju
sastavlja se korišćenjem podataka sa odgovara-
jućih AOP iz Bilansa uspeha, a u zavisnosti od
vrste kontnog okvira koji primenjuju – Kontni
okvir za privredna društva, zadruge i predu-
zetnike, odnosno Kontni okvir za druga pravna
lica.
Nedobitne organizacije koje obrazac Bilans
uspeha sastavljaju u skladu sa Pravilnikom o
sadržini i formi obrazaca finansijskih izve-
štaja za druga pravna lica, obrazac PBN 1 popu-
njavaju na način prikazan u tabeli 1.
Nedobitne organizacije koje obrazac Bilans
uspeha sastavljaju u skladu sa Pravilnikom o
Kontnom okviru i sadržini računa u Kontnom
okviru za privredna društva, zadruge i predu-
zetnike, obrazac PBN 1 popunjavaju na način pri-
kazan u tabeli 2.
Primer: Popunjavanje obrasca PBN 1
Udruženje građana DRUG (nedobitna organi-
zacija koja primenjuje MSFI za MSP) finansira
se iz članarina i donacija, ali je u 2018. godini
ostvarilo i prihode na tržištu u visini od 3,2
miliona dinara:
Konto Opis Iznos
614 Prihodi od prodaje usluga 1.500.000
650 Prihodi od zakupnina 1.700.000
Ukupno prihodi na tržištu 3.200.000
MART 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 123
POREZI
DRUG je u 2018. godini ostvarilo ukupne pri-
hode od 6,5 miliona dinara, što znači da pri-
hodi na tržištu učestvuju u ukupnim prihodima
sa 49,23%.
Direktni rashodi, koji su vezani isključivo
za nastajanje prihoda ostvarenih na tržištu,
jesu:
Opis Iznos
Troškovi amortizacije objekta koji
se izdaje u zakup 210.000
Drugi direktni rashodi 380.000
Ostali troškovi, iskazani u Bilansu uspeha
DRUG-a, unose se u PBN 1 srazmerno učešću pri-
Tabela 1: Popunjavanje PNB 1 u skladu sa Pravilnikom o sadržini i formi obrazaca finansijskih
izveštaja za druga pravna lica
Red.
br. Pozicija Dinara
1 2 3
A) PRIHODI OSTVARENI NA TRŽIŠTU
1. Prihodi od prodaje robe,
proizvoda i usluga
Prihodi od prodaje robe, proizvoda i usluga (AOP 1002), uključujući i
prihode od prodaje stalne imovine koji se iskazuju na odgovarajućem
računu grupe 67 (deo AOP 1038)
2. Prihodi od zakupnina Prihodi od zakupnina pokretnih i nepokretnih stvari, iskazani na
računima grupe 65 (deo AOP 1006)
3. Prihodi od kamata Prihodi od kamata, iskazani na odgovarajućim računima grupe 66 (deo
AOP 1022 i AOP 1023)
B) RASHODI NASTALI U VEZI SA PRIHODIMA OSTVARENIM NA TRŽIŠTU
5. Nabavna vrednost prodate robe Odgovarajući rashodi vezani za prihode ostvarene na tržištu, pri
čemu se ovi rashodi obračunavaju i iskazuju srazmerno učešću prihoda
ostvarenih na tržištu u ukupno ostvarenim prihodima obveznika; pod
ovim rednim brojevima mogu se iskazati i ukupni rashodi obveznika
sa navedenih pozicija (AOP 1008, 1012, 1013, 1014, 1015 i 1018) iskazanih u
Bilansu uspeha, ukoliko je njihov nastanak vezan isključivo za prihode
ostvarene na tržištu
6. Troškovi materijala
7. Troškovi zarada, naknada
zarada i ostali lični rashodi
8. Troškovi amortizacije
9. Ostali poslovni rashodi
Tabela 2: Popunjavanje PNB 1 u skladu sa Pravilnikom o Kontnom okviru i sadržini računa u Kont-
nom okviru za privredna društva, zadruge i preduzetnike
Red.
br. Pozicija Dinara
1 2 3
A) PRIHODI OSTVARENI NA TRŽIŠTU
1. Prihodi od prodaje robe,
proizvoda i usluga
Prihodi od prodaje robe, proizvoda i usluga (AOP 1002 i 1009),
uključujući i prihode od prodaje stalne imovine, iskazani na
odgovarajućem računu grupe 67 (deo AOP 1052)
2. Prihodi od zakupnina Prihodi od zakupnina pokretnih i nepokretnih stvari, iskazani na
odgovarajućem računu grupe 65 (deo AOP 1017)
3. Prihodi od kamata Prihodi od kamata, iskazani na odgovarajućim računima grupe 66 (deo
AOP 1034, deo AOP 1035 i AOP 1038)
B) RASHODI NASTALI U VEZI SA PRIHODIMA OSTVARENIM NA TRŽIŠTU
5. Nabavna vrednost prodate robe Odgovarajući rashodi vezani za prihode ostvarene na tržištu (AOP 1019,
1023, 1024, 1025, 1026, 1027 i 1029), pri čemu se ovi rashodi obračunavaju
i iskazuju srazmerno učešću prihoda ostvarenih na tržištu u ukupno
ostvarenim prihodima; ako je nastanak rashoda vezan isključivo za
prihode ostvarene na tržištu, pod ovim rednim brojevima mogu se
iskazati i ukupni rashodi obveznika sa navedenih pozicija iskazanih u
Bilansu uspeha
6. Troškovi materijala
7. Troškovi zarada, naknada
zarada i ostali lični rashodi
8. Troškovi amortizacije
9. Ostali poslovni rashodi
124 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
hoda ostvarenih na tržištu u ukupnom prihodu,
i to:
Grupa
računa Opis Ukupan
iznos
Srazmerni
iznos
52 Troškovi zarada,
naknada zarada i
ostali lični rashodi
2.005.000 987.062
51 Troškovi materijala 312.000 153.598
53 Ostali poslovni
rashodi
300.000 147.690
Ukupno 2.617.000 1.288.350
DRUG popunjava obrazac PBN 1:
Red.
br. Pozicija Dinara
1 2 3
A) PRIHODI OSTVARENI NA TRŽIŠTU
1. Prihodi od prodaje robe,
proizvoda i usluga 1.500.000
2. Prihodi od zakupnina 1.700.000
3. Prihodi od kamata 0
4. Ukupno (red. br. 1 + 2 + 3) 3.200.000
B) RASHODI NASTALI U VEZI SA PRIHODIMA
OSTVARENIM NA TRŽIŠTU
5. Nabavna vrednost prodate robe
6. Troškovi materijala 153.598
7. Troškovi zarada, naknada zarada i
ostali lični rashodi 987.062
8. Troškovi amortizacije 210.000
9. Ostali poslovni rashodi 527.690
10. Ukupno (red. br. od 5 do 9) 1.878.350
11. Poreska osnovica (red. br. 4 – 10) 1.321.650
Sastavljanje poreske prijave na
obrascu PDP
Obrazac PDP sastoji se iz 11 delova:
1. Podaci o prijavi,
2. Podaci o obvezniku,
3. Podaci o delatnosti,
4. Podaci o proceni poslovnog rezultata i utvr-
đivanje visine akontacije,
5. Podaci od značaja za utvrđivanje poreske oba-
veze,
5A. Podaci od značaja za utvrđivanje poreske
obaveze za nedobitne organizacije,
6. Podaci od značaja za utvrđivanje visine akon-
tacije,
7. Podaci o poreskom konsolidovanju,
8. Podaci o likvidaciji,
9. Podaci o stečaju,
10. Podaci o statusnim promenama,
11. Napomena poreskog obveznika/punomoćnika/
zastupnika.
Nedobitna organizacija popunjava delove 1,
2, 3 i 5A.
Iznosi se upisuju u dinarima, bez decimala.
U navedeni obrazac unose se i pojedini poda-
ci iz odgovarajućih obrazaca:
● PBN ili PBN 1 ili PBN 2 ili PBN 3,
● IPONO – Izjava o ispunjenosti uslova za pore-
sko oslobođenje nedobitne organizacije,
● OA – Obračun amortizacije,
● OA/I – Obračun amortizacije nepokretnosti,
● OA/N – Obračun amortizacije nematerijalnih
sredstava.
Obrazac IPONO dostavlja samo obveznik –
nedobitna organizacija – koji ima pravo na oslo-
bođenje iz člana 44. Zakona.
1. Podaci o prijavi
1.1 Vrsta prijave
U polje „Oznaka vrste” upisuje se 1 ako prijavu
podnosi poreski obveznik iz čl. 1. i 5. Zakona
(privredno društvo, odnosno preduzeće, od-
nosno drugo pravno lice koje je osnovano radi
obavljanja delatnosti u cilju sticanja dobiti, za-
druga, nedobitna organizacija i stalna poslovna
jedinica nerezidentnog obveznika koja obavlja
delatnost na teritoriji Republike Srbije), za
utvrđivanje konačne obaveze poreza na dobit
pravnih lica, kao i za utvrđivanje akontacije
za naredni poreski period.
Ostale oznake su:
Vrsta prijave Oznaka
Poreska prijava za konačnu obavezu 1
Poreska prijava prilikom otpočinjanja
obavljanja delatnosti u toku godine 2
Poreska prijava za konačnu obavezu u toku
poreskog perioda 3
Poreska prijava za izmenu mesečnih
akontacija u toku godine 4
Poreska prijava po nalazu kontrole 5
Poreska prijava po konsolidovanom
poreskom bilansu 6
Polje „1.1a Osnov” popunjava se ako je u polje
1.1 Vrsta prijave uneta oznaka 3 – Poreska prijava
MART 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 125
POREZI
za konačnu obavezu u toku poreskog perioda, i to
unosom jedne od sledećih oznaka:
● prestanak obavljanja delatnosti u toku pore-
skog perioda: 10;
● statusna promena: 20;
● promena poreskog perioda na osnovu sagla-
snosti ministra finansija, odnosno guvernera
NBS: 30;
● otvaranje postupka likvidacije: 41;
● okončanje postupka likvidacije: 42;
● prenošenje postupka likvidacije u narednu
godinu: 43;
● otvaranje postupka stečaja: 51;
● donošenje odluke o nastavljanju stečajnog po-
stupka bankrotstvom: 52;
● prenošenje postupka stečaja u narednu godinu
ili naredni poreski period: 53;
● zaključenje postupka stečaja bankrotstvom: 54;
● usvajanje plana reorganizacije: 55.
1.2 Poreski period
Unosi se datum početka i završetka poreskog
perioda. Dakle, 01. 01. 2018 – 31. 12. 2018. za obve-
znika koji je poslovao celu godinu, a kod novo-
osnovanih pravnih lica unose se podaci: „dan
osnivanja” – 31. 12. 2018.
1.3 Izmena prijave/akontacije
Prilikom podnošenja poreske prijave za
konačnu obavezu za 2018. godinu ovo polje se ne
popunjava.
U polja se unose odgovarajuće oznake samo u
slučaju podnošenja izmenjene poreske prijave,
i to:
1 – za izmenjenu prijavu koja se podnosi u skladu
sa članom 40. ZPPPA-a;
2 – za izmenjenu prijavu po nalogu kontrole, koja
se ne smatra izmenjenom prijavom u smislu člana
40. ZPPPA-a;
3 – za prijavu u slučaju izmene akontacije u skla-
du sa članom 68. Zakona;
9 – za storno prijavu koju podnosi nadležni po-
reski organ na osnovu donetog rešenja u slučaju
prestanka razloga za podnošenje prijave koja je
predmet storniranja, kada se ista stornira u
potpunosti.
Pod rednim brojem 1.3a Identifikacioni
broj prijave unosi se broj prijave koja se menja u
skladu sa članom 40. Zakona, odnosno po nalogu
kontrole, broj prijave koja se stornira, odnosno
broj prijave kojom je utvrđena visina akontacije
koja se menja. Prilikom podnošenja poreske pri-
jave za konačnu obavezu za 2018. godinu ovo polje
se ne popunjava.
1.4 Osnov rešenja
Ovo polje se popunjava samo ako se poreska
prijava ili izmenjena poreska prijava podnosi
po nalogu kontrole i to u postupku po žalbi na
rešenje.
Prilikom podnošenja poreske prijave za
konačnu obavezu za 2018. godinu ovo polje se ne
popunjava.
1.5 Broj rešenja
Ovde se unosi broj rešenja nadležnog pore-
skog organa kojim je naloženo podnošenje PDP,
odnosno podnošenje izmenjene PDP, u slučaju
kada je u polju 1.1 Vrsta prijave navedena ozna-
ka (5) – prijava po nalazu kontrole ili kada je
u polju 1.3. Izmena prijave navedena oznaka (2)
– izmenjena poreska prijava PDP po nalazu kon-
trole. Ovo polje popunjava isključivo poreski
inspektor.
Prilikom podnošenja poreske prijave za
konačnu obavezu za 2018. godinu ovo polje se ne
popunjava.
2. Podaci o obvezniku
Podaci iz polja 2.1, 2.2, 2.3, 2.4, 2.5, 2.6 i 2.7
obavezni su. Ukoliko se ne navede ili pogre-
šno navede bilo koji od njih, podneta poreska
prijava smatra se formalno neispravnom, tj.
netačnom.
2.1 Poreski identifikacioni broj (PIB)
Unosi se PIB obveznika.
2.2 Tip obveznika
Unosi se oznaka tipa obveznika u zavisnosti
od poreskog bilansa koji podnosi kao prilog uz
prijavu. Unosom odgovarajuće oznake tipa obve-
znika omogućava se unošenje podataka u priloge
iz člana 2. stav 3. Pravilnika o poreskom bilansu.
4 – za nedobitnu organizaciju koja podnosi po-
reski bilans na obrascu PBN unosom oznake 4 u
polje 2.2 obezbediće se unos podataka u obrazac
PBN.
5 – za nedobitnu organizaciju koja podnosi po-
reski bilans na obrascu PBN 1 unosom oznake 5 u
126 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
polje 2.2 obezbediće se unos podataka u obrazac
PBN 1.
6 – za nedobitnu organizaciju koja podnosi po-
reski bilans na obrascu PBN 2 unosom oznake 6 u
polje 2.2 obezbediće se unos podataka u obrazac
PBN 2.
7 – za nedobitnu organizaciju koja podnosi po-
reski bilans na obrascu PBN 3 unosom oznake 7 u
polje 2.2 obezbediće se unos podataka u obrazac
PBN 3.
2.2a MPL
Unosi se oznaka matičnog, odnosno zavisnog
pravnog lica iz grupe povezanih pravnih lica
kojima je odobreno poresko konsolidovanje (u
daljem tekstu: MPL), i to:
1 – za obveznika matično pravno lice;
0 – za zavisno pravno lice.
Nedobitne organizacije ne popunjavaju ovo
polje.
2.3 Matični broj
Unosi se matični broj obveznika.
2.4 Naziv
Unosi se naziv obveznika.
2.5 Adresa
Unosi se adresa obveznika.
2.6 Telefon kontakt osobe
Unosi se telefon kontakt osobe obveznika.
2.7 Elektronska adresa (imejl)
Unosi se elektronska adresa obveznika na
koju se dostavljaju obaveštenja o prijavama.
3. Podaci o delatnosti
Podaci iz polja 3.1 i 3.2 su obavezni. Ukoliko
se ne navede ili pogrešno navede bilo koji od
njih, podneta poreska prijava smatra se for-
malno neispravnom, tj. netačnom.
3.1 Pretežna delatnost upisana u Registar
Agencije za privredne registre
Unosi se šifra pretežne delatnosti.
3.2 Delatnost na osnovu koje je u obračunskom
periodu ostvareno najveće učešće u ukupnom
prihodu
Unosi se šifra delatnosti na osnovu koje je u
obračunskom periodu ostvareno najveće učešće
u ukupnom prihodu.
Nakon popunjavanja 1, 2. i 3. dela poreske
prijave PDP, poreski obveznik, u zavisnosti
od oznake upisane u polje 1.1 – Vrsta prijave,
kao i oznake upisane u polje 2.2 – Tip obvezni-
ka, dobija mogućnost izbora odgovarajućeg po-
reskog bilansa i isti popunjava.
Po okončanju unosa podataka u odgovarajući
obrazac poreskog bilansa, poreski obveznik
prelazi na unos podataka u priloge koji se
podnose uz poreski bilans.
Po popunjavanju podataka u prilozima koji
se podnose uz poreski bilans, poreski obve-
znik nastavlja sa unosom ostalih podataka u
PDP obrazac.
Nakon popunjavanja 1, 2. i 3. dela poreske pri-
jave PDP, poreski obveznik, u zavisnosti od
oznake upisane u polje 1.1 – Vrsta prijave, kao i
oznake upisane u polje 2.2 – Tip obveznika, do-
bija mogućnost izbora odgovarajućeg poreskog
bilansa i isti popunjava.
Po okončanju unosa podataka u odgovarajući
obrazac poreskog bilansa, poreski obveznik
prelazi na unos podataka u priloge koji se pod-
nose uz poreski bilans.
Po popunjavanju podataka u prilozima koji se
podnose uz poreski bilans, poreski obveznik
nastavlja sa unosom ostalih podataka u PDP
obrazac.
5A Podaci od značaja za utvrđivanje poreske
obaveze za nedobitne organizacije
U ovaj deo podatke unose obveznici tipa 4,
5, 6 i 7.
5.10 Poreska osnovica
Unosi se podatak sa odgovarajućeg rednog bro-
ja poreskog bilansa nedobitne organizacije u za-
visnosti od podnetog obrasca poreskog bilansa,
odnosno podatak sa rednog broja:
● 21 obrasca PBN,
● 11 obrasca PBN 1,
● 9 obrasca PBN 2,
● 6 obrasca PBN 3.
Prilikom izbora tipa obveznika u polju 2.2
automatski se otvara mogućnost unošenja po-
dataka koji odgovaraju izabranom tipu obveznika.
MART 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 127
POREZI
5.11 Poresko oslobođenje
Ovde se unosi iznos za koji obveznik ostva-
ruje poresko oslobođenje u skladu sa članom 44.
Zakona. Iznos oslobođenja ne može biti viši
od 400.000 dinara, a obavezno je dokazati ispu-
njenost uslova propisanih Zakonom. Zbog toga
obveznik podnosi izjavu na obrascu IPONO –
Izjava o poreskom oslobođenju za nedobitnu
organizaciju, koju uvozi kao datoteku u delu
obrasca „Prilozi”. U slučaju da je višak priho-
da nad rashodima (polje 5.10) viši od 400.000
dinara, sistem ne dozvoljava da se štiklira √
polje 5.11 jer obveznik nema pravo na poresko
oslobođenje.
Obrazac IPONO
Naziv nedobitne organizacije
Udruženje građana „Pahuljica”
Adresa: Put nade bb.
PIB: 00110025
I Z J A V A
o ispunjenosti uslova za poresko oslobođenje nedobitne organizacije
Nedobitna organizacija Udruženje građana „Pahuljica”, PIB 00110025, za period od 01. do
31. 12. 2018. godine ostvarila je višak prihoda nad rashodima u iznosu od 350.000 dinara, i u
poreskoj prijavi za obračunavanje i plaćanje poreza na dobit nije obračunala porez na dobit
jer su ispunjeni uslovi za ostvarivanje poreskog oslobođenja, propisani članom 44. stav 1. Za-
kona o porezu na dobit pravnih lica („Sl. glasnik RS”, br. 25/01, 80/02, 80/02 – dr. zakon, 43/03,
84/04, 18/10, 101/11, 119/12, 47/13, 108/13, 68/14 – dr. zakon i 142/14), i to:
1) nije i neće ostvareni višak prihoda nad rashodima raspodeljivati osnivačima, člano-
vima, direktorima, zaposlenima ili sa njima povezanim licima;
2) ukupan broj zaposlenih u periodu za koji se podnosi poreska prijava je 2 , a ukupna masa
sredstava isplaćenih na ime ličnih primanja isplaćenih zaposlenima, direktorima i sa njima
povezanim licima iznosi 950.000 i nije veća od dvostrukog iznosa prosečne godišnje zarade
po zaposlenom u Republici Srbiji u 2018. godini, prema podacima republičkog organa nadle-
žnog za poslove statistike;
3) nije i neće raspodeljivati imovinu u korist svojih osnivača, članova, direktora, zapo-
slenih i sa njima povezanih lica;
4) nema monopolski ili dominantan položaj na tržištu u smislu zakona kojim se uređuje
zaštita konkurencije.
U Beogradu
Dana 24. 3. 2018. godine
Odgovorno lice
Primer: Izjava na obrascu IPONO
5.12 Poreska stopa
Ispisuje se stopa poreza na dobit od 15%.
5.13 Iznos obračunatog poreza za uplatu
Ovde se unosi iznos obračunatog poreza za
uplatu, koji se utvrđuje kao proizvod iznosa sa
rednog broja 5.10 – Poreska osnovica i rednog
broja 5.12 – Poreska stopa, tačnije:
● ako je iznos na rednom broju 5.10 veći od
400.000 dinara, poreska stopa sa rednog broja
5.12 primenjuje se na ceo iznos;
● ako je štiklirano polje 5.11, što znači da su
ispunjeni uslovi za ostvarivanje prava na pore-
sko oslobođenje, pod ovim rednim brojem upisu-
je se vrednost nula („0”).
128 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
5.13a Iznos obračunate kamate
Unosi se iznos obračunate kamate u slučaju:
● kada obveznik ne podnese prijavu u Zakonom
propisanom roku, odnosno takva prijava je ne-
blagovremena;
● kada podnese izmenjenu prijavu u skladu sa
članom 40. Zakona o poreskom postupku;
● kada se podnosi prijava po nalogu kontrole,
odnosno izmenjena prijava po nalogu kontrole.
Primer: Deo 5A obrasca PDP organizacije
DRUG
Deo 5A – Podaci od značaja za utvrđivanje poreske
obaveze za nedobitne organizacije
Polje Ispisuje se
/ unosi se
5.10 – Poreska osnovica 1.321.650
5.11 – Poresko oslobođenje –
5.12 – Poreska stopa 15%
5.13 – Iznos obračunatog poreza za uplatu 63.750
5.13a – Iznos obračunate kamate –
6. Podaci od značaja za utvrđivanje visine
akontacije
Deo 6. Podaci od značaja za utvrđivanje visine
akontacije ne popunjava se kod nedobitnih organi-
zacija jer nemaju obavezu za plaćanje akontacije.
7. Podaci o poreskom konsolidovanju
8. Podaci o likvidaciji
9. Podaci o stečaju
10. Podaci o statusnim promenama
Deo 7. Podaci o poreskom konsolidovanju,
deo 8. Podaci o likvidaciji, deo 9. Podaci o
stečaju i deo 10. Podaci o statusnim promenama
– ne popunjavaju se.
Zaključak
Primenom samooporezivanja obveznici po-
reza na dobit utvrđuju konačnu poresku obavezu
za odgovarajući poreski period i to na obrascu
PDP – Poreska prijava za akontaciono – konačno
utvrđivanje poreza na dobit pravnih lica. Po-
reska prijava podnosi se nadležnom poreskom
organu elektronskim putem, preko portala Po-
reske uprave, a uz nju obveznik podnosi i prate-
će obrasce (IPONO, OA itd.).
Kada Poreska uprava potvrdi formalnu
ispravnost i matematičku tačnost iskazanih po-
dataka u PDP, a zatim dodeli broj prijave, broj
odobrenja za plaćanje ukupnog iznosa obaveze po
tom osnovu i u elektronskom obliku dostavi te
informacije podnosiocu prijave, smatra se da
je prijava ispravno podneta. PS
POREZI
Uvod
Obveznikom poreza na dobit, u skladu sa
odredbom člana 1. st. 3. Zakona o porezu na do-
bit pravnih lica („Sl. glasnik RS”, br. 25/2001,
80/2002, 80/2002 – dr. zakon, 43/2003, 84/2004,
18/2010, 101/2011, 119/2012, 47/2013, 108/2013,
68/2014 – dr. zakon, 142/2014, 91/2015 – autentič-
no tumačenje, 112/2015, 113/2017 i 95/2018 – u daljem
tekstu: Zakon), smatra se i drugo pravno lice
koje nije osnovano radi ostvarivanja dobiti,
već je, u skladu sa Zakonom, osnovano radi po-
stizanja drugih ciljeva utvrđenih u njegovim op-
štim aktima, ako ostvaruje prihode prodajom
proizvoda na tržištu ili vršenjem usluga uz
naknadu – tzv. nedobitna organizacija. Nedo-
bitnim organizacijama naročito se smatraju:
ustanove čiji je osnivač Republika Srbija, auto-
nomna pokrajina, jedinica lokalne samouprave;
političke i sindikalne organizacije; komore;
crkve i verske zajednice; udruženja; fondacije
i zadužbine.
Da li će poreski bilans drugo pravno lice
podneti na obrascu PB 1 ili PBN 1, zavisi od toga
na koji način sastavlja finansijski izveštaj, s
obzirom na to da je propisima o računovodstvu
određeno da se drugim pravnim licima smatraju
pravna lica čije se poslovanje delom finansira
iz javnih prihoda ili drugih namenskih izvora,
a delom ili u celini po osnovu učlanjenja, pri
čemu se ne osnivaju radi sticanja dobiti (poli-
tičke organizacije, sindikalne organizacije sa
svojstvom pravnog lica, fondacije i zadužbine,
udruženja, komore, crkve i verske zajednice, u
delu obavljanja privredne ili druge delatnosti
u skladu sa propisima kojima je uređeno obavlja-
nje tih delatnosti, kao i druge organizacije ure-
đene po osnovu učlanjenja).
Druga pravna lica, definisana propisima o
računovodstvu, finansijske izveštaje za 2018.
godinu sastavljaju primenom Pravilnika o
Kontnom okviru i sadržini računa u Kontnom
okviru za druga pravna lica („Sl. glasnik RS”,
broj 137/2014) i Pravilnika o sadržini i for-
mi obrazaca finansijskih izveštaja za druga
pravna lica („Sl. glasnik RS”, broj 137/2014),
zbog čega sastavljaju PBN 1.
Međutim, ako se druga pravna lica oprede-
le za primenu MSFI za MSP, za sastavljanje fi-
nansijskih izveštaja za 2018. godinu primenjuju
Pravilnik o Kontnom okviru i sadržini ra-
čuna u Kontnom okviru za privredna društva,
zadruge i preduzetnike („Sl. glasnik RS”, broj
95/2014) i Pravilnik o sadržini i formi
Dr Marijana Žiravac Mladenović, glavni i odgovorni urednik časopisa „Poslovni savetnik”
Nedobitne organizacije –
sastavljanje poreskog bilansa na
obrascu PBN 1 i poreske prijave
na obrascu PDP za 2018. godinu
Svi poreski obveznici dužni su da poresku prijavu na obrascu PDP za 2018.
godinu, zajedno sa poreskim bilansom na odgovarajućem propisanom obrascu
u zavisnosti od vrste poreskog obveznika, dostave najkasnije do 1. jula 2019.
godine. Dostavljanje se vrši isključivo elektronskim putem preko aplikaci-
je na portalu e-Porezi Poreske uprave. U aplikaciji se prilikom unosa bira
tip obveznika, što omogućava popunjavanje poreske prijave i odgovarajućeg
obrasca poreskog bilansa.
120 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
obrazaca finansijskih
izveštaja za privredna
društva, zadruge i preduzetnike („Sl. glasnik
RS”, br. 95/2014 i 144/2014), zbog čega sastavlja-
ju PB 1.
Oporezivu dobit i poresku obavezu za 2018.
godinu nedobitne organizacije utvrđuju na osno-
vu sledećih propisa:
● Zakon o porezu na dobit pravnih lica („Sl.
glasnik RS”, br. 25/2001, 80/2002, 80/2002 – dr.
zakon, 43/2003, 84/2004, 18/2010, 101/2011, 119/2012,
47/2013, 108/2013, 68/2014 – dr. zakon, 142/2014,
91/2015 – autentično tumačenje, 112/2015, 113/2017
i 95/2018 – u daljem tekstu: Zakon);
● Pravilnik o sadržaju poreskog bilansa za
nedobitne organizacije – obveznike poreza na
dobit pravnih lica („Sl. glasnik RS”, br. 60/14,
41/15 i 53/15 – u daljem tekstu: Pravilnik o pore-
skom bilansu za nedobitne organizacije);
● Pravilnik o sadržaju poreske prijave za ob-
račun poreza na dobit pravnih lica („Sl. gla-
snik RS”, br. 30/2015 i 101/2016 i 44/2018 – drugi
propis – u daljem tekstu: Pravilnik o poreskoj
prijavi PDP).
Imajući u vidu navedene propise, sve ne-
dobitne organizacije podnose istu poresku
prijavu, ali su im obrasci poreskog bilansa ra-
zličiti, odnosno:
1) obveznik koji primenjuje Kontni plan za budžet-
ski sistem, a uključen je u konsolidovani račun
trezora – podnosi obrazac PBN – Poreski bi-
lans za nedobitnu organizaciju koja primenjuje
Kontni plan za budžetski sistem za period od 1. 1.
do 31. 12. 2018. godine;
2) obveznik koji primenjuje Kontni okvir za pri-
vredna društva, zadruge i preduzetnike, odno-
sno Kontni okvir za druga pravna lica − podnosi
obrazac PBN 1 − Poreski bilans za nedobitnu
organizaciju koja primenjuje Kontni okvir za
privredna društva, zadruge i preduzetnike,
odnosno Kontni okvir za druga pravna lica za
period od 1. 1. do 31. 12. 2018. godine;
3) obveznik koji primenjuje Kontni okvir za ban-
ke – podnosi obrazac PBN 2 – Poreski bilans za
nedobitnu organizaciju koja primenjuje Kontni
okvir za banke za period od 1. 1. do 31. 12. 2018.
godine;
4) obveznik koji primenjuje Kontni okvir za Na-
rodnu banku Srbije – podnosi obrazac PBN 3 –
Poreski bilans za nedobitnu organizaciju koja
primenjuje Kontni okvir za Narodnu banku Srbi-
je za period od 1. 1. do 31. 12. 2018. godine.
Nedobitne organizacije koje ostvaruju pore-
sko oslobođenje
Poreski bilans i poresku prijavu podnose
i one nedobitne organizacije koje ispunjava-
ju uslove za poresko oslobođenje iz člana 44.
Zakona.
Radi ostvarivanja prava na poresko oslo-
bođenje nedobitne organizacije – druga prav-
na lica koja nisu osnovana radi ostvarivanja
dobiti, već su, u skladu sa Zakonom, osnovana
radi postizanja drugih ciljeva utvrđenih nje-
govim opštim aktima (bez obzira na to kako su
organizovana) – oslobađaju se poreza na dobit,
shodno članu 44. Zakona, za poreski period u
kojem ostvareni višak prihoda nad rashodima
nije veći od 400.000 dinara. Ovo oslobođenje je
uslovljeno, odnosno oslobađaju se ako:
1) ne raspodeljuju ostvareni višak svojim osni-
vačima, članovima, direktorima, zaposlenima
ili sa njima povezanim licima;
2) godišnji iznos ličnih primanja koja isplaćuju
zaposlenima, direktorima i sa njima povezanim
licima nije veći od dvostrukog iznosa prosečne
godišnje zarade po zaposlenom u Republici u go-
dini za koju se utvrđuje pravo na poresko oslo-
bođenje, prema podacima republičkog organa
nadležnog za poslove statistike;
3) ne raspodeljuju imovinu u korist svojih osni-
vača, članova, direktora, zaposlenih ili sa
njima povezanih lica;
4) nemaju monopolski ili dominantan položaj
na tržištu u smislu zakona kojim se uređuje za-
štita konkurencije.
Povezanim licima iz tačaka od 1) do 3) sma-
traju se lica iz člana 59. Zakona.
Nedobitne organizacije dužne su da obezbede
i iskažu, odnosno evidentiraju podatke o
nastalim prihodima i rashodima, kao i da u po-
reskom bilansu posebno iskažu prihode ostva-
rene na tržištu i sa njima povezane rashode.
Prihodi nedobitnih organizacija koji (ne)
podležu oporezivanju
Nedobitne organizacije, kao poreski ob-
veznici, porez na dobit utvrđuju samo za deo
prihoda koji ostvare prodajom proizvoda na
tržištu ili vršenjem usluga uz naknadu, kao i
za prihode ostvarene po osnovu kamate i drugih
poslovnih aktivnosti. U tom smislu oporezivi
MART 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 121
POREZI
prihodi nedobitnih organizacija predstavljaju
prihode ostvarene na tržištu:
● prihode ostvarene prodajom dobara na trži-
štu,
● prihode od pružanja usluga uz naknadu (mar-
keting usluge, turističke usluge, ugostiteljske
usluge, druge intelektualne usluge i sl.),
● prihode ostvarene po osnovu sponzorstva
(ako je izvršena protivusluga sponzoru),
● zakupnine,
● kamate.
Prihodi koji nisu ostvareni na tržištu
prihodi su koji se ostvaruju iz budžeta, fondo-
va i zavoda, kao i prihodi ostvareni po osnovu
poklona, odnosno donacija, legata i članarina i
prihodi koji imaju karakter javnih prihoda koji
se uplaćuju u budžet.
U cilju pojašnjenja pojma prihoda ostvarenih
na tržištu dati su izvodi nekih mišljenja Mi-
nistarstva finansija:
● Prihod udruženja, ostvaren po osnovu
prodaje ulaznica za koncert, predstavlja pri-
hod ostvaren na tržištu koji je oporeziv u skla-
du sa odredbama Zakona, nezavisno od toga što
je koncert u konkretnom slučaju organizovan u
humanitarne svrhe. Prema tome, višak predmet-
nih prihoda nad rashodima koji su nastali u vezi
sa ostvarenjem prihoda na tržištu (koji je, kako
se navodi u podnetom zahtevu, veći od 400.000
dinara) predstavlja osnovicu za oporezivanje
porezom na dobit pravnih lica – Mišljenje Mi-
nistarstva finansija br. 430-00-113/2018-04 od
15. 3. 2018. godine.
● Prihod koji je (u konkretnom slučaju) stam-
bena zgrada ostvarila od vlasnika stana koji je,
na osnovu ugovora sa skupštinom stanara, odno-
sno saglasnosti skupštine stanara, pretvorio
deo zajedničkih prostorija u stambeni prostor
(u sopstvenom vlasništvu), prema našem mi-
šljenju predstavlja prihod ostvaren na trži-
štu, koji je oporeziv shodno odredbama Zakona,
a koji se, u skladu sa Pravilnikom, iskazuje na
rednom broju 1 obrasca PBN 1 (Prihodi od pro-
daje robe, proizvoda i usluga) – Mišljenje Mi-
nistarstva finansija br. 430-00-537/2016-04 od
9. 1. 2017. godine.
● Imajući u vidu da je sindikalna organi-
zacija (kao nedobitna organizacija) ostvarila
prihode sa tržišta (konkretno od kamata na
novčana sredstva na računu banke), dužna je da
(kao obveznik poreza na dobit) nadležnom pore-
skom organu podnese poreski bilans i poresku
prijavu, nezavisno od toga što je u tom poreskom
periodu ostvareni višak prihoda nad rashodi-
ma manji od 400.000 dinara. U tom slučaju sindi-
kalna organizacija (ukoliko ispunjava i ostale
uslove iz člana 44. Zakona) na odgovarajućem
rednom broju obrasca poreske prijave upisuje
vrednost nula („0”) – Mišljenje Ministarstva
finansija br. 430-00- 170/2016-04 od 19. 5. 2016.
godine.
● Imajući u vidu da je u konkretnom slučaju
zadužbina ostvarila prihode sa tržišta, i to
prihode od zakupnine nepokretnosti, dužna je
da (kao obveznik poreza na dobit pravnih lica)
nadležnom poreskom organu podnese poresku
prijavu, zajedno sa poreskim bilansom u kojem će
(u obrascu PBN 1) iskazati prihode sa tržišta,
kao i rashode koji su nastali u vezi sa ostvare-
njem tih prihoda, a koji se obračunavaju i iska-
zuju srazmerno učešću prihoda ostvarenih na
tržištu u ukupno ostvarenim prihodima ob-
veznika ili u ukupnom iznosu, ukoliko je njihov
nastanak vezan isključivo za prihode ostvarene
na tržištu – Mišljenje Ministarstva finansija
br. 413-00-74/2015-04 od 22. 5. 2015. godine.
● Imajući u vidu navedeno, prihodi od taksi
koje Komisija za zaštitu konkurencije ostvaru-
je obavljanjem poverenih poslova iz svoje nadle-
žnosti (konkretno, izdavanjem akata u skladu sa
Zakonom o zaštiti konkurencije) ne smatraju se
prihodima ostvarenim prodajom proizvoda na
tržištu ili vršenjem usluga uz naknadu, što
znači da se ne oporezuju u skladu sa Zakonom –
Mišljenje Ministarstva finansija br. 413-00-
138/2014-04 od 20. 8. 2014. godine.
● Ako fondacija, kao davalac izdržavanja,
na osnovu zaključenog ugovora o doživotnom
izdržavanju ostvari prihod, isti se ne smatra
prihodom ostvarenim na tržištu, kao što se
ne smatra ni prihod po osnovu zaveštanja – Mi-
šljenje Ministarstva finansija RS br. 430-03-
115/2011-04 od 27. 6. 2011. godine.
● Fudbalski klub organizovan kao udruženje
građana, kada ostvari prihod od obeštećenja po
osnovu ulaganja u treniranje i obrazovanje igra-
ča kojeg je u toku trajanja ugovora ustupio drugom
klubu, ne smatra se prihodom ostvarenim sa tr-
žišta – Mišljenje Ministarstva finansija RS
br. 430-07-103/2011-04 od 20. 9. 2011. godine.
● Prihod koji sportski klub (nedobitna or-
ganizacija) ostvari po osnovu prodaje ulaznica,
122 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
predstavlja prihod ostvaren na tržištu – Mi-
šljenje Ministarstva finansija RS br. 430-07-
313/2010-04 od 18. 4. 2011. godine.
● Prihodi koje Zavod za intelektualnu svo-
jinu ostvari po osnovu dela uplaćenih taksi za
proširenje, predstavljaju sopstvene prihode
Zavoda koji nisu ostvareni na tržištu – Mi-
šljenje Ministarstva finansija RS br. 413-00-
3594/2010-04 od 8. 4. 2011. godine.
● Udruženje privrednih subjekata nije obve-
znik poreza na dobit ukoliko ostvaruje prihode
od donacija, dotacija, poklona, članarina člano-
va udruženja i sl., pod uslovom da nema obavezu
činjenja protivusluge svojim članovima – Mi-
šljenje Ministarstva finansija RS br. 413-00-
03087/2010-04 od 26. 10. 2010. godine.
● Stambena zgrada izdavanjem prostora u
zakup ostvaruje prihod na tržištu – Mišljenje
Ministarstva finansija RS br. 413-00-1283/2010-
04 od 14. 9. 2010. godine.
● Prihod nedobitne organizacije ostvaren
po osnovu otkupa sekundarnih sirovina od fi-
zičkih lica i prodajom tih sirovina pravnim
licima, predstavlja prihod ostvaren na trži-
štu – Mišljenje Ministarstva finansija RS br.
413-00-01460/2009-04 od 18. 3. 2010. godine.
● Savez samostalnih sindikata koji, kao ne-
dobitna organizacija, ostvari prihod od prodaje
udela, smatra se da je ostvario prihod na trži-
štu – Mišljenje Ministarstva finansija RS br.
430-07-00041/2009-04 od 25. 3. 2009. godine.
● Prihodi koje je udruženje građana ostva-
rilo od donacije nisu oporezivi – Mišljenje
Ministarstva finansija br. 413-00-00252/2008-
04 od 19. 2. 2008. godine.
● Prihodi koje Komora ovlašćenih revi-
zora ostvari od članskog doprinosa svojih čla-
nova upisanih u registar komore nisu, u skladu
sa Zakonom i Pravilnikom, tržišni prihodi
– Mišljenje Ministarstva finansija br. 413-00-
00245/2008-04 od 19. 2. 2008. godine.
● Prihod Agencije za licenciranje stečaj-
nih upravnika po osnovu naknade za polaganje
stručnih ispita ne smatra se prihodom ostva-
renim na tržištu – Mišljenje Ministarstva
finansija br. 430-07-00008/2007-04 od 14. 2. 2007.
godine.
● Prihod Agencije za privredne registre
koji ostvari po osnovu obavljanja poslova iz svo-
je nadležnosti nije prihod koji podleže opore-
zivanju – Mišljenje Ministarstva finansija br.
430-07-00333/2006-04 od 22. 11. 2006. godine.
● Nagrade u novcu koje dobije nedobitna
organizacija nisu prihod ostvaren na tržištu
– Mišljenje Ministarstva finansija br. 414-00-
208/2005-04 od 7. 12. 2005. godine.
● Prihod koji nedobitne organizacije ostva-
re iz budžeta ili iz članarina ne smatra se
prihodom ostvarenim na tržištu – Mišljenje
Ministarstva finansija br. 430-07-102/2005-04
od 18. 3. 2005. godine.
Sastavljanje obrasca PBN 1
Obrazac PBN 1 popunjava se u dinarima, bez
decimala, a čine ga dva dela:
A) Prihodi ostvareni na tržištu i
B) Rashodi nastali u vezi sa prihodima ostvare-
nim na tržištu.
Poreski bilans za nedobitnu organizaciju
sastavlja se korišćenjem podataka sa odgovara-
jućih AOP iz Bilansa uspeha, a u zavisnosti od
vrste kontnog okvira koji primenjuju – Kontni
okvir za privredna društva, zadruge i predu-
zetnike, odnosno Kontni okvir za druga pravna
lica.
Nedobitne organizacije koje obrazac Bilans
uspeha sastavljaju u skladu sa Pravilnikom o
sadržini i formi obrazaca finansijskih izve-
štaja za druga pravna lica, obrazac PBN 1 popu-
njavaju na način prikazan u tabeli 1.
Nedobitne organizacije koje obrazac Bilans
uspeha sastavljaju u skladu sa Pravilnikom o
Kontnom okviru i sadržini računa u Kontnom
okviru za privredna društva, zadruge i predu-
zetnike, obrazac PBN 1 popunjavaju na način pri-
kazan u tabeli 2.
Primer: Popunjavanje obrasca PBN 1
Udruženje građana DRUG (nedobitna organi-
zacija koja primenjuje MSFI za MSP) finansira
se iz članarina i donacija, ali je u 2018. godini
ostvarilo i prihode na tržištu u visini od 3,2
miliona dinara:
Konto Opis Iznos
614 Prihodi od prodaje usluga 1.500.000
650 Prihodi od zakupnina 1.700.000
Ukupno prihodi na tržištu 3.200.000
MART 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 123
POREZI
DRUG je u 2018. godini ostvarilo ukupne pri-
hode od 6,5 miliona dinara, što znači da pri-
hodi na tržištu učestvuju u ukupnim prihodima
sa 49,23%.
Direktni rashodi, koji su vezani isključivo
za nastajanje prihoda ostvarenih na tržištu,
jesu:
Opis Iznos
Troškovi amortizacije objekta koji
se izdaje u zakup 210.000
Drugi direktni rashodi 380.000
Ostali troškovi, iskazani u Bilansu uspeha
DRUG-a, unose se u PBN 1 srazmerno učešću pri-
Tabela 1: Popunjavanje PNB 1 u skladu sa Pravilnikom o sadržini i formi obrazaca finansijskih
izveštaja za druga pravna lica
Red.
br. Pozicija Dinara
1 2 3
A) PRIHODI OSTVARENI NA TRŽIŠTU
1. Prihodi od prodaje robe,
proizvoda i usluga
Prihodi od prodaje robe, proizvoda i usluga (AOP 1002), uključujući i
prihode od prodaje stalne imovine koji se iskazuju na odgovarajućem
računu grupe 67 (deo AOP 1038)
2. Prihodi od zakupnina Prihodi od zakupnina pokretnih i nepokretnih stvari, iskazani na
računima grupe 65 (deo AOP 1006)
3. Prihodi od kamata Prihodi od kamata, iskazani na odgovarajućim računima grupe 66 (deo
AOP 1022 i AOP 1023)
B) RASHODI NASTALI U VEZI SA PRIHODIMA OSTVARENIM NA TRŽIŠTU
5. Nabavna vrednost prodate robe Odgovarajući rashodi vezani za prihode ostvarene na tržištu, pri
čemu se ovi rashodi obračunavaju i iskazuju srazmerno učešću prihoda
ostvarenih na tržištu u ukupno ostvarenim prihodima obveznika; pod
ovim rednim brojevima mogu se iskazati i ukupni rashodi obveznika
sa navedenih pozicija (AOP 1008, 1012, 1013, 1014, 1015 i 1018) iskazanih u
Bilansu uspeha, ukoliko je njihov nastanak vezan isključivo za prihode
ostvarene na tržištu
6. Troškovi materijala
7. Troškovi zarada, naknada
zarada i ostali lični rashodi
8. Troškovi amortizacije
9. Ostali poslovni rashodi
Tabela 2: Popunjavanje PNB 1 u skladu sa Pravilnikom o Kontnom okviru i sadržini računa u Kont-
nom okviru za privredna društva, zadruge i preduzetnike
Red.
br. Pozicija Dinara
1 2 3
A) PRIHODI OSTVARENI NA TRŽIŠTU
1. Prihodi od prodaje robe,
proizvoda i usluga
Prihodi od prodaje robe, proizvoda i usluga (AOP 1002 i 1009),
uključujući i prihode od prodaje stalne imovine, iskazani na
odgovarajućem računu grupe 67 (deo AOP 1052)
2. Prihodi od zakupnina Prihodi od zakupnina pokretnih i nepokretnih stvari, iskazani na
odgovarajućem računu grupe 65 (deo AOP 1017)
3. Prihodi od kamata Prihodi od kamata, iskazani na odgovarajućim računima grupe 66 (deo
AOP 1034, deo AOP 1035 i AOP 1038)
B) RASHODI NASTALI U VEZI SA PRIHODIMA OSTVARENIM NA TRŽIŠTU
5. Nabavna vrednost prodate robe Odgovarajući rashodi vezani za prihode ostvarene na tržištu (AOP 1019,
1023, 1024, 1025, 1026, 1027 i 1029), pri čemu se ovi rashodi obračunavaju
i iskazuju srazmerno učešću prihoda ostvarenih na tržištu u ukupno
ostvarenim prihodima; ako je nastanak rashoda vezan isključivo za
prihode ostvarene na tržištu, pod ovim rednim brojevima mogu se
iskazati i ukupni rashodi obveznika sa navedenih pozicija iskazanih u
Bilansu uspeha
6. Troškovi materijala
7. Troškovi zarada, naknada
zarada i ostali lični rashodi
8. Troškovi amortizacije
9. Ostali poslovni rashodi
124 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
hoda ostvarenih na tržištu u ukupnom prihodu,
i to:
Grupa
računa Opis Ukupan
iznos
Srazmerni
iznos
52 Troškovi zarada,
naknada zarada i
ostali lični rashodi
2.005.000 987.062
51 Troškovi materijala 312.000 153.598
53 Ostali poslovni
rashodi
300.000 147.690
Ukupno 2.617.000 1.288.350
DRUG popunjava obrazac PBN 1:
Red.
br. Pozicija Dinara
1 2 3
A) PRIHODI OSTVARENI NA TRŽIŠTU
1. Prihodi od prodaje robe,
proizvoda i usluga 1.500.000
2. Prihodi od zakupnina 1.700.000
3. Prihodi od kamata 0
4. Ukupno (red. br. 1 + 2 + 3) 3.200.000
B) RASHODI NASTALI U VEZI SA PRIHODIMA
OSTVARENIM NA TRŽIŠTU
5. Nabavna vrednost prodate robe
6. Troškovi materijala 153.598
7. Troškovi zarada, naknada zarada i
ostali lični rashodi 987.062
8. Troškovi amortizacije 210.000
9. Ostali poslovni rashodi 527.690
10. Ukupno (red. br. od 5 do 9) 1.878.350
11. Poreska osnovica (red. br. 4 – 10) 1.321.650
Sastavljanje poreske prijave na
obrascu PDP
Obrazac PDP sastoji se iz 11 delova:
1. Podaci o prijavi,
2. Podaci o obvezniku,
3. Podaci o delatnosti,
4. Podaci o proceni poslovnog rezultata i utvr-
đivanje visine akontacije,
5. Podaci od značaja za utvrđivanje poreske oba-
veze,
5A. Podaci od značaja za utvrđivanje poreske
obaveze za nedobitne organizacije,
6. Podaci od značaja za utvrđivanje visine akon-
tacije,
7. Podaci o poreskom konsolidovanju,
8. Podaci o likvidaciji,
9. Podaci o stečaju,
10. Podaci o statusnim promenama,
11. Napomena poreskog obveznika/punomoćnika/
zastupnika.
Nedobitna organizacija popunjava delove 1,
2, 3 i 5A.
Iznosi se upisuju u dinarima, bez decimala.
U navedeni obrazac unose se i pojedini poda-
ci iz odgovarajućih obrazaca:
● PBN ili PBN 1 ili PBN 2 ili PBN 3,
● IPONO – Izjava o ispunjenosti uslova za pore-
sko oslobođenje nedobitne organizacije,
● OA – Obračun amortizacije,
● OA/I – Obračun amortizacije nepokretnosti,
● OA/N – Obračun amortizacije nematerijalnih
sredstava.
Obrazac IPONO dostavlja samo obveznik –
nedobitna organizacija – koji ima pravo na oslo-
bođenje iz člana 44. Zakona.
1. Podaci o prijavi
1.1 Vrsta prijave
U polje „Oznaka vrste” upisuje se 1 ako prijavu
podnosi poreski obveznik iz čl. 1. i 5. Zakona
(privredno društvo, odnosno preduzeće, od-
nosno drugo pravno lice koje je osnovano radi
obavljanja delatnosti u cilju sticanja dobiti, za-
druga, nedobitna organizacija i stalna poslovna
jedinica nerezidentnog obveznika koja obavlja
delatnost na teritoriji Republike Srbije), za
utvrđivanje konačne obaveze poreza na dobit
pravnih lica, kao i za utvrđivanje akontacije
za naredni poreski period.
Ostale oznake su:
Vrsta prijave Oznaka
Poreska prijava za konačnu obavezu 1
Poreska prijava prilikom otpočinjanja
obavljanja delatnosti u toku godine 2
Poreska prijava za konačnu obavezu u toku
poreskog perioda 3
Poreska prijava za izmenu mesečnih
akontacija u toku godine 4
Poreska prijava po nalazu kontrole 5
Poreska prijava po konsolidovanom
poreskom bilansu 6
Polje „1.1a Osnov” popunjava se ako je u polje
1.1 Vrsta prijave uneta oznaka 3 – Poreska prijava
MART 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 125
POREZI
za konačnu obavezu u toku poreskog perioda, i to
unosom jedne od sledećih oznaka:
● prestanak obavljanja delatnosti u toku pore-
skog perioda: 10;
● statusna promena: 20;
● promena poreskog perioda na osnovu sagla-
snosti ministra finansija, odnosno guvernera
NBS: 30;
● otvaranje postupka likvidacije: 41;
● okončanje postupka likvidacije: 42;
● prenošenje postupka likvidacije u narednu
godinu: 43;
● otvaranje postupka stečaja: 51;
● donošenje odluke o nastavljanju stečajnog po-
stupka bankrotstvom: 52;
● prenošenje postupka stečaja u narednu godinu
ili naredni poreski period: 53;
● zaključenje postupka stečaja bankrotstvom: 54;
● usvajanje plana reorganizacije: 55.
1.2 Poreski period
Unosi se datum početka i završetka poreskog
perioda. Dakle, 01. 01. 2018 – 31. 12. 2018. za obve-
znika koji je poslovao celu godinu, a kod novo-
osnovanih pravnih lica unose se podaci: „dan
osnivanja” – 31. 12. 2018.
1.3 Izmena prijave/akontacije
Prilikom podnošenja poreske prijave za
konačnu obavezu za 2018. godinu ovo polje se ne
popunjava.
U polja se unose odgovarajuće oznake samo u
slučaju podnošenja izmenjene poreske prijave,
i to:
1 – za izmenjenu prijavu koja se podnosi u skladu
sa članom 40. ZPPPA-a;
2 – za izmenjenu prijavu po nalogu kontrole, koja
se ne smatra izmenjenom prijavom u smislu člana
40. ZPPPA-a;
3 – za prijavu u slučaju izmene akontacije u skla-
du sa članom 68. Zakona;
9 – za storno prijavu koju podnosi nadležni po-
reski organ na osnovu donetog rešenja u slučaju
prestanka razloga za podnošenje prijave koja je
predmet storniranja, kada se ista stornira u
potpunosti.
Pod rednim brojem 1.3a Identifikacioni
broj prijave unosi se broj prijave koja se menja u
skladu sa članom 40. Zakona, odnosno po nalogu
kontrole, broj prijave koja se stornira, odnosno
broj prijave kojom je utvrđena visina akontacije
koja se menja. Prilikom podnošenja poreske pri-
jave za konačnu obavezu za 2018. godinu ovo polje
se ne popunjava.
1.4 Osnov rešenja
Ovo polje se popunjava samo ako se poreska
prijava ili izmenjena poreska prijava podnosi
po nalogu kontrole i to u postupku po žalbi na
rešenje.
Prilikom podnošenja poreske prijave za
konačnu obavezu za 2018. godinu ovo polje se ne
popunjava.
1.5 Broj rešenja
Ovde se unosi broj rešenja nadležnog pore-
skog organa kojim je naloženo podnošenje PDP,
odnosno podnošenje izmenjene PDP, u slučaju
kada je u polju 1.1 Vrsta prijave navedena ozna-
ka (5) – prijava po nalazu kontrole ili kada je
u polju 1.3. Izmena prijave navedena oznaka (2)
– izmenjena poreska prijava PDP po nalazu kon-
trole. Ovo polje popunjava isključivo poreski
inspektor.
Prilikom podnošenja poreske prijave za
konačnu obavezu za 2018. godinu ovo polje se ne
popunjava.
2. Podaci o obvezniku
Podaci iz polja 2.1, 2.2, 2.3, 2.4, 2.5, 2.6 i 2.7
obavezni su. Ukoliko se ne navede ili pogre-
šno navede bilo koji od njih, podneta poreska
prijava smatra se formalno neispravnom, tj.
netačnom.
2.1 Poreski identifikacioni broj (PIB)
Unosi se PIB obveznika.
2.2 Tip obveznika
Unosi se oznaka tipa obveznika u zavisnosti
od poreskog bilansa koji podnosi kao prilog uz
prijavu. Unosom odgovarajuće oznake tipa obve-
znika omogućava se unošenje podataka u priloge
iz člana 2. stav 3. Pravilnika o poreskom bilansu.
4 – za nedobitnu organizaciju koja podnosi po-
reski bilans na obrascu PBN unosom oznake 4 u
polje 2.2 obezbediće se unos podataka u obrazac
PBN.
5 – za nedobitnu organizaciju koja podnosi po-
reski bilans na obrascu PBN 1 unosom oznake 5 u
126 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
polje 2.2 obezbediće se unos podataka u obrazac
PBN 1.
6 – za nedobitnu organizaciju koja podnosi po-
reski bilans na obrascu PBN 2 unosom oznake 6 u
polje 2.2 obezbediće se unos podataka u obrazac
PBN 2.
7 – za nedobitnu organizaciju koja podnosi po-
reski bilans na obrascu PBN 3 unosom oznake 7 u
polje 2.2 obezbediće se unos podataka u obrazac
PBN 3.
2.2a MPL
Unosi se oznaka matičnog, odnosno zavisnog
pravnog lica iz grupe povezanih pravnih lica
kojima je odobreno poresko konsolidovanje (u
daljem tekstu: MPL), i to:
1 – za obveznika matično pravno lice;
0 – za zavisno pravno lice.
Nedobitne organizacije ne popunjavaju ovo
polje.
2.3 Matični broj
Unosi se matični broj obveznika.
2.4 Naziv
Unosi se naziv obveznika.
2.5 Adresa
Unosi se adresa obveznika.
2.6 Telefon kontakt osobe
Unosi se telefon kontakt osobe obveznika.
2.7 Elektronska adresa (imejl)
Unosi se elektronska adresa obveznika na
koju se dostavljaju obaveštenja o prijavama.
3. Podaci o delatnosti
Podaci iz polja 3.1 i 3.2 su obavezni. Ukoliko
se ne navede ili pogrešno navede bilo koji od
njih, podneta poreska prijava smatra se for-
malno neispravnom, tj. netačnom.
3.1 Pretežna delatnost upisana u Registar
Agencije za privredne registre
Unosi se šifra pretežne delatnosti.
3.2 Delatnost na osnovu koje je u obračunskom
periodu ostvareno najveće učešće u ukupnom
prihodu
Unosi se šifra delatnosti na osnovu koje je u
obračunskom periodu ostvareno najveće učešće
u ukupnom prihodu.
Nakon popunjavanja 1, 2. i 3. dela poreske
prijave PDP, poreski obveznik, u zavisnosti
od oznake upisane u polje 1.1 – Vrsta prijave,
kao i oznake upisane u polje 2.2 – Tip obvezni-
ka, dobija mogućnost izbora odgovarajućeg po-
reskog bilansa i isti popunjava.
Po okončanju unosa podataka u odgovarajući
obrazac poreskog bilansa, poreski obveznik
prelazi na unos podataka u priloge koji se
podnose uz poreski bilans.
Po popunjavanju podataka u prilozima koji
se podnose uz poreski bilans, poreski obve-
znik nastavlja sa unosom ostalih podataka u
PDP obrazac.
Nakon popunjavanja 1, 2. i 3. dela poreske pri-
jave PDP, poreski obveznik, u zavisnosti od
oznake upisane u polje 1.1 – Vrsta prijave, kao i
oznake upisane u polje 2.2 – Tip obveznika, do-
bija mogućnost izbora odgovarajućeg poreskog
bilansa i isti popunjava.
Po okončanju unosa podataka u odgovarajući
obrazac poreskog bilansa, poreski obveznik
prelazi na unos podataka u priloge koji se pod-
nose uz poreski bilans.
Po popunjavanju podataka u prilozima koji se
podnose uz poreski bilans, poreski obveznik
nastavlja sa unosom ostalih podataka u PDP
obrazac.
5A Podaci od značaja za utvrđivanje poreske
obaveze za nedobitne organizacije
U ovaj deo podatke unose obveznici tipa 4,
5, 6 i 7.
5.10 Poreska osnovica
Unosi se podatak sa odgovarajućeg rednog bro-
ja poreskog bilansa nedobitne organizacije u za-
visnosti od podnetog obrasca poreskog bilansa,
odnosno podatak sa rednog broja:
● 21 obrasca PBN,
● 11 obrasca PBN 1,
● 9 obrasca PBN 2,
● 6 obrasca PBN 3.
Prilikom izbora tipa obveznika u polju 2.2
automatski se otvara mogućnost unošenja po-
dataka koji odgovaraju izabranom tipu obveznika.
MART 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 127
POREZI
5.11 Poresko oslobođenje
Ovde se unosi iznos za koji obveznik ostva-
ruje poresko oslobođenje u skladu sa članom 44.
Zakona. Iznos oslobođenja ne može biti viši
od 400.000 dinara, a obavezno je dokazati ispu-
njenost uslova propisanih Zakonom. Zbog toga
obveznik podnosi izjavu na obrascu IPONO –
Izjava o poreskom oslobođenju za nedobitnu
organizaciju, koju uvozi kao datoteku u delu
obrasca „Prilozi”. U slučaju da je višak priho-
da nad rashodima (polje 5.10) viši od 400.000
dinara, sistem ne dozvoljava da se štiklira √
polje 5.11 jer obveznik nema pravo na poresko
oslobođenje.
Obrazac IPONO
Naziv nedobitne organizacije
Udruženje građana „Pahuljica”
Adresa: Put nade bb.
PIB: 00110025
I Z J A V A
o ispunjenosti uslova za poresko oslobođenje nedobitne organizacije
Nedobitna organizacija Udruženje građana „Pahuljica”, PIB 00110025, za period od 01. do
31. 12. 2018. godine ostvarila je višak prihoda nad rashodima u iznosu od 350.000 dinara, i u
poreskoj prijavi za obračunavanje i plaćanje poreza na dobit nije obračunala porez na dobit
jer su ispunjeni uslovi za ostvarivanje poreskog oslobođenja, propisani članom 44. stav 1. Za-
kona o porezu na dobit pravnih lica („Sl. glasnik RS”, br. 25/01, 80/02, 80/02 – dr. zakon, 43/03,
84/04, 18/10, 101/11, 119/12, 47/13, 108/13, 68/14 – dr. zakon i 142/14), i to:
1) nije i neće ostvareni višak prihoda nad rashodima raspodeljivati osnivačima, člano-
vima, direktorima, zaposlenima ili sa njima povezanim licima;
2) ukupan broj zaposlenih u periodu za koji se podnosi poreska prijava je 2 , a ukupna masa
sredstava isplaćenih na ime ličnih primanja isplaćenih zaposlenima, direktorima i sa njima
povezanim licima iznosi 950.000 i nije veća od dvostrukog iznosa prosečne godišnje zarade
po zaposlenom u Republici Srbiji u 2018. godini, prema podacima republičkog organa nadle-
žnog za poslove statistike;
3) nije i neće raspodeljivati imovinu u korist svojih osnivača, članova, direktora, zapo-
slenih i sa njima povezanih lica;
4) nema monopolski ili dominantan položaj na tržištu u smislu zakona kojim se uređuje
zaštita konkurencije.
U Beogradu
Dana 24. 3. 2018. godine
Odgovorno lice
Primer: Izjava na obrascu IPONO
5.12 Poreska stopa
Ispisuje se stopa poreza na dobit od 15%.
5.13 Iznos obračunatog poreza za uplatu
Ovde se unosi iznos obračunatog poreza za
uplatu, koji se utvrđuje kao proizvod iznosa sa
rednog broja 5.10 – Poreska osnovica i rednog
broja 5.12 – Poreska stopa, tačnije:
● ako je iznos na rednom broju 5.10 veći od
400.000 dinara, poreska stopa sa rednog broja
5.12 primenjuje se na ceo iznos;
● ako je štiklirano polje 5.11, što znači da su
ispunjeni uslovi za ostvarivanje prava na pore-
sko oslobođenje, pod ovim rednim brojem upisu-
je se vrednost nula („0”).
128 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
5.13a Iznos obračunate kamate
Unosi se iznos obračunate kamate u slučaju:
● kada obveznik ne podnese prijavu u Zakonom
propisanom roku, odnosno takva prijava je ne-
blagovremena;
● kada podnese izmenjenu prijavu u skladu sa
članom 40. Zakona o poreskom postupku;
● kada se podnosi prijava po nalogu kontrole,
odnosno izmenjena prijava po nalogu kontrole.
Primer: Deo 5A obrasca PDP organizacije
DRUG
Deo 5A – Podaci od značaja za utvrđivanje poreske
obaveze za nedobitne organizacije
Polje Ispisuje se
/ unosi se
5.10 – Poreska osnovica 1.321.650
5.11 – Poresko oslobođenje –
5.12 – Poreska stopa 15%
5.13 – Iznos obračunatog poreza za uplatu 63.750
5.13a – Iznos obračunate kamate –
6. Podaci od značaja za utvrđivanje visine
akontacije
Deo 6. Podaci od značaja za utvrđivanje visine
akontacije ne popunjava se kod nedobitnih organi-
zacija jer nemaju obavezu za plaćanje akontacije.
7. Podaci o poreskom konsolidovanju
8. Podaci o likvidaciji
9. Podaci o stečaju
10. Podaci o statusnim promenama
Deo 7. Podaci o poreskom konsolidovanju,
deo 8. Podaci o likvidaciji, deo 9. Podaci o
stečaju i deo 10. Podaci o statusnim promenama
– ne popunjavaju se.
Zaključak
Primenom samooporezivanja obveznici po-
reza na dobit utvrđuju konačnu poresku obavezu
za odgovarajući poreski period i to na obrascu
PDP – Poreska prijava za akontaciono – konačno
utvrđivanje poreza na dobit pravnih lica. Po-
reska prijava podnosi se nadležnom poreskom
organu elektronskim putem, preko portala Po-
reske uprave, a uz nju obveznik podnosi i prate-
će obrasce (IPONO, OA itd.).
Kada Poreska uprava potvrdi formalnu
ispravnost i matematičku tačnost iskazanih po-
dataka u PDP, a zatim dodeli broj prijave, broj
odobrenja za plaćanje ukupnog iznosa obaveze po
tom osnovu i u elektronskom obliku dostavi te
informacije podnosiocu prijave, smatra se da
je prijava ispravno podneta. PS