Izvodi iz aktuelnih mišljenja Ministarstva finansija (SEPTEMBAR 2019)

SEPTEMBAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 161
PRIVREDNA STATISTIKA
Izvodi iz aktuelnih mišljenja
Ministarstva finansija
RAČUNOVODSTVO
● Knjižno zaduženje izdato od nerezidentnog
lica u elektronskoj formi kao računovodstvena
isprava
● Nabavna vrednost zemljišta (na kojem postoji
pravo korišćenja) treba da bude posebno iska-
zana od nabavne vrednosti objekta
● Fond – kao pravno lice – može da vodi po-
slovne knjige i sastavlja finansijske izveštaje
u skladu sa odredbama Zakona o računovodstvu
POREZ NA DODATU VREDNOST
● Promet upotrebljavane opreme kao sporedni
promet uz promet objekta za koji je propisano
poresko oslobođenje iz člana 25. stav 2. tačka 3)
Zakona
● Isporuka nameštaja bez ugradnje nema karak-
ter prometa iz oblasti građevinarstva, niti se
smatra sporednim prometom uz izvođenje zavr-
šnih građevinskih radova
● Isporuka sa ugradnjom opreme za sisteme za
zalivanje zelenih površina „pop up” ne smatra
se prometom iz oblasti građevinarstva
● Pravo na oslobođenje od PDV-a prilikom iz-
voza dobara ima lice koje je u JCI-u navedeno
kao pošiljalac/izvoznik (rubrika 2 JCI)
● Prodavac zemljišta nema pravo na odbitak
PDV-a obračunat po osnovu primljene usluge po-
sredovanja pri prodaji zemljišta
● Promet koji se vrši donatoru, implementar-
nom ili podimplementarnom partneru u skladu
sa ugovorom o donaciji zaključenim sa Republi-
kom Srbijom oslobođen je PDV-a
● Obveznik ima pravo na odbitak prethodnog
poreza po osnovu nabavke novoizgrađenog po-
slovnog objekta koji će iznajmljivati (uz obavezu
obračunavanja PDV-a)
● Radovi u okviru sanacije, zatvaranja i rekul-
tivacije nesanitarne deponije smetlišta koji
se (ne)smatraju prometom iz oblasti građevi-
narstva
● Smanjenje iznosa obračunatog PDV-a kod pro-
davca i storniranje pogrešno izdatih računa
● Naknada za promet usluga koje vrši fakultet
ili univerzitet
● Pravo na odbitak prethodnog poreza po osno-
vu ulaganja u rekonstrukciju ili adaptaciju
objekta nabavljenog sa ciljem dalje prodaje za-
visi od toga da li će promet predmetnog objekta
biti oporeziv PDV-om
● U slučaju kada promet usluga u okviru realiza-
cije projekta finansiranog sredstvima kredita
EIB vrši domaće lice koje nije obveznik PDV-a,
ne postoji obaveza obračunavanja PDV-a
● Lice iz člana 9. stav 1. Zakona o PDV-u poreski
je dužnik za promet iz oblasti građevinarstva
koji tom licu vrši obveznik PDV-a
● Obveznik PDV-a ima pravo da stornira pogre-
šno izdate račune
● Ozelenjavanje delova objekta ima karakter
sporednog prometa u okviru izgradnje objekta
(poreski dužnik je investitor), a pojedinačne
aktivnosti i stavke troškova iskazane u pri-
vremenoj situaciji imaju karakter segmenata
prometa iz oblasti građevinarstva
● Poreski tretman potraživanja investitora
od izvođača radova po osnovu troškova struje,
vode, usluge obezbeđenja, korišćenja mobilnih
toaleta i dr. koje neposredno koristi izvođač
radova
● Mesto prometa usluge servisa dobara i ispo-
ruka rezervnih delova kao sporedan promet u
vršenju usluge
● U slučaju kada strano lice – obveznik PDV-a
vrši promet svom poreskom punomoćniku, u ra-
čunu za taj promet dva puta se navode podaci o
poreskom punomoćniku (kao podaci o primaocu
i kao podaci o poreskom punomoćniku)
● Poreski dužnik za promet priključka i pro-
met usluge priključenja na prenosni sistem elek-
trične energije
● Za uvoz čamca za veslački klub nije predviđe-
no poresko oslobođenje
● Rekonstrukcija arteskih česmi kao promet iz
oblasti građevinarstva
162 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
PRIVREDNA STATISTIKA
● Promet usluge koji obveznik vrši konzular-
nom predstavništvu u Srbiji (s aspekta PDV-a i
poreza na dobit pravnih lica)
● Osnovicu za obračunavanje PDV-a za promet
usluge priključenja na distributivni sistem
čini zbir iznosa naknade u novcu i iznosa trži-
šne vrednosti dobra – priključka na dan isporu-
ke (predaje) priključka
● Ispunjenost uslova za primenu člana 6. stav 1.
tačka 1) Zakona o PDV-u utvrđuje se na dan preno-
sa celokupne ili dela imovine
● Promet priključka kao promet dobra iz obla-
sti građevinarstva i utvrđivanje osnovice za
PDV za taj promet u slučaju razmene za uslugu
priključenja na distributivni sistem
POREZ NA DOBIT
● Oporezivanje prihoda pravnog lica – reziden-
ta Irske po osnovu kapitalnog dobitka ostvare-
nog prodajom udela u rezidentnom pravnom licu
● Ustanova studentskog standarda nije obveznik
poreza na dobit pravnih lica po osnovu prihoda
ostvarenog po osnovu učešća korisnika (stude-
nata) u ceni usluga smeštaja i ishrane
● Isplata dividende pravnom licu – rezidentu
Ruske Federacije
● Naknada za ustupanje tržišta koje podrazu-
meva preuzimanje zaposlenih i prenos spiska
kupaca nije predmet oporezivanja porezom po
odbitku
AKCIZE
● Obveznik može da ostvari pravo na refakciju
plaćene akcize za nabavku propana, koji se kori-
sti za zagrevanje vode (kotlova) u procesu klanja
živine
● Ovlašćeni distributer derivata nafte, koji
istovremeno obavlja i delatnost javnog prevo-
za stvari, može da ostvari pravo na refakciju
plaćene akcize na derivate koje je iskoristio za
delatnost javnog prevoza stvari
● Dokaz da je izvršen prevoz za sopstvene po-
trebe u cilju ostvarivanja prava na refakciju
akcize
● Može se ostvariti pravo na refakciju pla-
ćene akcize na derivat nafte „n-Heksan” ako se
ovaj derivat koristi u industrijske svrhe
Računovodstvo
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 011-00-567/2019-16 od 15. 7. 2019. godine
Knjižno zaduženje izdato od nerezidentnog
lica u elektronskoj formi kao
računovodstvena isprava
Zakonom o računovodstvu („Službeni gla-
snik RS”, br. 62/13 i 30/18, u daljem tekstu: Za-
kon) uređuju se obveznici primene ovog zakona,
razvrstavanje pravnih lica, organizacija raču-
novodstva i računovodstvene isprave, uslovi
i način vođenja poslovnih knjiga, priznavanje
i vrednovanje pozicija u finansijskim izve-
štajima, sastavljanje, dostavljanje i javno ob-
javljivanje finansijskih izveštaja i godišnjeg
izveštaja o poslovanju, Registar finansijskih
izveštaja, Nacionalna komisija za računovod-
stvo, kao i nadzor nad sprovođenjem odredbi
ovog zakona.
Članom 7. stav 1. ovog zakona propisano je
da pravna lica, odnosno preduzetnici opštim
aktom uređuju organizaciju računovodstva na
način koji omogućava sveobuhvatno evidentira-
nje, kao i sprečavanje i otkrivanje pogrešno evi-
dentiranih poslovnih promena, uređuju interne
računovodstvene kontrolne postupke, utvrđuju
računovodstvene politike, određuju lica koja
su odgovorna za zakonitost i ispravnost nastan-
ka poslovne promene i sastavljanje i kontrolu
računovodstvenih isprava o poslovnoj prome-
ni, uređuju kretanje računovodstvenih isprava
i utvrđuju rokove za njihovo dostavljanje na dalju
obradu i knjiženje u poslovnim knjigama.
Pojam računovodstvene isprave, koji između
ostalih obuhvata i fakturu, uređen je odredba-
ma člana 8. Zakona. Računovodstvena isprava
predstavlja pisani dokument ili elektronski
zapis o nastaloj poslovnoj promeni, koja obu-
hvata sve podatke potrebne za knjiženje u po-
slovnim knjigama tako da se iz računovodstvene
isprave nedvosmisleno može saznati osnov, vr-
sta i sadržaj poslovne promene.
Knjiženje poslovnih promena na računima
imovine, obaveza i kapitalu, prihodima i ras-
hodima vrši se na osnovu verodostojnih raču-
novodstvenih isprava.
Računovodstvenom ispravom smatra se i
isprava ispostavljena, odnosno primljena te-
lekomunikacionim putem, kao i isprava ispo-
stavljena, odnosno primljena putem servisa za
SEPTEMBAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 163
PRIVREDNA STATISTIKA
elektronsku razmenu podataka (Electronic data
Interchange – EDI).
Pošiljalac je odgovoran da podaci na ulazu
u telekomunikacioni sistem budu zasnovani na
računovodstvenim ispravama, kao i da čuva ori-
ginalne računovodstvene isprave.
Kada se računovodstvena isprava prenosi
putem servisa za elektronsku razmenu podataka,
pružalac usluge elektronske razmene podataka
dužan je da obezbedi integritet razmenjenih
podataka.
Radi ubrzanja i pojednostavljenja procesa iz-
davanja faktura, kao i razjašnjenja nedoumica
koje su se pojavile u praksi, a odnose se na način
na koji se izdaju i knjiže fakture u poslovnim
knjigama pravnih lica i preduzetnika, nastale
u papirnom ili elektronskom obliku, od strane
ministra finansija i ministra trgovine, turi-
zma i telekomunikacija doneto je Objašnjenje u
vezi sa izdavanjem i knjiženjem računa (faktu-
ra) u papirnom i elektronskom obliku bez upo-
trebe pečata i potpisa Broj: 401-00-4169/2017-16
od 11. decembra 2017. godine (u daljem tekstu: Ob-
jašnjenje), u kojem je ukazano na sledeće:
Zakonom je omogućeno pravnim licima i pre-
duzetnicima da svoje fakture izdaju u papirnom
ili elektronskom obliku.
Zakonom nije propisano da faktura koja je
izvorno nastala u papirnom obliku mora sa-
držati pečat i potpis odgovornog lica, već je
dovoljno da ista sadrži „identifikacionu
oznaku” koja upućuje na odgovorno lice, odnosno
lice koje je ovlašćeno za izdavanje te fakture,
a kojom potvrđuje verodostojnost iste u smislu
člana 9. Zakona.
Faktura koja je izvorno nastala u elektron-
skom obliku, kao i faktura nastala digitali-
zacijom (konverzijom dokumenata iz papirnog
u elektronski oblik, npr. skenirana faktura)
takođe ne mora biti potpisana (elektronskim)
potpisom, već je dovoljno da ista sadrži pome-
nutu „identifikacionu oznaku”.
Pravna lica i preduzetnici nemaju obavezu da
fakturu, koja je izvorno nastala u elektronskom
obliku, štampaju niti da se na tako odštampan
dokument stavlja otisak pečata kako bi isti bio
smatran validnim.
Shodno navedenom, mišljenja smo da se u
konkretnom slučaju knjižno odobrenje koje je
izdato od strane ovlašćenog pravnog lica iz
inostranstva, može smatrati validnom računo-
vodstvenom ispravom u smislu Zakona, pod uslo-
vom da se iz tako izdatog računa nedvosmisleno
može saznati osnov, vrsta i sadržaj poslovne
promene, odnosno da se radi o računovodstve-
noj ispravi koja je verodostojna (potpuna, isti-
nita, računski tačna i da prikazuje poslovnu
promenu).
Na kraju, želeli bismo da ukažemo da, shod-
no odredbama čl. 7. i 9. Zakona, pravno lice
svojim opštim aktom između ostalog određuje
lica koja su odgovorna za zakonitost i isprav-
nost nastanka poslovne promene i sastavljanje i
kontrolu računovodstvenih isprava o poslovnoj
promeni.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 011-00-488/2019-04 od 8. 7. 2019.
Nabavna vrednost zemljišta (na kojem postoji
pravo korišćenja) treba da bude posebno
iskazana od nabavne vrednosti objekta
Zakonom o računovodstvu („Službeni glasnik
RS”, br: 62/13 i 30/18 – dalje: Zakon) uređuju se
obveznici primene ovog zakona, razvrstavanje
pravnih lica, organizacija računovodstva i ra-
čunovodstvene isprave, uslovi i način vođenja
poslovnih knjiga, priznavanje i vrednovanje po-
zicija u finansijskim izveštajima, sastavljanje,
dostavljanje i javno objavljivanje finansijskih
izveštaja i godišnjeg izveštaja o poslovanju,
Registar finansijskih izveštaja, Nacionalna
komisija za računovodstvo, kao i nadzor nad
sprovođenjem odredbi ovog zakona.
Odredbama člana 20. Zakona propisano je da
za priznavanje, vrednovanje, prezentaciju i obe-
lodanjivanje pozicija u finansijskim izvešta-
jima, velika pravna lica, pravna lica koja imaju
obavezu sastavljanja konsolidovanih finansij-
skih izveštaja (matična pravna lica), javna dru-
štva, odnosno društva koja se pripremaju da
postanu javna, u skladu sa zakonom kojim se ure-
đuje tržište kapitala, nezavisno od veličine,
primenjuju Međunarodne standarde finansij-
skog izveštavanja (MSFI).
Što se tiče načina vrednovanja zemljišta i
objekata, ovim putem posebno ukazujemo na pri-
menu Međunarodnog računovodstvenog standar-
da (MRS) 16: Nekretnine, postrojenja i oprema,
odnosno Odeljka 17: Nekretnine, postrojenja i
oprema, Međunarodnog standarda finansijskog
izveštavanja za mala i srednja pravna lica (u da-
ljem tekstu: MSFI za MSP).
164 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
PRIVREDNA STATISTIKA
Prema paragrafu 16. MRS 16 – Nekretnine,
postrojenja i oprema, nabavna vrednost/cena
koštanja nekretnina, postrojenja i opreme obu-
hvata:
a. fakturnu cenu, uključujući uvozne takse i po-
reze po osnovu prometa koji se ne mogu refun-
dirati, nakon oduzimanja trgovačkih popusta i
rabata,
b. sve troškove koji se mogu direktno pripisati
dovođenju sredstva na lokaciju i u stanje koje je
neophodno da bi sredstvo moglo funkcionisati,
na način na koji to očekuje menadžment,
c. inicijalnu procenu troškova demontaže,
uklanjanja sredstva i obnove područja na kojem
je sredstvo locirano, što je obaveza koja se u
entitetu nameće bilo kada se sredstvo nabavi
ili kao posledica korišćenja sredstva u toku
određenog perioda za sve druge svrhe osim za
proizvodnju zaliha u tom periodu.
Odredbama paragrafa 58. MRS 16: Nekret-
nine, postrojenja i oprema, propisano je da su
zemljište i objekti zasebna sredstva koja se
obračunavaju zasebno, čak i kada su zajedno pri-
bavljeni. Uz određene izuzetke, kao što su kame-
nolomi i tereni koji se koriste kao deponije,
zemljište ima neograničeni korisni vek i zbog
toga se ne amortizuje. Objekti imaju ograničeni
korisni vek i zbog toga su sredstva koja se amor-
tizuju. Povećanje vrednosti zemljišta na kom se
nalazi neki objekat, ne utiče na utvrđivanje ko-
risnog veka tog objekta.
Ovo pitanje na sličan način uređeno je i u
MSFI za MSP. Naime, prema odredbama paragra-
fa 17.8. Odeljka 17 – Nekretnine, postrojenja i
oprema, zemljište i objekti su zasebna sredstva
i entitet treba zasebno da ih računovodstveno
obuhvata, čak i kada su zajedno stečeni.
Pravilnikom o načinu priznavanja, vredno-
vanja, prezentacije i obelodanjivanja pozicija u
pojedinačnim finansijskim izveštajima mikro
i drugih pravnih lica („Službeni glasnik RS”,
br. 118/13 i 95/14) ova pitanja nisu posebno uređe-
na. Međutim, članom 4. stav 1. tačka 5) ovog pra-
vilnika propisano je da se komponente imovine
i obaveza vrednuju posebno kao pozicije koje se
prikazuju u redovnim finansijskim izveštajima.
Imajući u vidu gore navedeno, mišljenja
smo da su pravna lica u obavezi da svaku na-
bavku objekta sa pripadajućim zemljištem, na
kojem postoji pravo korišćenja, evidentiraju
u svojim poslovnim knjigama tako da nabavna
vrednost zemljišta bude posebno iskazana od
nabavne vrednosti objekta.
Ukoliko su u poslovnim knjigama pravnih
lica zemljište i objekti iskazivani jedinstve-
no u okviru stavke građevinskih objekata (na
računu 022 – Građevinski objekti), tako da se na
ukupnu vrednost zemljišta i objekata obračuna-
vala amortizacija, ili su iskazivani na drugom
računu (npr. na teret računa 014 – Ostala nema-
terijalna ulaganja), ukazujemo na to da se ovakav
način evidentiranja može smatrati pogrešnom
primenom propisa o računovodstvu, odnosno ra-
čunovodstvenom greškom.
Samim tim, pravno lice bi trebalo da utvr-
di da li je ovako učinjena greška materijalno
značajna u skladu sa MRS 8: Računovodstvene
politike, promene računovodstvenih proce-
na i greške (Materijalno značajna izostavljanja
ili pogrešna iskazivanja stavki su materijalno
značajna ako bi ona, pojedinačno ili zajedno,
mogla da utiču na ekonomske odluke korisnika
donete na osnovu finansijskih izveštaja. Mate-
rijalni značaj zavisi od veličine i prirode iz-
ostavljene ili pogrešno iskazane stavke koja se
procenjuje u konkretnim okolnostima. Veličina
i priroda stavke, ili njihova kombinacija, mogu
biti odlučujući faktor).
Ovim putem napominjemo da je u paragrafu 42.
MRS 8 – Računovodstvene politike, promene
računovodstvenih procena i greške, propisa-
no da entitet vrši retrospektivnu korekciju
materijalno značajnih grešaka iz prethodnog
perioda u prvom setu finansijskih izveštaja
odobrenom za objavljivanje nakon otkrivanja tih
grešaka tako što će:
a. prepraviti uporedne iznose za prezentova-
n(e) raniji(e) period(e) u kojem(ima) su se gre-
ške dogodile; ili
b. ako se greška dogodila pre najranijeg pre-
zentovanog prethodnog perioda, prepraviti
početna stanja sredstava, obaveza i kapitala za
najraniji prezentovani prethodni period.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 011-00-420/2019-16 od 31. 5. 2019.
Fond – kao pravno lice – može da vodi
poslovne knjige i sastavlja finansijske
izveštaje u skladu sa odredbama Zakona o
računovodstvu
Zakonom o računovodstvu („Službeni glasnik
RS”, br. 62/13 i 30/18 – u daljem tekstu: Zakon) ure-
SEPTEMBAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 165
PRIVREDNA STATISTIKA
đuju se obveznici primene ovog zakona, razvrsta-
vanje pravnih lica, organizacija računovodstva
i računovodstvene isprave, uslovi i način
vođenja poslovnih knjiga, priznavanje i vred-
novanje pozicija u finansijskim izveštajima,
sastavljanje, dostavljanje i javno objavljivanje
finansijskih izveštaja i godišnjeg izveštaja
o poslovanju, Registar finansijskih izveštaja,
Nacionalna komisija za računovodstvo, kao i
nadzor nad sprovođenjem odredbi ovog zakona.
U predmetnom zahtevu koji nam je dostavljen,
između ostalog, navedeno je da Fond „XX” ima
svojstvo pravnog lica, koje stiče upisom u sud-
ski registar, a pretežna delatnost je određena
šifrom 6499 – ostale nepomenute finansijske
usluge, osim osiguranja i penzijskih fondova.
Fond „XX” nije ni direktni ni indirektni ko-
risnik budžetskih sredstava, a može svoje po-
slovanje obavljati i preko računa otvorenim u
komercijalnim bankama.
Odredbama člana 4. st. 1–3. Zakona propisano
je da se odredbe ovog zakona odnose na:
1) pravna lica iz člana 2. t. 1) i 2) ovog zakona
i preduzetnike iz člana 2. tačka 3) ovog zakona;
2) pravna lica i druge oblike organizovanja koje
je pravno lice osnovalo u inostranstvu, ako za
njih propisima tih država nije utvrđena obave-
za vođenja poslovnih knjiga i sastavljanja finan-
sijskih izveštaja;
3) ogranke i druge organizacione delove stra-
nih pravnih lica sa sedištem u inostranstvu,
koji obavljaju privrednu delatnost u Republici
Srbiji, ako posebnim propisima nije drukčije
uređeno.
Odredbe ovog zakona ne odnose se na budžete i
korisnike budžetskih sredstava, stambene zgra-
de, kao i na organizacije obaveznog socijalnog
osiguranja, ako posebnim propisima nije druk-
čije uređeno.
Odredbe ovog zakona ne odnose se na cr-
kve i verske zajednice, osim u delu obavljanja
privredne ili druge delatnosti, u skladu sa
propisima kojima je uređeno obavljanje tih de-
latnosti.
Članom 5. Zakona utvrđena je obaveza prav-
nih lica i preduzetnika da vođenje poslovnih
knjiga, priznavanje i vrednovanje imovine i oba-
veza, prihoda i rashoda, sastavljanje, prikaziva-
nje, dostavljanje i obelodanjivanje informacija
u finansijskim izveštajima vrše u skladu sa
ovim zakonom.
Imajući u vidu gore navedeno, uključujući
podatke navedene u predmetnom zahtevu (Fond
„XX” nije ni direktni ni indirektni korisnik
budžetskih sredstava), mišljenja smo da nema
smetnji da Fond „XX”, kao pravno lice, vodi po-
slovne knjige i sastavlja finansijske izveštaje
u skladu sa odredbama Zakona.
Porez na dodatu vrednost
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 430-00-323/2019-04 od 10. 7. 2019. godine
Promet upotrebljavane opreme kao sporedni
promet uz promet objekta za koji je propisano
poresko oslobođenje iz člana 25. stav 2.
tačka 3) Zakona
I U skladu za Zakonom o porezu na dodatu
vrednost („Službeni glasnik RS”, br. 84/04,
86/04 – ispravka, 61/05, 61/07, 93/12, 108/13, 68/14
– dr. zakon, 142/14, 83/15, 108/16, 113/17 i 30/18 – u
daljem tekstu: Zakon), kada obveznik PDV izvr-
ši promet objekta – fabrike, uz pretpostavku
da je za taj promet propisano poresko oslobo-
đenje iz člana 25. stav 2. tačka 3) Zakona, i uz taj
promet izvrši promet upotrebljavane opre-
me, promet te opreme smatra se sporednim
prometom uz promet objekta. S tim u vezi, ako
je obveznik PDV – prodavac fabrike sa pripa-
dajućom opremom greškom izdao račun u kojem
je za promet opreme iskazao PDV, obveznik PDV
– kupac nema pravo da tako iskazani PDV odbije
kao prethodni porez, s obzirom na to da u ovom
slučaju nisu ispunjeni uslovi propisani članom
28. Zakona.
…
II Kada obveznik PDV greškom obračuna PDV
za promet dobara za koji je Zakonom propisano
poresko oslobođenje bez prava na odbitak pret-
hodnog poreza i iskaže obračunati PDV u raču-
nu koji je za taj promet izdao drugom obvezniku
PDV, obveznik PDV – isporučilac dobara dužan
je da tako iskazani PDV plati dok u novom računu
ne ispravi iznos PDV. Obveznik PDV koji je za
promet dobara iz člana 25. Zakona izdao račun
sa iskazanim PDV, može da ispravi taj iznos
PDV ako obvezniku PDV izda novi račun u skla-
du sa Zakonom (u kojem, između ostalog, treba da
navede odredbu Zakona na osnovu koje PDV nije
obračunat). Ispravka greškom iskazanog PDV
vrši se u poreskom periodu u kojem je izdat ra-
čun sa ispravljenim iznosom PDV.
166 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
PRIVREDNA STATISTIKA
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 430-00-372/2019-04 od 10. 7. 2019. godine
Isporuka nameštaja bez ugradnje nema
karakter prometa iz oblasti građevinarstva,
niti se smatra sporednim prometom uz
izvođenje završnih građevinskih radova
Za promet dobara i usluga iz oblasti građevi-
narstva koji obveznik PDV vrši drugom obvezni-
ku PDV, odnosno licu iz člana 9. stav 1. Zakona o
porezu na dodatu vrednost („Službeni glasnik
RS”, br. 84/04, 86/04 – ispravka, 61/05, 61/07, 93/12,
108/13, 68/14 – dr. zakon, 142/14, 83/15, 108/16, 113/17
i 30/18 – u daljem tekstu: Zakon), obavezu obraču-
navanja i plaćanja PDV ima obveznik PDV – pri-
malac dobara i usluga kao poreski dužnik iz
člana 10. stav 2. tačka 3) Zakona. Pravilnikom o
utvrđivanju dobara i usluga iz oblasti građevi-
narstva za svrhu određivanja poreskog dužnika
za porez na dodatu vrednost („Službeni glasnik
RS”, broj 86/15 – u daljem tekstu: Pravilnik) bli-
že se uređuje šta se, u smislu člana 10. stav 2.
tačka 3) Zakona, smatra dobrima i uslugama iz
oblasti građevinarstva. S tim u vezi, dobrima iz
oblasti građevinarstva u smislu člana 10. stav
2. tačka 3) Zakona smatra se isporuka nameštaja
koji se ugrađuje sa ugradnjom (npr. biblioteka,
garderobera i drugih ormara), pri čemu ugrad-
nja u ovom slučaju podrazumeva pričvršćivanje,
odnosno fiksiranje predmetnih dobara za zid,
pod i/ili plafon što dovodi do onemogućava-
nja njihovog premeštanja sa mesta na mesto bez
dodatnih aktivnosti (43.32 – Ugradnja stolarije
Klasifikacije delatnosti, koja je navedena u čla-
nu 2. stav 1. tačka 15) Pravilnika).
Isporuka navedenih dobara bez ugradnje ne
smatra se prometom dobara iz oblasti građevi-
narstva u smislu člana 10. stav 2. tačka 3) Zakona.
Takođe, kada obveznik PDV na osnovu ugovora
čiji je predmet izvođenje završnih građevin-
skih radova izvrši isporuku nameštaja koji se
ne ugrađuje kao što su stolovi i stolice, trose-
di, dvosedi, fotelje i dr., kao i drugih dobara
koja služe opremanju prostora, primera radi
frižidera, televizora, slika, dušeka, jastuka
i dr., promet tih dobara ne smatra se prome-
tom dobara iz oblasti građevinarstva u smislu
člana 10. stav 2. tačka 3) Zakona, niti se, po pri-
rodi stvari, smatra sporednim prometom koji
se vrši uz taj promet, tj. uz promet dobara iz
oblasti građevinarstva u smislu člana 10. stav
2. tačka 3) Zakona.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 413-00-00056/2019-04 od 10. 7. 2019. godine
Isporuka sa ugradnjom opreme za sisteme
za zalivanje zelenih površina „pop
up” ne smatra se prometom iz oblasti
građevinarstva
Za promet dobara i usluga iz oblasti gra-
đevinarstva koji obveznik PDV vrši drugom
obvezniku PDV, odnosno licu iz člana 9. stav 1.
Zakona o porezu na dodatu vrednost („Službeni
glasnik RS”, br. 84/04, 86/04 – ispravka, 61/05,
61/07, 93/12, 108/13, 68/14 – dr. zakon, 142/14, 83/15,
108/16, 113/17 i 30/18 – u daljem tekstu: Zakon), oba-
vezu obračunavanja i plaćanja PDV ima obveznik
PDV – primalac dobara i usluga kao poreski du-
žnik iz člana 10. stav 2. tačka 3) Zakona. Pravil-
nikom o utvrđivanju dobara i usluga iz oblasti
građevinarstva za svrhu određivanja poreskog
dužnika za porez na dodatu vrednost („Službe-
ni glasnik RS”, broj 86/15 – u daljem tekstu: Pra-
vilnik) bliže se uređuje šta se, u smislu člana
10. stav 2. tačka 3) Zakona, smatra dobrima i uslu-
gama iz oblasti građevinarstva.
Međutim, isporuka sa ugradnjom opreme za
sisteme za zalivanje zelenih površina (dvo-
rišta, parkovi, sportski tereni i dr.), u kon-
kretnom slučaju sistema „pop up”, ne smatra se
prometom iz oblasti građevinarstva iz člana
10. stav 2. tačka 3) Zakona. S tim u vezi, za pred-
metni promet obavezu da obračuna PDV i da
obračunati PDV plati u skladu sa Zakonom ima
obveznik PDV koji vrši isporuku sa ugradnjom
opreme za zalivne sisteme „pop up”.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 011-00-920/2018-04 od 10. 7. 2019. godine
Pravo na oslobođenje od PDV-a prilikom
izvoza dobara ima lice koje je u JCI-u
navedeno kao pošiljalac/izvoznik
(rubrika 2 JCI-a)
U skladu sa Zakonom o porezu na dodatu vred-
nost („Službeni glasnik RS”, br. 84/04, 86/04
– ispravka, 61/05, 61/07, 93/12, 108/13, 68/14 – dr.
zakon, 142/14, 83/15, 108/16, 113/17 i 30/18 – u daljem
tekstu: Zakon) i Pravilnikom o načinu i postup-
ku ostvarivanja poreskih oslobođenja kod PDV
sa pravom na odbitak prethodnog poreza („Slu-
žbeni glasnik RS”, br. 120/12, 40/15, 82/15, 86/15,
11/16, 21/17, 48/18, 62/18, 104/18 i 16/19 – u daljem
tekstu: Pravilnik), a uzimajući u obzir Carinski
zakon („Službeni glasnik RS”, br. 18/10, 111/12,
SEPTEMBAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 167
PRIVREDNA STATISTIKA
29/15, 108/16 i 113/17 – dr. zakon) i Pravilnik o
obliku, sadržini, načinu podnošenja i popunja-
vanja deklaracije i drugih obrazaca u carinskom
postupku („Službeni glasnik RS”, br. 7/15, 45/15,
56/15, 88/15, 33/16, 73/16, 79/16, 8/17, 46/17, 69/17,
83/17, 96/17, 117/17, 44/18, 60/18, 69/18, 86/18, 3/19 i
30/19 – u daljem tekstu: Pravilnik o obrascima
u carinskom postupku) koji su se primenjivali
zaključno sa 16. junom 2019. godine, poresko oslo-
bođenje sa pravom na odbitak prethodnog pore-
za za otpremanje dobara u inostranstvo u skladu
sa članom 24. stav 1. tačka 2) Zakona, tj. za izvoz
dobara može da ostvari samo obveznik PDV –
vlasnik dobara koja se izvoze, ako poseduje do-
kaz o izvršenom izvozu dobara, tj. original ili
overenu kopiju izvozne deklaracije izdate od
strane nadležnog carinskog organa u skladu sa
carinskim propisima, koja sadrži potvrdu da su
dobra istupila sa teritorije Republike Srbije.
Naime, reč je o licu koje otprema dobra u ino-
stranstvo i koje je u JCI za izvoz dobara (rubri-
ka 2) navedeno kao pošiljalac/izvoznik – lice
za čiji račun se podnosi deklaracija i koje je,
u vreme prihvatanja deklaracije, vlasnik robe
ili ima slična prava raspolaganja robom. Prema
tome, obveznik PDV koji u JCI za izvoz dobara
nije naveden kao pošiljalac/izvoznik – lice
za čiji račun se podnosi deklaracija i koje je,
u vreme prihvatanja deklaracije, vlasnik robe
ili ima slična prava raspolaganja robom (ru-
brika 2), ne može da ostvari poresko oslobo-
đenje sa pravom na odbitak prethodnog poreza
iz člana 24. stav 1. tačka 2) Zakona.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 430-00-377/2019-04 od 10. 7. 2019. godine
Prodavac zemljišta nema pravo na odbitak
PDV-a obračunat po osnovu primljene usluge
posredovanja pri prodaji zemljišta
Prema odredbama člana 25. stav 2. tačka 2)
Zakona o porezu na dodatu vrednost („Službeni
glasnik RS”, br. 84/04, 86/04 – ispravka, 61/05,
61/07, 93/12, 108/13, 68/14 – dr. zakon, 142/14, 83/15,
108/16, 113/17 i 30/18 – u daljem tekstu: Zakon), na
promet zemljišta PDV se ne obračunava i ne pla-
ća, a obveznik PDV koji vrši predmetni promet
nema pravo na odbitak prethodnog poreza po tom
osnovu. S tim u vezi, obveznik PDV – prodavac
poljoprivrednog zemljišta nema pravo da PDV
obračunat od strane posrednika pri prodaji po-
ljoprivrednog zemljišta odbije kao prethodni
porez, s obzirom na to da se predmetna usluga ne
koristi za promet iz člana 28. stav 1. Zakona, tj.
za promet dobara i usluga sa pravom na odbitak
prethodnog poreza.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 430-01-250/2019-04 od 10. 7. 2019.
Promet koji se vrši donatoru,
implementarnom ili podimplementarnom
partneru u skladu sa ugovorom o donaciji
zaključenim sa Republikom Srbijom
oslobođen je PDV-a
Odredbom člana 24. stav 1. tačka 16a) Zakona
o porezu na dodatu vrednost („Službeni gla-
snik RS”, br. 84/04, 86/04 – ispravka, 61/05, 61/07,
93/12, 108/13, 68/14 – dr. zakon, 142/14, 83/15, 108/16,
113/17 i 30/18 – u daljem tekstu: Zakon) propisa-
no je poresko oslobođenje sa pravom na odbi-
tak prethodnog poreza, tj. da se PDV ne plaća na
promet dobara i usluga koji se vrši u skladu sa
ugovorima o donaciji zaključenim sa državnom
zajednicom Srbija i Crna Gora, odnosno Repu-
blikom, ako je tim ugovorom predviđeno da se
iz dobijenih novčanih sredstava neće plaćati
troškovi poreza, u delu koji se finansira do-
bijenim novčanim sredstvima osim ako ratifi-
kovanim međunarodnim ugovorom nije drukčije
predviđeno. Procedura za ostvarivanje pore-
skog oslobođenja propisana je Pravilnikom o
načinu i postupku ostvarivanja poreskih oslobo-
đenja kod PDV sa pravom na odbitak prethodnog
poreza („Službeni glasnik RS”, br. 120/12, 40/15,
82/15, 86/15, 11/16, 21/17, 48/18, 62/18, 104/18 i 16/19).
S tim u vezi, na promet dobara i usluga koji
se, u okviru realizacije projekta „Za aktivnu
inkluziju i prava Romkinja na Zapadnom Balkanu
– FAIR III” (broj ugovora: 8285-00/2019), finan-
siranog od strane Vlade Republike Austrije, u
skladu sa Sporazumom između Vlade Republike
Srbije i Vlade Republike Austrije o opštim
odredbama i uslovima razvojne saradnje („Slu-
žbeni glasnik RS – Međunarodni ugovori” broj
105/09 – u daljem tekstu: Sporazum), vrši licima
iz člana 27. stav 1. t. 1) i 2) Pravilnika (donatoru,
implementarnom i podimplementarnom part-
neru) PDV se ne obračunava i ne plaća imajući
u vidu da je Sporazumom predviđeno izuzeće od
plaćanja poreza.
Prema tome, poresko oslobođenje sa pravom
na odbitak prethodnog poreza, uz ispunjenje pro-
pisanih uslova, može da ostvari obveznik PDV
168 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
PRIVREDNA STATISTIKA
koji promet dobara i usluga neposredno vrši
„CARE International u Bosni i Hercegovini” kao
licu iz člana 27. stav 1. tačka 2) Pravilnika. Me-
đutim, poresko oslobođenje sa pravom na odbi-
tak prethodnog poreza ne može se ostvariti za
promet dobara i usluga koji obveznik PDV vrši
Romskom ženskom centru „BIBIJA” i drugim li-
cima, koji se ne smatraju licima iz 27. stav 1. t. 1)
i 2) Pravilnika.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 430-01-00317/2018-04 od 10. 7. 2019. godine
Obveznik ima pravo na odbitak prethodnog
poreza po osnovu nabavke novoizgrađenog
poslovnog objekta koji će iznajmljivati (uz
obavezu obračunavanja PDV-a)
U skladu sa Zakonom o porezu na dodatu vred-
nost („Službeni glasnik RS”, br. 84/04, 86/04
− ispravka, 61/05, 61/07, 93/12, 108/13, 68/14 − dr.
zakon, 142/14, 83/15, 108/16, 113/17 i 30/18 – u da-
ljem tekstu: Zakon), obveznik PDV ima pravo da
PDV koji mu je obračunat od strane obveznika
PDV – prethodnog učesnika u prometu za prvi
prenos prava raspolaganja na novoizgrađenom
poslovnom objektu, koji nabavlja za iznajmljiva-
nje (davanje u zakup) za koje postoji obaveza ob-
računavanja PDV po poreskoj stopi od 20% (što
znači da je reč o obavljanju delatnosti u okviru
koje obveznik PDV vrši promet sa pravom na od-
bitak prethodnog poreza), odbije kao prethod-
ni porez, ako poseduje račun ili drugi dokument
koji služi kao račun izdat u skladu sa Zakonom.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 430-00-376/2019-04 od 10. 7. 2019. godine
Radovi u okviru sanacije, zatvaranja i
rekultivacije nesanitarne deponije
smetlišta koji se (ne)smatraju prometom iz
oblasti građevinarstva
Za promet dobara i usluga iz oblasti gra-
đevinarstva koji obveznik PDV vrši drugom
obvezniku PDV, odnosno licu iz člana 9. stav 1.
Zakona o porezu na dodatu vrednost („Službeni
glasnik RS”, br. 84/04, 86/04 – ispravka, 61/05,
61/07, 93/12, 108/13, 68/14 – dr. zakon, 142/14, 83/15,
108/16, 113/17 i 30/18 – u daljem tekstu: Zakon), oba-
vezu obračunavanja i plaćanja PDV ima obveznik
PDV – primalac dobara i usluga kao poreski du-
žnik iz člana 10. stav 2. tačka 3) Zakona. Pravil-
nikom o utvrđivanju dobara i usluga iz oblasti
građevinarstva za svrhu određivanja poreskog
dužnika za porez na dodatu vrednost („Službe-
ni glasnik RS”, broj 86/15 – u daljem tekstu: Pra-
vilnik) bliže se uređuje šta se, u smislu člana
10. stav 2. tačka 3) Zakona, smatra dobrima i uslu-
gama iz oblasti građevinarstva.
Promet dobara, odnosno usluga koji se, u kon-
kretnom slučaju, vrši u okviru izvođenja radova
ugovorom nazvanih radovima na sanaciji, za-
tvaranju i rekultivaciji nesanitarne deponije
smetlišta, ne smatra se prometom iz oblasti
građevinarstva u smislu člana 10. stav 2. tačka
3) Zakona, osim prometa dobara, odnosno usluga
koji se vrši u okviru izvođenja tih radova, a koji
se odnosi na izgradnju, odnosno sanaciju buna-
ra manjeg prečnika koji služe za merenje nivoa
podzemnih voda, izradu i postavljanje gradili-
šne ograde i dvokrilne kolske gradilišne ka-
pije i pripremanje radne površine koja služi
za postavljanje postrojenja za otplinjavanje (pod
uslovom da se pod pripremanjem radne površi-
ne smatra betoniranje, odnosno asfaltiranje)
koji se smatra prometom dobara, odnosno uslu-
ga iz oblasti građevinarstva u smislu člana 10.
stav 2. tačka 3) Zakona, kao aktivnosti iz grupe
42.99 – Izgradnja ostalih nepomenutih građevi-
na Uredbe o klasifikaciji delatnosti, a koja je
navedena u članu 2. stav 1. tačka 8) Pravilnika.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 011-00-97/2019-04 od 10. 7. 2019. godine
Smanjenje iznosa obračunatog PDV-a kod
prodavca i storniranje pogrešno izdatih
računa
I Kada za oporezivi promet dobara, za koji
je poreski dužnik obveznik PDV koji je taj pro-
met izvršio, dođe do smanjenja poreske osnovi-
ce po osnovu naknadnog popusta u ceni, u skladu
sa ugovorom, obveznik PDV može da smanji iz-
nos obračunatog PDV uz ispunjenje uslova pro-
pisanih Zakonom o porezu na dodatu vrednost
(„Službeni glasnik RS”, br. 84/04, 86/04, 61/05,
61/07, 93/12, 108/13, 68/14 – dr. zakon, 142/14, 83/15,
108/16, 113/17 i 30/18 – u daljem tekstu: Zakon) i
Pravilnikom o načinu izmene poreske osnovi-
ce za obračunavanje poreza na dodatu vrednost
(„Službeni glasnik RS”, broj 86/15 – u daljem
tekstu: Pravilnik o izmeni osnovice). U slučaju
izmene – smanjenja poreske osnovice, obveznik
PDV – prodavac treba da izda dokument o smanje-
nju osnovice u skladu sa članom 15. Pravilnika
o određivanju slučajeva u kojima nema obaveze
SEPTEMBAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 169
PRIVREDNA STATISTIKA
izdavanja računa i o računima kod kojih se mogu
izostaviti pojedini podaci („Službeni glasnik
RS”, br. 123/12, 86/15 i 52/18 – u daljem tekstu: Pra-
vilnik o računima).
Prema tome, u slučaju kada je promet dobara
izvršen drugom obvezniku PDV, koji po osnovu
nabavke predmetnih dobara ima pravo na odbi-
tak prethodnog poreza, obveznik PDV – proda-
vac može da smanji iznos obračunatog PDV ako
obveznik PDV – kupac ispravi odbitak prethod-
nog poreza i o tome pismeno obavesti obveznika
PDV – prodavca. Pismeno obaveštenje obvezni-
ka PDV – kupca o ispravci odbitka prethodnog
poreza, primera radi, može biti dato u formi
potpisane izjave o ispravci odbitka prethod-
nog poreza tako što će u toj izjavi biti nave-
deni podaci na osnovu konkretnog dokumenta
iz člana 15. Pravilnika o računima, i to: broj
i datum izdavanja dokumenta i iznos PDV koji
se koriguje, odnosno u formi potpisane izjave
o ispravci odbitka prethodnog poreza u kojoj
je naveden ukupan iznos PDV koji se koriguje sa
specifikacijom navedenih podataka koji se od-
nose na više dokumenata iz člana 15. Pravilni-
ka o računima.
…
II Greške kod sačinjavanja i evidentiranja
računa u informacionom sistemu obveznika
PDV, u kojima je iskazan PDV, nezavisno od toga
da li je račun dostavljen kupcu, mogu se otklo-
niti storniranjem (poništavanjem) tih računa.
Naime, kada obveznik PDV sačini pogrešan
račun, evidentira ga u svom informacionom
sistemu i dostavi kupcu, obveznik PDV – kupac
nema pravo da na osnovu tog računa ostvari od-
bitak prethodnog poreza, imajući u vidu da nisu
ispunjeni uslovi propisani odredbama člana 28.
Zakona. U tom slučaju, obveznik PDV koji je izdao
pogrešan račun ima pravo da taj račun stornira,
primera radi sačinjavanjem posebnog dokumen-
ta koji treba da sadrži podatak o broju i datumu
pogrešnog računa koji se stornira, kao i da taj
dokument dostavi kupcu.
Ako je pogrešno sačinjeni račun evidenti-
ran u informacionom sistemu obveznika PDV,
a nije poslat obvezniku PDV – kupcu, obveznik
PDV koji je sačinio pogrešan račun ima pravo
da ga stornira, primera radi sačinjavanjem po-
sebnog dokumenta koji treba da sadrži poda-
tak o broju i datumu pogrešnog računa koji se
stornira.
Obveznik PDV koji je sačinio pogrešan račun
i evidentirao ga u svom informacionom siste-
mu dužan je da vodi evidenciju o pogrešno sači-
njenim računima i dokumentima na osnovu kojih
su ti računi stornirani.
Pored toga napominjemo, ako obveznik PDV
ne izvrši storniranje pogrešnog računa u kojem
je iskazan PDV, reč je o računu iz člana 44. stav
3. Zakona, što znači da obveznik PDV duguje PDV
iskazan u tom računu.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 430-00-214/2019-04 od 10. 7. 2019. godine
Naknada za promet usluga koje vrši fakultet
ili univerzitet
● U skladu sa članom 25. stav 2. tačka 13) Za-
kona o porezu na dodatu vrednost („Službeni
glasnik RS”, br. 84/04, 86/04 – ispravka, 61/05,
61/07, 93/12, 108/13, 68/14 – dr. zakon, 142/14, 83/15,
108/16, 113/17 i 30/18 – u daljem tekstu: Zakon), na
promet usluga obrazovanja (predškolsko, osnov-
no, srednje, više i visoko) i profesionalne
prekvalifikacije koji vrše lica registrovana
za obavljanje tih delatnosti, pri čemu ove delat-
nosti obavljaju u skladu sa propisima koji ure-
đuju oblast predškolskog, osnovnog, srednjeg,
višeg i visokog obrazovanja i profesionalne
prekvalifikacije, PDV se ne obračunava i ne
plaća, a obveznik PDV koji vrši navedeni pro-
met nema pravo na odbitak prethodnog poreza
po tom osnovu.
Prema članu 7. stav 1. Pravilnika o utvrđiva-
nju pojedinih dobara i usluga iz člana 25. Zakona
o porezu na dodatu vrednost („Službeni glasnik
RS”, br. 120/12 i 86/15 – u daljem tekstu: Pravil-
nik), uslugama, u smislu člana 25. stav 2. tačka
13) Zakona, smatraju se usluge obrazovanja (pred-
školskog, osnovnog, srednjeg, višeg i visokog) i
profesionalne prekvalifikacije, koje pružaju
lica registrovana za obavljanje tih delatnosti
u skladu sa propisima koji uređuju tu oblast, ne-
zavisno od toga da li su ova lica usmerena kao
ostvarivanju dobiti.
Saglasno navedenom, na naknadu za promet
usluga visokog obrazovanja koje pruža fakul-
tet, PDV se ne obračunava i ne plaća, a obveznik
PDV – fakultet nema pravo na odbitak prethod-
nog poreza po osnovu pružanja predmetnih uslu-
ga. S tim u vezi, kada obveznik PDV – fakultet
ostvaruje novčana sredstva iz budžeta Republi-
ke Srbije za pružanje usluga obrazovanja stu-
170 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
PRIVREDNA STATISTIKA
dentima čije se obrazovanje finansira iz tih
sredstava, na način da se ta sredstva koriste za
isplatu plata zaposlenih i pokriće materijal-
nih troškova fakulteta, kao i novčana sredstva
uplaćena na ime školarina za samofinansira-
juće studente, ta novčana sredstva smatraju se
naknadom za promet usluga obrazovanja iz člana
25. stav 2. tačka 13) Zakona.
Takođe, novčana sredstva koja ostvari obve-
znik PDV – fakultet iz budžeta Republike Srbije
na ime školarine za doktorske studije smatraju
se naknadom za promet usluga obrazovanja iz čla-
na 25. stav 2. tačka 13) Zakona.
U skladu sa odredbama člana 29. stav 1. t. 4) i
7) Pravilnika o obliku, sadržini i načinu vođe-
nja evidencije o PDV i o obliku i sadržini pre-
gleda obračuna PDV („Službeni glasnik RS”, br.
90/17, 119/17, 48/18 i 60/18 – u daljem tekstu: Pra-
vilnik o PDV evidenciji), a uzimajući u obzir da
se, prema zakonu kojim se uređuje visoko obra-
zovanje, studije, kao usluge iz oblasti obrazova-
nja koje pružaju fakulteti, organizuju i izvode
u toku školske godine koja, po pravilu počinje 1.
oktobra i traje 12 meseci, mišljenja smo da ob-
veznik PDV – fakultet iskazuje podatak o nakna-
di za navedene usluge obrazovanja (za određenu
školsku godinu) za poreski period septembar
(ako je reč o obvezniku PDV za kojeg je poreski pe-
riod kalendarski mesec), odnosno poreski pe-
riod jul–septembar (ako je reč o obvezniku PDV
za kojeg je poreski period kalendarsko trome-
sečje) u polju 2.4 Obrasca POPDV. Podaci o izno-
sima novčanih sredstava ostvarenim u poreskim
periodima koji prethode navedenim poreskim
periodima, a koji se odnose na konkretnu škol-
sku godinu, iskazuju se za te poreske periode u
polju 2.7 Obrasca POPDV.
Novčana sredstva koja ostvari obveznik PDV
– fakultet za pokriće troškova (ili dela tro-
škova) koji se odnose na štampanje monografija
i troškova službenih putovanja nastavnog oso-
blja u inostranstvo radi učešća na međunarod-
nim konferencijama, ne smatraju se naknadom za
usluge obrazovanja iz člana 25. stav 2. tačka 13)
Zakona. Podaci o iznosu ovih novčanih sredsta-
va ne iskazuju se u Obrascu POPDV.
● U skladu sa članom 25. stav 2. tačka 15) Zako-
na, na promet usluga iz oblasti nauke i sa njima
neposredno povezanog prometa dobara i usluga,
od strane lica čija delatnost nije usmerena ka
ostvarivanju dobiti, a koja su registrovana za tu
delatnost, PDV se ne obračunava i ne plaća, a ob-
veznik PDV koji vrši navedeni promet nema pra-
vo na odbitak prethodnog poreza po tom osnovu.
Licem čija delatnost nije usmerena ka ostva-
rivanju dobiti, u smislu stava 2. ovog člana, sma-
tra se lice koje je osnovano od strane Republike,
autonomne pokrajine ili jedinice lokalne samo-
uprave i čiji je vlasnik Republika, autonomna
pokrajina ili jedinica lokalne samouprave u
potpunosti ili u većinskom delu (stav 4. člana
25. Zakona).
Prema članu 9. Pravilnika, uslugama, u smi-
slu člana 25. stav 2. tačka 15) Zakona, smatraju
se usluge sistematskog stvaralačkog rada koji
se preduzima radi otkrivanja novih znanja, s
ciljem podizanja opšteg civilizacijskog nivoa
društva i korišćenja tih znanja u svim oblasti-
ma društvenog razvoja, koje vrše lica čija de-
latnost nije usmerena ka ostvarivanju dobiti, a
koja su registrovana za tu delatnost.
Saglasno navedenom, s obzirom na to da se
realizacija naučnoistraživačkih projekata od
strane fakulteta ili naučnih instituta smatra
prometom usluga u skladu sa Zakonom, novčana
sredstva koja obveznik PDV – fakultet, odno-
sno naučni institut prima ili treba da primi
po tom osnovu iz budžeta Republike Srbije (iz
kojih se isplaćuju zarade i autorski honorari
istraživača na projektu, materijalni troškovi
za rad na projektu i materijalni troškovi fa-
kulteta ili naučnog instituta), a uz pretpostav-
ku da je reč o uslugama iz oblasti nauke u skladu
sa članom 25. stav 2. tačka 15) Zakona koje pružaju
lica čija delatnost nije usmerena ka ostvariva-
nju dobiti, smatraju se naknadom za promet uslu-
ga za koji se PDV ne obračunava i ne plaća, pri
čemu obveznik PDV – fakultet, odnosno naučni
institut nema pravo na odbitak prethodnog po-
reza po osnovu prometa tih usluga.
Podaci o naknadi za promet usluga iz oblasti
nauke iz člana 25. stav 2. tačka 15) Zakona, koje
pružaju obveznici PDV – fakulteti, odnosno
naučni instituti na osnovu ugovora o realizaci-
ji naučnoistraživačkih
projekata, iskazuju se,
u skladu sa odredbama člana 29. stav 1. t. 4) i 7)
Pravilnika o PDV evidenciji, u polju 2.4 Obra-
sca POPDV za poreski period u kojem je konkret-
ni projekat završen, dok se podaci o novčanim
sredstvima primljenim za te projekte u drugim
poreskim periodima iskazuju u polju 2.7 Obrasca
POPDV.
SEPTEMBAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 171
PRIVREDNA STATISTIKA
● Na naknadu za promet usluga visokog obra-
zovanja koje pruža obveznik PDV – univerzitet,
PDV se ne obračunava i ne plaća, a obveznik PDV
– univerzitet nema pravo na odbitak prethodnog
poreza po osnovu pružanja predmetnih usluga.
S tim u vezi, kada obveznik PDV – univerzitet
ostvaruje od fakulteta novčana sredstva za pro-
met usluga koji vrši u okviru obavljanja svoje
delatnosti (novčana sredstva nazvana članari-
nom, novčana sredstva na ime dela školarine od
samofinansirajućih studenata i dr.), ta novčana
sredstva smatraju se naknadom za promet uslu-
ga za koji je propisano poresko oslobođenje bez
prava na odbitak prethodnog poreza u skladu sa
članom 25. stav 2. tačka 13) Zakona. S tim u vezi,
obveznik PDV – univerzitet shodnom primenom
odredaba člana 29. stav 1. t. 4) i 7) Pravilnika
o PDV evidenciji iskazuje podatak o naknadi za
navedene usluge (za određenu školsku godinu) za
poreski period septembar (ako je reč o obvezni-
ku PDV za kojeg je poreski period kalendarski
mesec), odnosno poreski period jul–septembar
(ako je reč o obvezniku PDV za kojeg je poreski
period kalendarsko tromesečje) u polju 2.4
Obrasca POPDV. Podaci o iznosima novčanih
sredstava ostvarenim u poreskim periodima
koji prethode navedenim poreskim periodima,
a koji se odnose na konkretnu školsku godinu,
iskazuju se za te poreske periode u polju 2.7 Ob-
rasca POPDV.
Za razliku od navedenog, kada obveznik PDV
– univerzitet ostvaruje od naučnih instituta
novčana sredstva za promet usluga koji vrši
u okviru obavljanja svoje delatnosti, nazvana
članarinom, predmetna novčana sredstva sma-
traju se naknadom za promet usluga za koji je
propisano poresko oslobođenje bez prava na
odbitak prethodnog poreza. Imajući u vidu da
je, u konkretnom slučaju, reč o kontinuiranim
uslugama za koje se, na osnovu posebne odluke,
naknada naplaćuje periodično – mesečno (do 10.
u mesecu za tekući mesec), sa aspekta Zakona sma-
tra se da je promet usluga nastao poslednjeg dana
konkretnog perioda, što znači da se podaci o
prometu tih usluga iskazuju u polju 2.4 Obrasca
POPDV za poreski period u kojem su predmetna
novčana sredstva naplaćena, odnosno trebala da
budu naplaćena.
● Za promet usluga iz člana 25. stav 2. t. 13) i
15) Zakona ne postoji obaveza izdavanja računa u
skladu sa Zakonom i Pravilnikom o određivanju
slučajeva u kojima nema obaveze izdavanja računa
i o računima kod kojih se mogu izostaviti poje-
dini podaci („Službeni glasnik RS”, br. 123/12,
86/15 i 52/18).
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 430-00-256/2019-04 od 28. 6. 2019. godine
Pravo na odbitak prethodnog poreza po osnovu
ulaganja u rekonstrukciju ili adaptaciju
objekta nabavljenog sa ciljem dalje prodaje
zavisi od toga da li će promet predmetnog
objekta biti oporeziv PDV-om
1. U skladu sa Zakonom o porezu na dodatu
vrednost („Službeni glasnik RS”, br. 84/04,
86/04 – ispravka, 61/05, 61/07, 93/12, 108/13, 68/14
– dr. zakon, 142/14, 83/15, 108/16, 113/17 i 30/18 –
u daljem tekstu: Zakon), na prvi prenos prava
raspolaganja na novoizgrađenom građevinskom
objektu, koji vrši obveznik PDV, PDV se obra-
čunava i plaća u skladu sa Zakonom. Pravilni-
kom o utvrđivanju pojedinih dobara i usluga iz
člana 25. Zakona o porezu na dodatu vrednost
(„Službeni glasnik RS”, br. 120/12 i 86/15 – u
daljem tekstu: Pravilnik) uređeno je, između
ostalog, šta se smatra novoizgrađenim građe-
vinskim objektima i ekonomski deljivim ce-
linama u okviru novoizgrađenih građevinskih
objekata.
PDV oporezuje se i drugi i svaki sledeći pre-
nos prava raspolaganja na građevinskom objektu,
nezavisno od toga da li je reč o novoizgrađenom,
ako su istovremeno ispunjeni sledeći uslovi:
● da se promet vrši između obveznika PDV;
● da je ugovorom na osnovu kojeg se vrši prenos
prava raspolaganja predviđeno da se predmetni
promet oporezuje PDV;
● da obveznik PDV – kupac objekta ima pravo da
obračunati PDV odbije kao prethodni porez u
potpunosti (ako će predmetno dobro koristiti
za promet sa pravom na odbitak prethodnog po-
reza tj. za promet koji je oporeziv PDV, promet
za koji je propisano poresko oslobođenje sa pra-
vom na odbitak prethodnog poreza ili za pro-
met za koji se smatra izvršenim u inostranstvu,
ako bi za taj promet postojalo pravo na odbitak
prethodnog poreza da je izvršen u Republici
Srbiji).
U drugim slučajevima, na prenos prava raspo-
laganja na građevinskom objektu, PDV se ne obra-
čunava i ne plaća, a obveznik PDV nema pravo na
odbitak prethodnog poreza po tom osnovu.
172 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
PRIVREDNA STATISTIKA
2. Obveznik PDV koji, u okviru obavljanja
delatnosti, nabavlja dobra i usluge, može da
ostvari pravo na odbitak prethodnog poreza ako
ta dobra i usluge, koristi ili će ih koristiti
za promet dobara i usluga sa pravom na odbitak
prethodnog poreza, tj. za promet koji je oporeziv
PDV, promet za koji je propisano poresko oslo-
bođenje sa pravom na odbitak prethodnog poreza
ili za promet koji se smatra izvršenim u ino-
stranstvu, ako bi za taj promet postojalo pravo
na odbitak prethodnog poreza da je izvršen u
Republici Srbiji i ako, u Zakonom predviđenim
slučajevima, poseduje propisanu dokumentaciju
– račun ili drugi dokument koji služi kao račun
izdat u skladu sa Zakonom.
U skladu sa navedenim, kada obveznik PDV
stekne građevinski objekat u cilju njegove dalje
prodaje, pri čemu će pre tog prometa izvršiti
rekonstrukciju, odnosno adaptaciju objekta,
pravo na odbitak prethodnog poreza za dobra
i usluge nabavljene u svrhu rekonstrukcije, od-
nosno adaptacije objekta zavisi od toga da li će
promet predmetnog objekta biti oporeziv PDV
ili će za taj promet postojati obaveza po osnovu
poreza na prenos apsolutnih prava u skladu sa
zakonom kojim se uređuju porezi na imovinu.
Prema tome, kada obveznik PDV kojem je drugi
obveznik PDV izvršio promet dobara i usluga
za potrebe rekonstrukcije, odnosno adaptacije
objekta namenjenog daljoj prodaji, uz napomenu
da tokom rekonstrukcije, odnosno adaptacije
objekta nije postojala izvesna okolnost da će
predmetni objekat po završetku tih aktivnosti
biti prodat uz obavezu obračunavanja i plaća-
nja PDV, obveznik PDV nema pravo da PDV ob-
računat za promet dobara i usluga prethodnih
učesnika u prometu nabavljenih u svrhu rekon-
strukcije, odnosno adaptacije objekta odbije
kao prethodni porez, s obzirom da u ovom slu-
čaju nisu ispunjeni uslovi za odbitak prethodnog
poreza propisani odredbama člana 28. Zakona.
Međutim, kada obveznik PDV posle završe-
ne rekonstrukcije, odnosno adaptacije objekta
namenjenog daljoj prodaji predmetni objekat
iznajmi kao poslovni prostor, obveznik PDV
stiče pravo da PDV obračunat za promet do-
bara i usluga prethodnih učesnika u prometu
nabavljenih u svrhu rekonstrukcije, odnosno
adaptacije objekta odbije kao prethodni porez
(uz ispunjenje Zakonom propisanih uslova). Na
promet usluga davanja u zakup objekta kao poslov-
nog prostora obveznik PDV je dužan da obračuna
PDV po poreskoj stopi od 20% i da obračunati
PDV plati u skladu sa Zakonom.
Kada posle određenog vremena iznajmljivanja
objekta kao poslovnog prostora, obveznik PDV
donese odluku da će objekat prodati, promet
tog objekta oporezuje se PDV ako su ispunjeni
svi uslovi propisani Zakonom, i to: da je obve-
znik PDV – prodavac izvršio promet drugom
obvezniku PDV, da je ugovorom o prodaji objekta
predviđeno da se predmetni promet oporezuje
PDV i da obveznik PDV – kupac objekta ima pravo
da obračunati PDV odbije kao prethodni porez u
potpunosti (ako će predmetno dobro koristiti
za promet sa pravom na odbitak prethodnog po-
reza, tj. za promet koji je oporeziv PDV, promet
za koji je propisano poresko oslobođenje sa pra-
vom na odbitak prethodnog poreza ili za pro-
met za koji se smatra izvršenim u inostranstvu,
ako bi za taj promet postojalo pravo na odbitak
prethodnog poreza da je izvršen u Republici Sr-
biji). Obavezu obračunavanja PDV za predmetni
promet, u skladu sa članom 10. stav 2. tačka 2) Za-
kona, ima obveznik PDV – kupac objekta. Kada
se na promet objekta obračunava i plaća PDV u
skladu sa Zakonom (nezavisno od toga koje lice
je za taj promet poreski dužnik), taj promet ne
oporezuje se porezom propisanim zakonom o po-
rezima na imovinu.
Pored toga ukazujemo, pravila koja se odnose
na ispravku odbitka prethodnog poreza za ula-
ganja u objekat za vršenje delatnosti propisa-
na članom 32. Zakona, primera radi po osnovu
rekonstrukcije, odnosno adaptacije objekta za
vršenje delatnosti, primenjuju se u slučajevi-
ma kada je obveznik PDV imao pravo na odbitak
prethodnog poreza po osnovu izvršenog ulaga-
nja, pa su u roku od deset godina od dana završet-
ka ulaganja prestali uslovi za ostvarivanje ovog
prava, a ne u slučajevima kada obveznik PDV ovo
pravo tokom ulaganja nije ni imao.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 011-00-00406/2019-04 od 25. 6. 2019. godine
U slučaju kada promet usluga u okviru
realizacije projekta finansiranog
sredstvima kredita EIB vrši domaće lice
koje nije obveznik PDV-a, ne postoji obaveza
obračunavanja PDV-a
U skladu sa Zakonom o porezu na dodatu vred-
nost („Službeni glasnik RS”, br. 84/04, 86/04
SEPTEMBAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 173
PRIVREDNA STATISTIKA
– ispravka, 61/05, 61/07, 93/12, 108/13, 68/14 – dr.
zakon, 142/14, 83/15, 108/16, 113/17 i 30/18 – u daljem
tekstu: Zakon), PDV se ne plaća na promet doba-
ra i usluga koji se vrši u skladu sa ugovorima
o kreditu, odnosno zajmu, zaključenim između
državne zajednice Srbija i Crna Gora, odnosno
Republike i međunarodne finansijske organiza-
cije, odnosno druge države, kao i između treće
strane i međunarodne finansijske organizacije,
odnosno druge države u kojem se Republika Sr-
bija pojavljuje kao garant, odnosno kontragarant,
u delu koji se finansira dobijenim novčanim
sredstvima, ako je tim ugovorima predviđeno da
se iz dobijenih novčanih sredstava neće plaćati
troškovi poreza.
U vezi sa navedenim, u slučaju kada za određe-
ni promet dobara ili usluga postoji obaveza ob-
računavanja i plaćanja PDV u skladu sa Zakonom
(npr. za pružanje usluga čije je mesto prometa u
Republici Srbiji, a koje pruža obveznik PDV
ili strano lice koje nije obveznik PDV), za taj
promet može se ostvariti poresko oslobođenje
iz člana 24. stav 1. tačka 16b) Zakona, u skladu sa
procedurom propisanom Pravilnikom o načinu
i postupku ostvarivanja poreskih oslobođenja
kod PDV sa pravom na odbitak prethodnog po-
reza („Službeni glasnik RS”, broj 120/12, 40/15,
82/15, 86/15, 11/16, 21/17, 44/18, 62/18, 104/18 i 16/19
– u daljem tekstu: Pravilnik). Međutim, kada je
reč o prometu za koji nezavisno od primene čla-
na 24. stav 1. tačka 16b) Zakona ne postoji obaveza
obračunavanja i plaćanja PDV, za neobračunava-
nje i neplaćanje PDV ne sprovodi se procedura
propisana Pravilnikom.
Prema tome, kako je u konkretnom slučaju reč
o prometu usluga u okviru realizacije projek-
ta „Rekonstrukcije četiri klinička centra u
Srbiji Beograd, Novi Sad, Niš i Kragujevac”,
finansiranog sredstvima kredita Evropske in-
vesticione banke na osnovu ugovora iz člana 24.
stav 1. tačka 16b) Zakona, koji vrši Kancelarija
Ujedinjenih nacija za projektne usluge – UNOPS
sa sedištem u Beogradu i svojstvom pravnog
lica u Republici Srbiji u skladu sa Zakonom o
potvrđivanju Sporazuma između Vlade Republi-
ke Srbije i Kancelarije Ujedinjenih nacija za
projektne usluge u vezi sa otvaranjem Kancela-
rije Ujedinjenih nacija za projektne usluge u Beo-
gradu, u Republici Srbiji („Službeni glasnik RS
– Međunarodni ugovori”, broj 12/17), što znači
da promet predmetnih usluga ne vrši lice koje
se smatra stranim licem u skladu sa Zakonom,
na promet predmetnih usluga PDV se ne obraču-
nava i ne plaća pod uslovom da pružalac usluga
nije obveznik PDV u skladu sa Zakonom, pri čemu
se za neobračunavanje i neplaćanje PDV ne spro-
vodi procedura propisana Pravilnikom.
Takođe, napominjemo da se prema članu 8. stav
1. Zakona poreskim obveznikom smatra lice koje
samostalno obavlja promet dobara i usluga, u
okviru obavljanja delatnosti, a da je odredbom
člana 38. stav 1. Zakona propisano da je obveznik
koji je u prethodnih 12 meseci ostvario ukupan
promet veći od 8.000.000 dinara dužan da, naj-
kasnije do isteka prvog roka za predaju perio-
dične poreske prijave, podnese evidencionu
prijavu nadležnom poreskom organu na Obra-
scu EPPDV – Prijava za evidentiranje obveznika
poreza na dodatu vrednost, u skladu sa Pravil-
nikom o obliku i sadržini prijave za eviden-
tiranje obveznika PDV, postupku evidentiranja
i brisanja iz evidencije i o obliku i sadržini
poreske prijave PDV („Službeni glasnik RS”,
br. 123/12, 115/13, 66/14, 86/15, 11/16 i 60/18).
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 430-00-354/2019-04 od 24. 6. 2019. godine
Lice iz člana 9. stav 1. Zakona o PDV-u poreski
je dužnik za promet iz oblasti građevinarstva
koji tom licu vrši obveznik PDV-a
1. U skladu sa Zakonom o porezu na dodatu
vrednost („Službeni glasnik RS”, br. 84/04,
86/04 – ispravka, 61/05, 61/07, 93/12, 108/13, 68/14
– dr. zakon, 142/14, 83/15, 108/16, 113/17 i 30/18 – u
daljem tekstu: Zakon), obveznikom se smatra
lice koje samostalno obavlja promet dobara i
usluga, u okviru obavljanja delatnosti, kojom se
smatra trajna aktivnost proizvođača, trgovca
ili pružaoca usluga u cilju ostvarivanja priho-
da, uključujući i delatnosti eksploatacije pri-
rodnih bogatstava, poljoprivrede, šumarstva i
samostalnih zanimanja. Lice koje ne obavlja de-
latnost kao trajnu aktivnost koja se vrši u cilju
ostvarivanja prihoda, nije obveznik u skladu sa
Zakonom.
Licima iz člana 9. stav 1. Zakona smatraju se
Republika i njeni organi, organi teritorijalne
autonomije i lokalne samouprave, kao i pravna
lica osnovana zakonom, odnosno aktom organa
Republike, teritorijalne autonomije ili lokal-
ne samouprave u cilju obavljanja poslova držav-
ne uprave ili lokalne samouprave.
174 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
PRIVREDNA STATISTIKA
Opština Paraćin, kao organ lokalne samou-
prave, smatra se licem iz člana 9. stav 1. Zakona.
Za promet dobara i usluga koji Opština Paraćin
vrši u okviru obavljanja poslova iz svog delo-
kruga utvrđenog zakonom koji uređuje rad lokal-
ne samouprave, a pod uslovom da taj promet ne bi
mogao da dovede do narušavanja konkurencije,
što znači da pored ove opštine, odnosno drugog
lica iz člana 9. stav 1. Zakona, predmetni promet
ne vrši ni jedno drugo lice, Opština Paraćin
nije obveznik.
Međutim, za promet dobara i usluga koji
vrši Opština Paraćin, a za koji bi izuzimanje
ove opštine od obaveza propisanih Zakonom
za obveznike, moglo da dovede do narušavanja
konkurencije u smislu Zakona, odnosno za opore-
zivi promet dobara i usluga izvan obavljanja po-
slova državne uprave ili lokalne samouprave,
Opština Paraćin smatra se obveznikom u skladu
sa članom 9. stav 2. Zakona.
Obavezu evidentiranja u sistem PDV ima is-
ključivo obveznik koji je u prethodnih 12 meseci
ostvario ukupan promet veći od 8.000.000 di-
nara, dok obveznik koji u prethodnih 12 meseci
nije ostvario ukupan promet veći od 8.000.000
dinara ima pravo da se evidentira u sistem
PDV. Ukupnim prometom za svrhu obaveze evi-
dentiranja u sistem PDV smatra se promet koji
je oporeziv PDV i promet za koji je propisano
poresko oslobođenje sa pravom na odbitak pret-
hodnog poreza, u skladu sa Zakonom.
Prema tome, ako Opština Paraćin postane
obveznik PDV, na prvi prenos prava raspola-
ganja na novoizgrađenom građevinskom objek-
tu – hali ima obavezu da obračuna PDV i da
obračunati PDV plati u skladu sa Zakonom (uz
napomenu da u tom slučaju ima pravo na odbi-
tak prethodnog poreza uz ispunjenje zakonskih
uslova), a ako ne postane obveznik PDV, prodaja
– prenos prava svojine na predmetnom objektu
oporezuje se u skladu sa zakonom kojim se ure-
đuju porezi na imovinu.
2. U skladu sa Zakonom, za promet dobara i
usluga iz oblasti građevinarstva koji obveznik
PDV vrši drugom obvezniku PDV, odnosno licu
iz člana 9. stav 1. Zakona, obavezu obračunava-
nja i plaćanja PDV ima obveznik PDV – primalac
dobara i usluga kao poreski dužnik iz člana 10.
stav 2. tačka 3) Zakona. Pravilnikom o utvrđi-
vanju dobara i usluga iz oblasti građevinarstva
za svrhu određivanja poreskog dužnika za porez
na dodatu vrednost („Službeni glasnik RS”,
broj 86/15 – u daljem tekstu: Pravilnik) bliže
se uređuje šta se, u smislu člana 10. stav 2. tačka
3) Zakona, smatra dobrima i uslugama iz oblasti
građevinarstva.
Saglasno navedenom, kada obveznik PDV izvr-
ši promet dobara ili usluga iz oblasti građevi-
narstva iz člana 10. stav 2. tačka 3) Zakona licu
iz člana 9. stav 1. Zakona (nezavisno od toga da
li je lice iz člana 9. stav 1. Zakona obveznik PDV
ili ne), u konkretnom slučaju Opštini Paraćin,
poreski dužnik za taj promet je lice iz člana
9. stav 1. Zakona, tj. Opština Paraćin. Naime,
činjenica da jedinice lokalne samouprave, od-
nosno organi jedinica lokalne samouprave nisu
poreski obveznici za određeni promet dobara
i usluga u skladu sa Zakonom, nema uticaj na nji-
hovu obavezu da za promet dobara ili usluga iz
člana 10. stav 2. tačka 3) Zakona, koji im izvrši
obveznik PDV, obračunaju i plate obračunati
PDV kao poreski dužnici.
3. Kada je reč o delu vašeg zahteva koji se od-
nosi na primenu člana 10. stav 2. tačka 2) Zakona,
ukazujemo da se navedenom zakonskom odredbom
uređuje poreski dužnik u situaciji kada ugovor-
ne strane (obveznici PDV) – prenosilac i stica-
lac prava raspolaganja na građevinskom objektu,
ekonomski deljivoj celini u okviru tog objekta,
uključujući i vlasnički udeo na tim dobrima,
ugovorom predvide da će se na promet tog do-
bra obračunati PDV, pri čemu se obračunavanje
PDV može ugovorom predvideti samo ako obve-
znik PDV – sticalac ima pravo da obračunati
PDV odbije u potpunosti kao prethodni porez u
skladu sa Zakonom. Napominjemo, navedeno se ne
odnosi na prvi prenos prava raspolaganja na no-
voizgrađenim građevinskim objektima u smislu
Zakona.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 011-00-124/2019-04 od 11. 6. 2019. godine
Obveznik PDV-a ima pravo da stornira
pogrešno izdate račune
Greške kod sačinjavanja i evidentiranja ra-
čuna u informacionom sistemu obveznika PDV, u
kojima je iskazan PDV, nezavisno od toga da li je
račun dostavljen kupcu, mogu se otkloniti stor-
niranjem (poništavanjem) tih računa.
Naime, kada obveznik PDV sačini pogrešan
račun, evidentira ga u svom informacionom
sistemu i dostavi kupcu, obveznik PDV – kupac
SEPTEMBAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 175
PRIVREDNA STATISTIKA
nema pravo da na osnovu tog računa ostvari od-
bitak prethodnog poreza, imajući u vidu da nisu
ispunjeni uslovi propisani odredbama člana 28.
Zakona o porezu na dodatu vrednost („Službeni
glasnik RS”, br. 84/04, 86/04 – ispravka, 61/05,
61/07, 93/12, 108/13, 68/14 – dr. zakon, 142/14, 83/15,
108/16, 113/17 i 30/18 – u daljem tekstu: Zakon). U
tom slučaju, obveznik PDV koji je izdao pogrešan
račun ima pravo da taj račun stornira, prime-
ra radi sačinjavanjem posebnog dokumenta koji
treba da sadrži podatak o broju i datumu pogre-
šnog računa koji se stornira, kao i da taj doku-
ment dostavi kupcu.
Ako je pogrešno sačinjeni račun evidenti-
ran u informacionom sistemu obveznika PDV, a
nije poslat obvezniku PDV – kupcu, obveznik PDV
koji je sačinio pogrešan račun ima pravo da ga
stornira, primera radi sačinjavanjem posebnog
dokumenta koji treba da sadrži podatak o broju
i datumu pogrešnog računa koji se stornira.
Obveznik PDV koji je sačinio pogrešan račun
i evidentirao ga u svom informacionom siste-
mu dužan je da vodi evidenciju o pogrešno sači-
njenim računima i dokumentima na osnovu kojih
su ti računi stornirani.
Pored toga napominjemo, ako obveznik PDV
ne izvrši storniranje pogrešnog računa u kojem
je iskazan PDV, reč je o računu iz člana 44. stav
3. Zakona, što znači da obveznik PDV duguje PDV
iskazan u tom računu.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 430-00-272/2019-04 od 11. 6. 2019. godine
Ozelenjavanje delova objekta ima karakter
sporednog prometa u okviru izgradnje objekta
(poreski dužnik je investitor), a pojedinačne
aktivnosti i stavke troškova iskazane
u privremenoj situaciji imaju karakter
segmenata prometa iz oblasti građevinarstva
U skladu sa Zakonom o porezu na dodatu vred-
nost („Službeni glasnik RS”, br. 84/04, 86/04
– ispravka, 61/05, 61/07, 93/12, 108/13, 68/14 – dr.
zakon, 142/14, 83/15, 108/16, 113/17 i 30/18 – u da-
ljem tekstu: Zakon), kada obveznik PDV – izvo-
đač radova u toku izgradnje građevinskog objekta
ispostavlja situacije investitoru (u kojima se,
između ostalog, prikazuju izvedeni radovi),
smatra se da je danom overe situacije od strane
nadzornog organa izvršena delimična isporu-
ka građevinskog objekta (u slučaju kada izvođač
radova vrši izgradnju građevinskog objekta od
svog materijala), odnosno delimična građevin-
ska usluga (u slučaju kada izvođač radova vrši
izgradnju građevinskog objekata od materijala
naručioca, tj. investitora). Takođe, u slučaju
kada je zaključen ugovor o građenju građevinskog
objekta po tzv. principu „ključ u ruke”, ali, neza-
visno od toga, obveznik PDV – izvođač radova u
toku izgradnje građevinskog objekta ispostavlja
investitoru situacije koje overava nadzorni
organ, smatra se da je danom overe situacije
izvršen promet, tj. delimična isporuka građe-
vinskog objekta, odnosno delimična građevin-
ska usluga.
Za promet dobara i usluga iz oblasti građevi-
narstva koji obveznik PDV vrši drugom obvezni-
ku PDV, odnosno licu iz člana 9. stav 1. Zakona,
obavezu obračunavanja i plaćanja PDV ima obve-
znik PDV – primalac dobara i usluga kao pore-
ski dužnik iz člana 10. stav 2. tačka 3) Zakona.
Pravilnikom o utvrđivanju dobara i usluga iz
oblasti građevinarstva za svrhu određivanja
poreskog dužnika za porez na dodatu vrednost
(„Službeni glasnik RS”, broj 86/15 – u daljem tek-
stu: Pravilnik) bliže se uređuje šta se, u smislu
člana 10. stav 2. tačka 3) Zakona, smatra dobrima
i uslugama iz oblasti građevinarstva.
Saglasno navedenom, u slučaju kada obveznik
PDV – izvođač radova ispostavlja situacije ob-
vezniku PDV – investitoru u okviru izgradnje
građevinskog objekta, po osnovu čijih overa do-
lazi do nastanka poreske obaveze za promet iz
oblasti građevinarstva iz člana 10. stav 2. tačka
3) Zakona, pri čemu obveznik PDV – izvođač ra-
dova u tim situacijama iskazuje podatke o svim
aktivnostima i svim troškovima (izdacima) do
određenog datuma građenja objekta, u smislu is-
kazivanja strukture naknade za tu situaciju, tj. za
promet nastao overom te situacije, iskazivanje
podataka o vrednostima pojedinačnih aktiv-
nosti i vrednostima pojedinačnih troškova
(npr. trošak radne snage, trošak građevinskog
materijala, trošak za obezbeđenje gradilišta,
trošak za testiranje ugrađenih elemenata i
dr.), kao segmenata prometa iz oblasti građe-
vinarstva iz člana 10. stav 2. tačka 3) Zakona,
ne smatraju se podacima o iznosima naknada za
posebne promete, s obzirom na to da nije reč o
posebnim prometima.
Kada je reč o poslovima ozelenjavanje pripa-
dajućih površina objekta (na samom objektu, od-
nosno pored objekta) koje, u konkretnom slučaju,
176 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
PRIVREDNA STATISTIKA
obveznik PDV – izvođač vrši u okviru izgradnje
građevinskog objekta kao prometa iz člana 10.
stav 2. tačka 3) Zakona, taj promet (poslovi oze-
lenjavanja) smatra se sporednim prometom koji
se vrši uz promet iz oblasti građevinarstva iz
člana 10. stav 2. tačka 3) Zakona.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 413-00-187/2017-04 od 11. 6. 2019. godine
Poreski tretman potraživanja investitora
od izvođača radova po osnovu troškova
struje, vode, usluge obezbeđenja, korišćenja
mobilnih toaleta i dr. koje neposredno
koristi izvođač radova
U skladu sa Zakonom o porezu na dodatu vred-
nost („Službeni glasnik RS”, br. 84/04, 86/04
– ispravka, 61/05, 61/07, 93/12, 108/13, 68/14 – dr.
zakon, 142/14, 83/15, 108/16, 113/17 i 30/18 – u da-
ljem tekstu: Zakon), obveznik PDV ima pravo da
PDV obračunat od strane prethodnog učesnika
u prometu dobara i usluga odbije kao prethod-
ni porez, uz ispunjenje propisanih uslova – da
predmetna dobra i usluge koristi ili da će ih
koristiti za obavljanje delatnosti u okviru koje
vrši promet dobara i usluga sa pravom na od-
bitak prethodnog poreza (za promet koji je opo-
reziv PDV, promet za koji je propisano poresko
oslobođenje sa pravom na odbitak prethodnog
poreza ili za promet koji se smatra izvršenim u
inostranstvu, ako bi za taj promet postojalo pra-
vo na odbitak prethodnog poreza da je izvršen u
Republici Srbiji), kao i da poseduje račun izdat
od strane drugog obveznika u prometu o iznosu
prethodnog poreza, u skladu sa ovim zakonom.
Prema tome, kada obveznik PDV – investitor,
koji je za građenje objekta angažovao obveznika
PDV – izvođača, nabavlja od drugih obveznika
PDV električnu energiju, vodu, usluge korišće-
nja mobilnih toaleta i usluge obezbeđenja gra-
dilišta, pri čemu se navedena dobra i usluge u
potpunosti ili delom koriste za izgradnju objek-
ta neposrednom upotrebom od strane obveznika
PDV – izvođača, obveznik PDV – investitor ima
pravo da ukupan iznos PDV iskazan u računu ob-
veznika PDV – isporučioca predmetnih dobara
i usluga odbije kao prethodni porez ako će na-
vedeni objekat koristiti za promet sa pravom
na odbitak prethodnog poreza i ako poseduje
propisanu dokumentaciju, u skladu sa Zakonom.
Potraživanje dela troškova obveznika PDV
– investitora od obveznika PDV – izvođača za
električnu energiju i vodu smatra se refunda-
cijom troškova sa aspekta Zakona, što znači da
se po tom osnovu PDV ne obračunava i ne plaća.
Potraživanje dela troškova za korišćenje
mobilnih toaleta i usluga obezbeđenja gradili-
šta sa aspekta Zakona smatra se potraživanjem
naknade za promet usluga ili potraživanjem
koje se odnosi na refundaciju troškova, što za-
visi od ugovornog odnosa uspostavljenog između
obveznika PDV – investitora i obveznika PDV –
izvođača. Naime, ako je obveznik PDV – investi-
tor ugovorom preuzeo obavezu da će za potrebe
obveznika PDV – izvođača obezbediti korišće-
nje mobilnih toaleta na gradilištu, kao i da će
obvezniku PDV – izvođaču pružiti uslugu obezbeđenja
njegove imovine koja se nalazi na gra-
dilištu, potraživanje dela troškova po osnovu
navedenog smatra se potraživanjem naknade za
promet usluga, što znači da u tom slučaju postoji
obaveza obračunavanja i plaćanja PDV. Ukoliko
ne postoji navedena ugovorna obaveza, predmet-
no potraživanje smatra se potraživanjem koje
se odnosi na refundaciju troškova, pa po tom
osnovu ne postoji obaveza obračunavanja i pla-
ćanja PDV.
Pored toga napominjemo, činjenica da će ob-
veznik PDV – investitor i obveznik PDV – izvo-
đač izvršiti kompenzaciju (prebijanje) svojih
potraživanja nema uticaj na utvrđivanje osno-
vice za obračunavanje PDV za navedene promete.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 430-00-131/2019-04 od 11. 6. 2019. godine
Mesto prometa usluge servisa dobara i
isporuka rezervnih delova kao sporedan
promet u vršenju usluge
Mesto prometa usluga određuje se u zavisno-
sti od toga da li se usluge pružaju poreskom ob-
vezniku ili licu koje nije poreski obveznik, u
smislu člana 12. Zakona o porezu na dodatu vred-
nost („Službeni glasnik RS”, br. 84/04, 86/04
– ispravka, 61/05, 61/07, 93/12, 108/13, 68/14 – dr.
zakon, 142/14, 83/15, 108/16, 113/17 i 30/18 – u daljem
tekstu: Zakon), pri čemu je Zakonom uređeno koja
se lica smatraju poreskim obveznicima za svrhu
primene pravila za određivanje mesta prometa
usluga. Strano privredno društvo koje obavlja
delatnost kao trajnu aktivnost, između ostalih
lica, smatra se poreskim obveznikom iz člana
12. Zakona. S tim u vezi, a u slučaju kada za odre-
đivanje mesta prometa usluga nisu propisani
SEPTEMBAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 177
PRIVREDNA STATISTIKA
izuzeci od primene načela propisanog članom
12. stav 4. Zakona, već se mesto prometa usluga
određuje u skladu sa tim načelom, mestom pro-
meta usluga koji se vrši poreskom obvezniku
smatra se mesto u kojem primalac usluga ima se-
dište ili stalnu poslovnu jedinicu ako se pro-
met usluga vrši stalnoj poslovnoj jedinici koja
se ne nalazi u mestu u kojem primalac usluga ima
sedište, odnosno mesto u kojem primalac usluga
ima prebivalište ili boravište. Prema tome,
kada obveznik PDV – serviser naplaćuje naknadu
za uslugu popravke, odnosno servisa dobara (koja
se nalaze u Republici Srbiji) u garantnom roku
od nosioca/izdavaoca garancije sa sedištem u
Austriji, reč je o naknadi za uslugu radova na po-
kretnim stvarima pruženoj poreskom obvezniku
iz člana 12. stav 2. tačka 1) Zakona, što znači da je
mesto prometa predmetne usluge, u konkretnom
slučaju, u Austriji gde se nalazi sedište pri-
maoca usluge. Na naknadu za promet predmetne
usluge obveznik PDV – serviser ne obračunava
PDV, a po osnovu prometa te usluge ima pravo na
odbitak prethodnog poreza u skladu sa Zakonom.
Napominjemo, isporuka dobara (rezervnih
delova) smatra se sporednim prometom uz uslu-
gu popravke, odnosno servisa dobara koju pru-
ža obveznik PDV – serviser, što znači da je, sa
aspekta Zakona, obveznik PDV – serviser izvr-
šio samo promet usluge.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 430-00-312/2019-04 od 11. 6. 2019. godine
U slučaju kada strano lice – obveznik PDV-a
vrši promet svom poreskom punomoćniku,
u računu za taj promet dva puta se navode
podaci o poreskom punomoćniku (kao
podaci o primaocu i kao podaci o poreskom
punomoćniku)
U skladu sa Zakonom o porezu na dodatu vred-
nost („Službeni glasnik RS”, br. 84/04, 86/04
– ispravka, 61/05, 61/07, 93/12, 108/13, 68/14 – dr.
zakon, 142/14, 83/15, 108/16, 113/17 i 30/18 – u daljem
tekstu: Zakon), kada obveznik PDV – strano lice
izvrši u Republici Srbiji promet dobara, u
konkretnom slučaju promet sirovina, obvezniku
PDV – privrednom društvu koji je istovremeno
i poreski punomoćnik tog stranog lica u skladu
sa članom 10a Zakona, račun za predmetni pro-
met, u ime i za račun stranog lica, izdaje njegov
poreski punomoćnik. S tim u vezi, a uzimajući u
obzir odredbe člana 42. stav 4. Zakona i odred-
be Pravilnika o određivanju slučajeva u kojima
nema obaveze izdavanja računa i o računima kod
kojih se mogu izostaviti pojedini podaci („Slu-
žbeni glasnik RS”, br. 123/12, 86/15 i 52/18 – u
daljem tekstu: Pravilnik), u računu za navedeni
promet, pored ostalih propisanih podataka,
dva puta treba da budu iskazani podaci o nazivu,
adresi sedišta i PIB-u istog lica (obveznika
PDV – privrednog društva koje kupuje dobra od
obveznika PDV – stranog lica i koje je istovre-
meno poreski punomoćnik tog obveznika PDV –
stranog lica), i to: kao podaci o kupcu dobara
i kao podaci o poreskom punomoćniku stranog
lica – obveznika PDV koji prodaje predmetna
dobra.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 430-00-315/2019-04 od 11. 6. 2019. godine
Poreski dužnik za promet priključka i
promet usluge priključenja na prenosni sistem
električne energije
1. U skladu sa Zakonom o porezu na dodatu vred-
nost („Službeni glasnik RS”, br. 84/04, 86/04
– ispravka, 61/05, 61/07, 93/12, 108/13, 68/14 – dr.
zakon, 142/14, 83/15, 108/16, 113/17 i 30/18 – u da-
ljem tekstu: Zakon), za promet dobara i usluga iz
oblasti građevinarstva, koji obveznik PDV vrši
drugom obvezniku PDV, obavezu obračunavanja i
plaćanja PDV ima obveznik PDV – primalac doba-
ra i usluga kao poreski dužnik iz člana 10. stav
2. tačka 3) Zakona. Pravilnikom o utvrđivanju do-
bara i usluga iz oblasti građevinarstva za svrhu
određivanja poreskog dužnika za porez na doda-
tu vrednost („Službeni glasnik RS”, broj 86/15
– u daljem tekstu: Pravilnik) bliže se uređuje
šta se, u smislu člana 10. stav 2. tačka 3) Zakona,
smatra dobrima i uslugama iz oblasti građevi-
narstva. S tim u vezi, kada obveznik PDV – kori-
snik prenosnog sistema drugom obvezniku PDV
– operatoru prenosnog sistema izvrši promet
izgrađenog priključka potrebnog za povezivanje
na prenosni sistem električne energije, reč je o
prometu dobra iz oblasti građevinarstva, u smi-
slu člana 10. stav 2. tačka 3) Zakona, kao aktivnost
iz grupe 42.22 – Izgradnja električnih i komuni-
kacionih vodova Klasifikacije delatnosti, koja
je navedena u članu 2. stav 1. tačka 6) Pravilnika.
Za predmetni promet obavezu da obračuna PDV u
skladu sa Zakonom ima obveznik PDV – operator
prenosnog sistema, kao poreski dužnik iz člana
10. stav 2. tačka 3) Zakona.
178 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
PRIVREDNA STATISTIKA
2. Za promet usluge priključenja korisnika
na prenosni sistem koji vrši obveznik PDV –
operator prenosnog sistema, PDV se obračunava
po poreskoj stopi od 20%, a obavezu obračuna-
vanja PDV ima obveznik PDV – pružalac usluge
kao poreski dužnik iz člana 10. stav 1. tačka 1)
Zakona.
3. Obveznik PDV – korisnik prenosnog siste-
ma ima pravo da PDV obračunat za promet usluge
priključenja na prenosni sistem od strane obve-
znika PDV – operatora prenosnog sistema od-
bije kao prethodni porez, uz ispunjenje uslova
propisanih odredbama člana 28. Zakona.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 413-00-47/2019-04 od 11. 6. 2019. godine
Za uvoz čamca za veslački klub nije
predviđeno poresko oslobođenje
Prema odredbama Zakona o porezu na doda-
tu vrednost („Službeni glasnik RS”, br. 84/04,
86/04 – ispravka, 61/05, 61/07, 93/12, 108/13, 68/14
– dr. zakon, 142/14, 83/15, 108/16, 113/17 i 30/18 – u
daljem tekstu: Zakon), na uvoz veslačkog tre-
nažno-takmičarskog čamca/dublskul, marke
„Swift”, kategorije Elite+, koji se ne proizvodi u
Republici Srbiji, PDV se obračunava i plaća po
opštoj stopi od 20%, s obzirom na to da za uvoz
ovog dobra odredbama člana 26. Zakona nije
predviđeno poresko oslobođenje.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 413-00-00135/2018-04 od 5. 6. 2019. godine
Rekonstrukcija arteskih česmi kao promet iz
oblasti građevinarstva
Za promet dobara i usluga iz oblasti gra-
đevinarstva koji obveznik PDV vrši drugom
obvezniku PDV, odnosno licu iz člana 9. stav 1.
Zakona o porezu na dodatu vrednost („Službeni
glasnik RS”, br. 84/04, 86/04 – ispravka, 61/05,
61/07, 93/12, 108/13, 68/14 – dr. zakon, 142/14, 83/15,
108/16, 113/17 i 30/18 – u daljem tekstu: Zakon), oba-
vezu obračunavanja i plaćanja PDV ima obveznik
PDV – primalac dobara i usluga kao poreski du-
žnik iz člana 10. stav 2. tačka 3) Zakona. Pravil-
nikom o utvrđivanju dobara i usluga iz oblasti
građevinarstva za svrhu određivanja poreskog
dužnika za porez na dodatu vrednost („Službe-
ni glasnik RS”, broj 86/15 – u daljem tekstu: Pra-
vilnik) bliže se uređuje šta se, u smislu člana
10. stav 2. tačka 3) Zakona, smatra dobrima i uslu-
gama iz oblasti građevinarstva.
Saglasno navedenom, kada obveznik PDV dru-
gom obvezniku PDV izvrši rekonstrukciju arte-
skih česmi koja se, u konkretnom slučaju, odnosi
na izradu temelja, zidanje nadzemnih delova če-
smi, oblaganje tih delova mermerom i granitom
i dr., reč je o prometu iz oblasti građevinarstva
u smislu člana 10. stav 2. tačka 3) Zakona, kao
aktivnosti iz grupe 42.99 – Izgradnja ostalih
nepomenutih građevina Klasifikacije delat-
nosti, koja je navedena u članu 2. stav 1. tačka 8)
Pravilnika, za koji je poreski dužnik obveznik
PDV – primalac.
Međutim, kada obveznik PDV izvrši navede-
ni promet Udruženju „Za česme”, za koje je usta-
novljeno da nije obveznik PDV, poreski dužnik
za taj promet je obveznik PDV koji je taj promet
izvršio.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 011-00-289/2019-04 od 3. 6. 2019. godine
Promet usluge koji obveznik vrši
konzularnom predstavništvu u Srbiji
(s aspekta PDV-a i poreza na dobit
pravnih lica)
1. Sa aspekta Zakona o porezu na dodatu vred-
nost
…
U skladu sa navedenim, promet usluga davanja
u zakup poslovnog prostora za službene potrebe
konzularnog predstavništva u Republici Srbiji
(sa izuzetkom konzulata kojima rukovode poča-
sni konzularni funkcioneri), a koji vrši obve-
znik PDV, predmet je oporezivanja PDV za koji se,
u skladu sa ZPDV i Pravilnikom, može ostvari-
ti poresko oslobođenje. Uslovi za ostvarivanje
predmetnog poreskog oslobođenja su postojanje
reciprociteta (što se dokazuje osnovnom potvr-
dom koju izdaje MSP) i posedovanje originala
službenog naloga za nabavku usluga na Obrascu
SNPDV. Međutim, ukoliko navedeni uslovi nisu
ispunjeni, na promet predmetne usluge davanja
u zakup poslovnog prostora, PDV se obračunava
po opštoj stopi PDV od 20% i plaća u skladu sa
ZPDV. Osnovicu za obračunavanje PDV čini uku-
pan iznos naknade koju obveznik PDV – zakupo-
davac prima ili treba da primi za promet ove
usluge, uključujući i sve sporedne troškove koje
zaračunava zakupcu (npr. troškovi električne
energije, vode, telefonskih usluga i sl.), u koju
nije uključen PDV.
SEPTEMBAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 179
PRIVREDNA STATISTIKA
2. Sa aspekta Zakona o porezu na dobit prav-
nih lica
…
Saglasno navedenom, prihodi koje, u skladu
sa propisima o računovodstvu, obveznik evi-
dentira u svojim poslovnim knjigama po osnovu
zaključenog ugovora o zakupu nepokretnosti (sa
nerezidentnim pravnim licem koje se, u smislu
Zakona, ne smatra njegovim povezanim licem,
što je konkretan slučaj), priznaju se u poreskom
bilansu na način propisan odredbama člana 23.
Zakona.
Takođe, rashodi koje obveznik, kao vlasnik
predmetne nepokretnosti, iskaže u skladu sa
propisima o računovodstvu u svojim poslovnim
knjigama (npr. po osnovu amortizacije, poreza na
imovinu), priznaju se u poreskom bilansu na na-
čin propisan odredbama člana 7. Zakona.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 430-00-323/2019-04 od 30. 5. 2019. godine
Osnovicu za obračunavanje PDV-a za promet
usluge priključenja na distributivni sistem
čini zbir iznosa naknade u novcu i iznosa
tržišne vrednosti dobra – priključka na dan
isporuke (predaje) priključka
U skladu sa Zakonom o porezu na dodatu vred-
nost („Službeni glasnik RS”, br. 84/04, 86/04
– ispravka, 61/05, 61/07, 93/12, 108/13, 68/14 – dr.
zakon, 142/14, 83/15, 108/16, 113/17 i 30/18 – u daljem
tekstu: Zakon), poreska osnovica kod prometa
dobara i usluga jeste iznos naknade (u novcu,
stvarima ili uslugama) koju obveznik prima ili
treba da primi za isporučena dobra ili pruže-
ne usluge od primaoca dobara ili usluga ili tre-
ćeg lica, uključujući subvencije i druga primanja,
u koju nije uključen PDV, ako ovim zakonom nije
drukčije propisano.
S tim u vezi, kada obveznik PDV – „EPS Di-
stribucija” d. o. o. Beograd pruža uslugu priklju-
čenja na distributivni sistem, pri čemu naknadu
za izvršenu uslugu ne ostvaruje samo u novcu,
već i u dobrima (npr. priključak čiju je izgrad-
nju finansirao primalac usluge priključenja na
distributivni sistem), osnovicu za obračuna-
vanje PDV čini zbir iznosa naknade u novcu i
iznosa tržišne vrednosti dobra – priključka
na dan isporuke (predaje) priključka, u koju nije
uključen PDV. Ako na dan nastanka poreske oba-
veze za promet usluge priključenja na distribu-
tivni sistem nije poznata tržišna vrednost
priključka na dan isporuke (predaje) priključka,
deo osnovice za obračunavanje PDV za promet na-
vedene usluge utvrđuje se kao tržišna vrednost
priključka, bez PDV, na dan nastanka poreske
obaveze za promet navedene usluge. Ako se trži-
šna vrednost priključka na dan prometa usluge
priključenja na distributivni sistem razlikuje
od tržišne vrednosti priključka na dan ispo-
ruke (predaje) priključka obvezniku PDV – pru-
žaocu usluge, smatra se da je došlo do izmene
osnovice u smislu člana 21. Zakona. Pored toga
napominjemo, ako podaci iskazani u zapisniku o
primopredaji priključka odražavaju njegovu tr-
žišnu vrednost na dan isporuke (predaje) pri-
ključka, sa aspekta Zakona ne postoje smetnje da
se za utvrđivanje dela osnovice za obračunava-
nje PDV za promet usluge priključenja na distri-
butivni sistem koriste ti podaci.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 011-00-262/2019-04 od 30. 5. 2019. godine
Ispunjenost uslova za primenu člana 6. stav
1. tačka 1) Zakona o PDV-u utvrđuje se na dan
prenosa celokupne ili dela imovine
U skladu sa Zakonom o porezu na dodatu vred-
nost („Službeni glasnik RS”, br. 84/04, 86/04
– ispravka, 61/05, 61/07, 93/12, 108/13, 68/14 – dr.
zakon, 142/14, 83/15, 108/16, 113/17 i 30/18 – u daljem
tekstu: Zakon), kada obveznik PDV izvrši pre-
nos dela imovine, uz naknadu, smatra se da pro-
met dobara i usluga nije izvršen ako predmetni
deo imovine predstavlja poslovnu celinu čijim
se prenosom sticaocu omogućava samostalno
obavljanje delatnosti, a prenosiocu je, u momen-
tu prenosa, onemogućeno da obavlja tu delatnost,
uz ispunjenje ostalih propisanih uslova: da je
sticalac predmetnog dela imovine obveznik
PDV, odnosno da tim prenosom postaje obveznik
PDV i da sticalac imovine nastavlja da obavlja
istu delatnost koju je obavljao prenosilac. Ako
neki od navedenih uslova nije ispunjen, isporu-
ka svakog dobra u imovini koja se prenosi, odno-
sno svaka usluga koja se pruža prenosom imovine
smatra se posebnim prometom u skladu sa Zako-
nom.
Ispunjenost uslova za primenu člana 6. stav 1.
tačka 1) Zakona utvrđuje se na dan prenosa dela
imovine.
Prema tome, kada obveznik PDV, koji se bavi
veleprodajom i održavanjem IT opreme, pre-
nese uz naknadu drugom obvezniku PDV, koji se
180 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
PRIVREDNA STATISTIKA
bavi veleprodajom IT opreme, deo imovine koji
čine osnovna sredstva (npr. serverska oprema,
mobilni telefoni koje su koristili zaposleni i
nameštaj) i celokupne zalihe dobara – IT opre-
me namenjenih prodaji, uz omogućavanje kupcu da
zaključi ugovor o zakupu kancelarijskog prosto-
ra sa vlasnikom tog prostora koji je obveznik
PDV – prenosilac dela imovine do dana prenosa
koristio u svojstvu zakupca, pri čemu je prenos
dela imovine izvršen na osnovu ugovora kojim
nisu obuhvaćeni ugovori o prodaji koje je obve-
znik PDV – prenosilac dela imovine zaključio
sa kupcima IT opreme pre prenosa dela imovi-
ne, pod pretpostavkom da obveznik PDV – pre-
nosilac dela imovine na dan prenosa imovine
ne poseduje ni jedno dobro koje se smatra IT
opremom, na prenos dela imovine u konkretnom
slučaju primenjuje se član 6. stav 1. tačka 1) Zako-
na. Naime, činjenica da ugovorom o prenosu dela
imovine nisu obuhvaćeni ugovori o prodaji koje
je pre prenosa dela imovine obveznik PDV – pre-
nosilac dela imovine zaključio sa kupcima IT
opreme, nema uticaj na poreski tretman tog pre-
nosa, s obzirom na to da se ispunjenost uslova za
primenu člana 6. stav 1. tačka 1) Zakona utvrđuje
na dan prenosa dela imovine.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 430-00-322/2019-04 od 30. 5. 2019. godine
Promet priključka kao promet dobra iz
oblasti građevinarstva i utvrđivanje
osnovice za PDV za taj promet u slučaju
razmene za uslugu priključenja na
distributivni sistem
…
Saglasno navedenom, kada obveznik PDV – ko-
risnik distributivnog sistema drugom obve-
zniku PDV – operatoru distributivnog sistema
izvrši promet priključka (obuhvata izgradnju
podzemnih vodova, polaganje priključnih ka-
blovskih vodova, ugradnju transformatora i
metalnog ormana mernog mesta sa brojilom i
osiguračima) potrebnog za povezivanje na di-
stributivni sistem električne energije, reč je
o prometu dobra iz oblasti građevinarstva, u
smislu člana 10. stav 2. tačka 3) Zakona, kao ak-
tivnost iz grupe 42.22 – Izgradnja električnih i
komunikacionih vodova Klasifikacije delatno-
sti, koja je navedena u članu 2. stav 1. tačka 6) Pra-
vilnika o prometu iz oblasti građevinarstva.
Za predmetni promet obavezu da obračuna PDV u
skladu sa Zakonom ima obveznik PDV – operator
distributivnog sistema, kao poreski dužnik iz
člana 10. stav 2. tačka 3) Zakona.
Kada je reč o utvrđivanju osnovice za obra-
čunavanje PDV, a pod pretpostavkom da će za
promet priključka obveznik PDV – korisnik
distributivnog sistema ostvariti naknadu u
usluzi priključenja na distributivni sistem,
osnovicu za obračunavanje PDV za promet pri-
ključka, kao dobra iz oblasti građevinarstva iz
člana 10. stav 2. tačka 3) Zakona, na koju obračuna-
va PDV obveznik PDV – operator distributivnog
sistema kao poreski dužnik iz člana 10. stav 2.
tačka 3) Zakona, čini:
● tržišna vrednost usluge priključenja na di-
stributivni sistem, bez PDV, ako obveznik PDV
– korisnik distributivnog sistema ne plaća
novčana sredstva na ime dela naknade za uslu-
gu priključenja na distributivni sistem koju mu
pruža obveznik PDV – operator distributivnog
sistema;
● razlika između tržišne vrednosti usluge
priključenja na distributivni sistem i novča-
nih sredstava koja obveznik PDV – korisnik di-
stributivnog sistema plaća na ime dela naknade
za uslugu priključenja na distributivni sistem
koju mu pruža obveznik PDV – operator distri-
butivnog sistema, bez PDV.
Porez na dobit
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 430-01-384/2019-04 od 11. 7. 2019. godine
Oporezivanje prihoda pravnog lica –
rezidenta Irske po osnovu kapitalnog dobitka
ostvarenog prodajom udela u rezidentnom
pravnom licu
… Prema tome, prihod nerezidentnog prav-
nog lica (u konkretnom slučaju, rezidenta
Irske) po osnovu kapitalnog dobitka (koji je
ostvaren prodajom udela u rezidentnom prav-
nom licu), predmet je oporezivanja porezom
po rešenju, po stopi od 20% ako međunarodnim
ugovorom o izbegavanju dvostrukog oporezivanja
nije drukčije uređeno.
II Između Republike Srbije i Irske zaključen
je Ugovor o izbegavanju dvostrukog oporezivanja
u odnosu na poreze na dohodak („Službeni gla-
snik RS – Međunarodni ugovori”, broj 1/10 – u da-
ljem tekstu: Ugovor) koji se primenjuje od prvog
januara 2011. godine.
SEPTEMBAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 181
PRIVREDNA STATISTIKA
…
Napominjemo da Ugovor ne određuje pojam
kapitalnog dobitka, kao ni način njegovog opo-
rezivanja, već sve to prepušta nacionalnom
zakonodavstvu država ugovornica (u konkret-
nom slučaju, Republike Srbije, kao države izvo-
ra, odnosno Irske, kao države rezidentnosti
ostvarioca kapitalnog dobitka).
Imajući u vidu navedeno, u konkretnom slu-
čaju koji se navodi u zahtevu za mišljenje kao i,
ukoliko su ispunjeni uslovi za primenu odredbe
člana 13. stav 4. Ugovora, kapitalni dobitak koji
nerezidentno pravno lice iz Irske ostvari otu-
đenjem (prenosom) uz naknadu, udela u rezident-
nom pravnom licu (pri čemu je, sticalac udela
nerezidentno pravno lice iz Luksemburga – što,
u konkretnom slučaju, nije od značaja) može se
oporezivati u Republici Srbiji.
Navedeno, u svemu, po odredbama domaćeg po-
reskog zakonodavstva Republike Srbije (Zakona
i Pravilnika).
Posebno ukazujemo, da izraz „može se opo-
rezivati” treba tumačiti na način da država
ugovornica kojoj je na osnovu odgovarajućih
odredaba ugovora o izbegavanju dvostrukog
oporezivanja dato pravo oporezivanja (u kon-
kretnom slučaju, Republika Srbija) to pravo i
koristi ali, pod uslovom, da u domaćem pore-
skom zakonodavstvu postoji odgovarajući porez
na odnosni prihod (u konkretnom slučaju, porez
na kapitalni dobitak što je, nesporno).
Ukoliko, međutim, nisu ispunjeni uslovi za
primenu odredbe člana 13. stav 4. Ugovora (pre-
ma kojoj bi, u konkretnom slučaju, neisključivo,
pravo oporezivanja kapitalnog dobitka pripa-
lo Republici Srbiji) odnosni kapitalni dobi-
tak, shodno odredbi člana 13. stav 5. Ugovora,
podleže oporezivanju samo u državi rezident-
nosti prodavca udela, odnosno samo u Irskoj.
Ovo posebno iz razloga jer se izuzeci nave-
deni u članu 13. st. 1, 2, 3. i 4. Ugovora (na osnovu
kojih bi pravo oporezivanja, pod uslovima nave-
denim u tim stavovima, pripalo Republici Sr-
biji) ne odnose na prodaju udela (sa izuzetkom
stava 4.) u kapitalu, nego na drugu imovinu.
Međutim, kako je u članu 1. Ugovora (Lica na
koja se primenjuje ugovor) navedeno, da se Ugovor
primenjuje na lica koja su rezidenti jedne ili
obe države ugovornice ukazujemo da je, pre pri-
mene napred navedenog rešenja (oporezivanja
kapitalnog dobitka samo u Irskoj) neophodno
da, nerezidentno pravno lice iz Irske (u skla-
du sa zakonom kojim se uređuje poreski postupak
i poreska administracija) priloži potvrdu o
rezidentnosti svoje matične države rezident-
nosti (u konkretnom slučaju, Irske) potpisanu i
overenu od strane nadležnih poreskih organa
Irske (na osnovu člana 3. – Opšte definicije,
stav 1. tačka 9) Ugovora to je, Služba poreskih
poverenika ili njen ovlašćeni predstavnik.
Status rezidenta države sa kojom je zaključen
ugovor o izbegavanju dvostrukog oporezivanja,
shodno članu 159a stav 1. Zakona o poreskom po-
stupku i poreskoj administraciji („Službeni
glasnik RS”, br. 80/02 … 95/18) nerezident do-
kazuje potvrdom o rezidentnosti overenom od
nadležnog organa druge države ugovornice čiji
je rezident i to na posebnom obrascu ili overe-
nom prevodu potvrde na obrascu koji propisu-
je nadležni organ države sa kojom je zaključen
ugovor o izbegavanju dvostrukog oporezivanja (u
konkretnom slučaju, na obrascu koji propisuje
nadležni organ Irske).
Ukoliko nije ispunjen uslov koji se odnosi na
validnost potvrde o rezidentnosti, primeniće
se napred navedene odredbe Zakona i Pravil-
nika koje predviđaju oporezivanje kapitalnog
dobitka u Republici Srbiji (a ne odredba člana
13. stav 5. Ugovora).
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 413-00-41/2019-04 od 12. 6. 2019. godine
Ustanova studentskog standarda nije obveznik
poreza na dobit pravnih lica po osnovu
prihoda ostvarenog po osnovu učešća
korisnika (studenata) u ceni usluga smeštaja
i ishrane
Odredbom člana 1. stav 3. Zakona o porezu na
dobit pravnih lica („Službeni glasnik RS”, br.
25/01 … 95/18 – u daljem tekstu: Zakon) propisano
je da je poreski obveznik, u skladu sa ovim za-
konom, i drugo pravno lice koje nije osnovano
radi ostvarivanja dobiti, već je u skladu sa za-
konom osnovano radi postizanja drugih ciljeva
utvrđenih u njegovim opštim aktima, ako ostva-
ruje prihode prodajom proizvoda na tržištu
ili vršenjem usluga uz naknadu (u daljem tekstu:
nedobitna organizacija). Nedobitnom organiza-
cijom iz stava 3. ovog člana naročito se smatraju:
ustanova čiji je osnivač Republika Srbija, auto-
nomna pokrajina, jedinica lokalne samouprave;
politička organizacija; sindikalna organizaci-
182 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
PRIVREDNA STATISTIKA
ja; komora; crkva i verska zajednica; udruženje;
fondacija i zadužbina (član 1. stav 4. Zakona).
Pravilnikom o sadržaju poreskog bilansa za
nedobitne organizacije − obveznike poreza na
dobit pravnih lica („Službeni glasnik RS”, br.
60/14 … 53/15 – u daljem tekstu: Pravilnik) pro-
pisan je sadržaj poreskog bilansa za nedobitne
organizacije iz člana 1. stav 3. Zakona.
Prema Zakonu o učeničkom i studentskom
standardu („Službeni glasnik RS”, br. 18/10 …
10/19), delatnost u oblasti učeničkog i student-
skog standarda obavljaju ustanove učeničkog i
studentskog standarda (u daljem tekstu: Usta-
nova), u skladu sa ovim zakonom, pri čemu se na
osnivanje i rad ustanova primenjuju propisi o
javnim službama. Ustanova studentskog standar-
da jeste studentski centar – za ostvarivanje pra-
va studenata na smeštaj i ishranu. Prema tome,
a saglasno navedenim zakonskim odredbama,
ustanova studentskog standarda čiji je osnivač
Republika Srbija, u skladu sa Zakonom, postaje
obveznik poreza na dobit ukoliko ostvari (u
određenom poreskom periodu) prihode proda-
jom proizvoda na tržištu ili vršenjem usluga
uz naknadu (u daljem tekstu: prihodi sa trži-
šta). Prema odredbama člana 84. zakona o uče-
ničkom i studentskom standardu, ustanova stiče
sredstva za obavljanje delatnosti, u skladu sa za-
konom i statutom, iz sledećih izvora:
1) iz sredstava koja obezbeđuje osnivač;
2) učešćem učenika, njegovog roditelja ili sta-
ratelja, odnosno studenta u troškovima smešta-
ja i ishrane;
3) iz donacija, poklona i zaveštanja;
4) obavljanjem druge delatnosti i pružanjem
usluga u skladu sa ovim zakonom;
5) iz drugih izvora, u skladu sa zakonom.
Shodno članu 85. Zakona o učeničkom i stu-
dentskom standardu, ustanovama (koje su obu-
hvaćene aktom o mreži ustanova koje donosi
Vlada) obezbeđuju se sredstva u budžetu Republi-
ke Srbije za: 1) nadoknadu materijalnih troško-
va i pripadajućih zavisnih troškova; 2) zarade i
druga pripadajuća davanja; 3) tekuće održavanje
zgrada i objekata; 4) investicije, odnosno una-
pređenje infrastrukture ustanova, pri čemu se
finansiranje delatnosti obezbeđuje kroz cenu
usluge. S tim u vezi, ministar nadležan za po-
slove obrazovanja, a na osnovu Zakona o učeničkom
i studentskom standardu, donosi Rešenje
o utvrđivanju cena smeštaja i ishrane u ustano-
vama studentskog standarda za studente koji se
finansiraju iz budžeta Republike Srbije, a kojim
se utvrđuje i visina učešća studenata u ukupnim
troškovima smeštaja i ishrane u ustanovama
studentskog standarda. S tim u vezi, mišljenja
smo da po osnovu prihoda ostvarenog po osno-
vu učešća korisnika (studenata) u ceni usluga
smeštaja i ishrane, a u skladu sa rešenjem o
utvrđivanju cena smeštaja i ishrane u ustano-
vama studentskog centra koji se finansiraju
iz budžeta Republike Srbije (donetog od strane
ministra nadležnog za poslove obrazovanja),
ustanova studentskog standarda nije obveznik
poreza na dobit pravnih lica.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 011-00-447/2019-04 od 11. 6. 2019. godine
Isplata dividende pravnom licu – rezidentu
Ruske Federacije
I Saglasno odredbi člana 40. stav 1. tačka 1)
Zakona o porezu na dobit pravnih lica („Slu-
žbeni glasnik RS”, br. 25/01 … 95/18 – u daljem
tekstu: Zakon), ukoliko međunarodnim ugovorom
o izbegavanju dvostrukog oporezivanja nije druk-
čije uređeno, porez na dobit po odbitku po sto-
pi od 20% obračunava se i plaća na prihode koje
ostvari nerezidentno pravno lice od rezident-
nog pravnog lica po osnovu, dividendi i udela u
dobiti u pravnom licu, uključujući i dividendu
iz člana 35. ovog zakona.
U smislu člana 40a st. 1. i 2. Zakona, kod ob-
računa poreza po odbitku na prihode nerezi-
denta, isplatilac prihoda primenjuje odredbe
ugovora o izbegavanju dvostrukog oporezivanja,
pod uslovom da nerezident dokaže status rezi-
denta države sa kojom je Republika zaključila
ugovor o izbegavanju dvostrukog oporezivanja,
kao i da dokaže da je nerezident stvarni vla-
snik prihoda, pri čemu status rezidenta dr-
žave sa kojom je zaključen ugovor o izbegavanju
dvostrukog oporezivanja nerezident dokazuje
potvrdom o rezidentnosti u skladu sa zakonom
kojim se uređuje poreski postupak i poreska ad-
ministracija.
II Između Savezne Vlade Savezne Republike
Jugoslavije i Vlade Ruske Federacije zaključen
je Ugovor o izbegavanju dvostrukog oporeziva-
nja u odnosu na poreze na dohodak i na imovinu
(„Službeni list SRJ – Međunarodni ugovori”,
broj 3/95 – u daljem tekstu: Ugovor) koji se pri-
menjuje od prvog januara 1998. godine. Ugovor
SEPTEMBAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 183
PRIVREDNA STATISTIKA
proizvodi pravno dejstvo i u bilateralnim eko-
nomskim odnosima između Republike Srbije i
Ruske Federacije.
Napominjemo da Ustav Republike Srbije
(„Službeni glasnik RS”, broj 98/06) u članu 16,
pored ostalog, predviđa da su opšteprihvaćena
pravila međunarodnog prava i potvrđeni među-
narodni ugovori sastavni deo pravnog poretka
Republike Srbije i neposredno se primenjuju.
Ugovor, u članu 10. (Dividende) stav 2. t. 1) i
2) predviđa da se dividende mogu oporezivati
i u državi ugovornici čiji je rezident društvo
koje isplaćuje dividende (u konkretnom slučaju,
u Republici Srbiji), u skladu sa zakonima te dr-
žave (u konkretnom slučaju, Republike Srbije),
ali ako je primalac krajnji korisnik (po dana-
šnjoj terminologiji, „stvarni vlasnik” – prim.
MF) tih dividendi, razrezan porez ne može
biti veći od:
1) 5 odsto bruto iznosa dividendi, ako je kraj-
nji korisnik društvo (izuzimajući partnerstvo)
koje neposredno ima najmanje 25 odsto kapitala
društva koje isplaćuje dividende (u konkret-
nom slučaju, rezidentnog pravnog lica) i koje je
u njega (u konkretnom slučaju, rezidentno pravno
lice) investiralo najmanje 100.000 američkih
dolara ili odgovarajući iznos u nacionalnoj
valuti država ugovornica;
2) 15 odsto bruto iznosa dividendi u svim
drugim slučajevima.
S tim u vezi, prema našem mišljenju, uslov za
oporezivanje beneficiranom stopom poreza po
odbitku na dividende iz člana 10. (Dividende)
stav 2. tačka 1) Ugovora koji se (pored ostalog)
odnosi, na investiranje od najmanje 100.000 ame-
ričkih dolara … , treba tumačiti tako da ulo-
ženi (od strane nerezidentnog pravnog lica iz
Ruske Federacije) kapital od najmanje, 25 odsto
kapitala društva koje isplaćuje dividende (re-
zidentnog pravnog lica) mora iznositi najmanje
100.000 američkih dolara.
Imajući u vidu navedeno kao i, posebno, da
(kako navodite) u konkretnom slučaju, vrednost
kapitala koja je upisana kod Agencije za privred-
ne registre iznosi 112.775.163,94 dinara (što je,
više nego 100.000 američkih dolara) prilikom
isplate dividende koju rezidentno pravno lice
isplaćuje nerezidentnom pravnom licu iz Ruske
Federacije, treba primeniti stopu poreza po
odbitku od 5 odsto od bruto iznosa dividendi
iz člana 10. (Dividende) stav 2. tačka 1) Ugovora.
Međutim, kako je u članu 1. Ugovora, izriči-
to, navedeno da se isti primenjuje na lica koja
su rezidenti jedne ili obe države ugovornice
ukazujemo da je, pre primene napred navedenog
rešenja iz člana 10. (Dividende) stav 2. tačka
1) Ugovora (oporezivanja dividendi stopom po-
reza po odbitku od 5 odsto od njihovog bruto
iznosa – što je posebna pogodnost predviđena
citiranom odredbom člana 10. stav 2. tačka 1)
Ugovora) neophodno da, odnosno pravno lice
iz Ruske Federacije, isplatiocu dividendi iz
Republike Srbije, priloži validnu potvrdu o
rezidentnosti svoje matične države rezident-
nosti (u konkretnom slučaju, Ruske Federacije)
potpisanu i overenu od strane nadležnih orga-
na Ruske Federacije (na osnovu člana 3. – Opšte
definicije, stav 1. tačka 9) pod (ii) Ugovora, to
je Ministarstvo za finansija Ruske Federacije
odnosno njegov ovlašćeni predstavnik).
Status rezidenta države sa kojom je zaklju-
čen ugovor o izbegavanju dvostrukog oporeziva-
nja, shodno članu 159a stav 1. Zakona o poreskom
postupku i poreskoj administraciji („Službeni
glasnik RS”, br. 80/02 … 95/18 – u daljem tekstu:
ZPPPA) nerezident dokazuje potvrdom o rezi-
dentnosti overenom od nadležnog organa druge
države ugovornice čiji je rezident i to na po-
sebnom obrascu ili overenom prevodu potvrde
na obrascu koji propisuje nadležni organ dr-
žave sa kojom je zaključen ugovor o izbegavanju
dvostrukog oporezivanja (u konkretnom slučaju,
na obrascu koji propisuju nadležni organi Ruske
Federacije).
Saglasno načelu fakticiteta (shodno članu
9. ZPPPA) Poreska uprava, u svakom konkretnom
slučaju, utvrđuje činjenice (u konkretnom sluča-
ju, ispunjenje uslova koji se odnose na učešće (od
najmanje 25 odsto) u kapitalu rezidentnog prav-
nog lica koje isplaćuje dividendu, čija vrednost
odgovara iznosu od najmanje 100.000 američkih
dolara, validnost potvrde o rezidentnosti,
utvrđivanje svojstva stvarnog vlasnika i dr.)
koje su od značaja za opredeljenje poreskog tret-
mana dividende koju (u konkretnom slučaju)
ostvari nerezidentni poreski obveznik iz Ru-
ske Federacije.
Ukoliko nisu ispunjeni napred navedeni uslo-
vi iz Ugovora i ZPPPA, primeniće se odredba
člana 40. stav 1. tačka 1) Zakona koja propisu-
je oporezivanje dividende koje nerezidentno
pravno lice iz Ruske Federacije ostvari od re-
184 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
PRIVREDNA STATISTIKA
zidentnog pravnog lica i to po stopi poreza po
odbitku od 20%.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 430-00-277/2019-04 od 4. 6. 2019. godine
Naknada za ustupanje tržišta koje
podrazumeva preuzimanje zaposlenih i prenos
spiska kupaca nije predmet oporezivanja
porezom po odbitku
Saglasno odredbama člana 40. stav 1. Zakona,
ukoliko međunarodnim ugovorom o izbegavanju
dvostrukog oporezivanja nije drukčije uređeno,
porez na dobit po odbitku po stopi od 20% ob-
računava se i plaća na prihode koje ostvari ne-
rezidentno pravno lice od rezidentnog pravnog
lica po osnovu:
1. dividendi i udela u dobit u pravnom licu,
uključujući i dividendu iz člana 35. ovog zakona;
2. naknada od autorskog i srodnih prava i prava
industrijske svojine ( u daljem tekstu: autorska
naknada);
3. kamata;
4. naknada od zakupa i podzakupa nepokretnosti
i pokretnih stvari na teritoriji Republike;
5. naknada od usluga istraživanja tržišta, ra-
čunovodstvenih i revizorskih usluga i drugih
usluga iz oblasti pravnog i poslovnog saveto-
vanja, nezavisno od mesta njihovog pružanja ili
korišćenja, odnosno mesta gde će biti pružene
ili korišćene.
U konkretnom slučaju, nerezidentno pravno
lice (nerezident), koji vrši distribuciju pro-
izvoda na teritoriji Republike preko (svog)
predstavništva, na osnovu zaključenog ugovora,
ustupa tržište rezidentnom pravnom licu (čiji
je osnivač). Predmetno ustupanje tržišta, kako
navodite u podnetom dopisu, podrazumeva ustu-
panje (rezidentnom pravnom licu) zaposlenih u
predstavništvu, kao i spiskove kupaca sa koji-
ma je nerezident poslovao, pri čemu rezidentno
pravno lice, nad predmetnim spiskovima, stiče
pravo svojine (a ne pravo korišćenja).
Saglasno navedenom, naknada koju, na osnovu
zaključenog ugovora, rezidentno pravno lice
isplaćuje nerezidentu, nije predmet oporezi-
vanja u skladu sa članom 40. stav 1. Zakona.
Akcize
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 011-00-00063/2019-04 od 31. 5. 2019. godine
Obveznik može da ostvari pravo na refakciju
plaćene akcize za nabavku propana, koji se
koristi za zagrevanje vode (kotlova) u procesu
klanja živine
…
Shodno navedenim zakonskim i podzakon-
skim aktima, privredno društvo „XX” d. o. o iz
Miloševca, koje obavlja preradu i konzervisa-
nje živinskog mesa u okviru šifre delatnosti
10.12, koja je obuhvaćena Sektorom C Klasifika-
cije delatnosti, a koje koristi tečni naftni
gas – propan kao energent za potrebe zagreva-
nja vode (kotlova) koja je neophodna u procesu
klanja brojlera, može da ostvari pravo na re-
fakciju plaćene akcize na derivate nafte u
industrijske svrhe za period od avgusta 2016.
godine do avgusta 2017. godine, koliko je trajao
zakup poslovnog objekta – klanice, pod uslovom
da ispunjava ostale uslove propisane Zakonom
i Pravilnikom.
Pri tome napominjemo da nadležni poreski
organ u svakom konkretnom slučaju utvrđuje či-
njenično stanje i shodno tome postupa u okviru
svoje nadležnosti.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 011-00-00524/2017-04 od 31. 5. 2019. godine
Ovlašćeni distributer derivata nafte,
koji istovremeno obavlja i delatnost javnog
prevoza stvari, može da ostvari pravo na
refakciju plaćene akcize na derivate koje je
iskoristio za delatnost javnog prevoza stvari
…
Prema tome, u skladu sa navedenim zakon-
skim i podzakonskim odredbama, u konkretnom
slučaju, prema našem mišljenju, lice koje je
ovlašćeni distributer derivata nafte, a koji
pored prodaje na veliko odnosno na malo de-
rivata nafte, istovremeno obavlja i registro-
vanu delatnost javnog prevoza stvari, može da
ostvari refakciju plaćene akcize na derivate
nafte koji su nabavljeni radi prodaje na veli-
ko, odnosno na malo, a iskorišćeni su od stra-
ne tog ovlašćenog distributera za obavljanje
registrovane delatnosti javnog prevoza stvari,
ukoliko, pored ostalih propisanih uslova (li-
cenca, odnosno rešenje o ispunjenosti uslova za
SEPTEMBAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 185
PRIVREDNA STATISTIKA
PS
otpočinjanje i obavljanje javnog prevoza lica, od-
nosno stvari u drumskom saobraćaju u skladu sa
ranije važećim propisom iz oblasti saobraćaja,
pismeni ugovor između prevoznika i korisnika
prevoza za javni prevoz, odnosno fotokopija to-
varnog lista ili otpremnice u slučaju prevoza
stvari u domaćem drumskom saobraćaju, odno-
sno fotokopija CMR-a u slučaju prevoza stvari
u međunarodnom drumskom saobraćaju i dr.),
poseduje dokaz o nabavci derivata nafte, odno-
sno račun sa iskazanim iznosom akcize i dokaz
o plaćanju tog računa, kada derivate nafte na-
bavlja od uvoznika, odnosno proizvođača koji
je na te derivate nafte platio propisani iznos
akcize, kao i otpremni ili drugi dokument o
utrošenim derivatima nafte koje je taj ovla-
šćeni distributer derivata nafte iskoristio
za transportne svrhe, pri čemu, kako se navodi
u dopisu, izdaje i ima posebnu dokumentaciju na
osnovu koje vodi posebnu evidenciju u vezi sa
obavljanjem delatnosti javnog prevoza stvari.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 430-00-00273/2019-04 od 31. 5. 2019. godine
Dokaz da je izvršen prevoz za sopstvene
potrebe u cilju ostvarivanja prava na
refakciju akcize
…Shodno gore navedenim zakonskim i podza-
konskim odredbama, privredno društvo „XX” d.
o. o. iz Lajkovca, čija je registrovana delatnost
prerada i konzervisanje živinskog mesa koja
se obavlja u okviru Sektora C – Prerađivačka
industrija Klasifikacije delatnosti, a radi
ostvarivanja prava na refakciju plaćene akcize
na derivate nafte koji se koriste u transport-
ne svrhe, za sopstvene potrebe (distribuciju
proizvoda do prodajnih objekata), potrebno je
da poseduje overenu izjavu odgovornog lica u
pravnom licu, odnosno preduzetnika da obavlja
prevoz za sopstvene potrebe, odnosno foto-
kopiju odgovarajućeg dokumenta iz evidencije
ako je zakonom kojim se uređuje prevoz tereta u
drumskom saobraćaju propisana obaveza upisa u
odgovarajuću evidenciju, odgovarajući dokument
(fotokopija tovarnog lista ili otpremnice, do-
stavnice i dr.) kojim se dokazuje da je domaći
prevoznik izvršio prevoz stvari za sopstvene
potrebe, koji je neophodno priložiti uz svaki
pojedinačni zahtev za refakciju plaćene akcize
na derivate nafte, kako je propisano Pravilni-
kom o refakciji akcize za transportne svrhe i
Obrascem REF – T.
…
Prema tome, u skladu sa navedenim zakonskim
i podzakonskim propisima, u konkretnom sluča-
ju, privredno društvo „XX” d. o. o. iz Lajkovca,
čija je registrovana delatnost prerada i konzer-
visanje živinskog mesa koja se obavlja u okviru
šifre delatnosti 10.12 obuhvaćene Sektorom C
– Prerađivačka industrija Klasifikacije delat-
nosti, koje koristi plinske grejalice u okviru
primarne proizvodnje, za tov pilića kao dela
industrijskog procesa, a radi ostvarivanja pra-
va na refakciju plaćene akcize na derivate naf-
te koji se koriste u industrijske svrhe, potrebno
je da podnese zahtev za refakciju plaćene akcize
na propisanom Obrascu REF-I, kao i potrebnu
dokumentaciju, a pod uslovom da ispunjava uslo-
ve koji su propisani Zakonom i Pravilnikom o
refakciji akcize za industrijske svrhe.
Pri tome, napominjemo da nadležni poreski
organ u svakom konkretnom slučaju utvrđuje či-
njenično stanje i shodno tome postupa u okviru
svoje nadležnosti.
Mišljenje Ministarstva finansija
br. 011-00-00429/2019-04 od 29. 5. 2019. godine
Može se ostvariti pravo na refakciju
plaćene akcize na derivat nafte „n-Heksan”
ako se ovaj derivat koristi u industrijske
svrhe
… Shodno gore navedenim zakonskim i pod-
zakonskim odredbama, derivat nafte tarifne
oznake nomenklature ST: 2710 12 25 00, pod nazi-
vom „n-Heksan”, spada u ostale derivate nafte
koji se dobijaju od frakcija nafte, koji imaju ra-
spon destilacije 380°C, tako da kupac – krajnji
korisnik ukoliko isti koristi u industrijske
svrhe, pod uslovom da obavlja delatnost koja je
obuhvaćena sektorima B, C i F, Klasifikacije
delatnosti, može ostvariti refakciju plaće-
ne akcize na navedeni derivat nafte, ukoliko
ispunjava ostale uslove propisane Zakonom i
Pravilnikom.
Pri tome napominjemo da nadležni poreski
organ u svakom konkretnom slučaju utvrđuje či-
njenično stanje i shodno tome postupa u okviru
svoje nadležnosti.