- Uvod
U svrhu primene pravila koja se odnose na određivanje mesta prometa usluga odredbom člana 12. stav 1. Zakona o porezu na dodatu vrednost („Sl. glasnik RS”, br. 84/04… i 72/19 – dalje: Zakon o PDV-u) propisano je da se ovim članom određuje poreski obveznik isključivo u svrhu primene tih pravila.
Izmene PDV propisa u vezi sa mestom prometa usluga, koje se primenjuju od 1. aprila 2017. godine, izmenile su, između ostalog, i PDV tretman usluga prevoza dobara. U skladu sa tim pravilima, mesto prometa usluga prevoza dobara određuje se u zavisnosti od toga da li se usluga pruža poreskom obvezniku ili licu koje nije poreski obveznik.
Kada uslugu pruža lice koje je obveznik PDV-a u skladu sa Zakonom o PDV-u, poreskim obveznikom kojem se pruža usluga smatra/ju se:
1) svako lice koje obavlja delatnost kao trajnu aktivnost bez obzira na cilj obavljanja te delatnosti;
2) pravna lica, državni organi, organi teritorijalne autonomije i lokalne samouprave sa sedištem u Republici Srbiji;
3) strana pravna lica, državni organi, organi teritorijalne autonomije i lokalne samouprave registrovani za plaćanje poreza na potrošnju u državi u kojoj imaju sedište.
Skip to PDF content182 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
dipl. ekon. Tanja Đelkapić, mlađi savetnik u Ministarstvu finansija
Mesto prometa usluga prevoza sa aspekta
poreza na dodatu vrednost
1. Uvod
U svrhu primene pravila koja se odnose na odre-
đivanje mesta prometa usluga odredbom člana 12.
stav 1. Zakona o porezu na dodatu vrednost („Sl.
glasnik RS”, br. 84/04… i 72/19 – dalje: Zakon o
PDV-u) propisano je da se ovim članom određuje
poreski obveznik isključivo u svrhu primene tih
pravila.
Izmene PDV propisa u vezi sa mestom prometa
usluga, koje se primenjuju od 1. aprila 2017. godine,
izmenile su, između ostalog, i PDV tretman usluga
prevoza dobara. U skladu sa tim pravilima, mesto
prometa usluga prevoza dobara određuje se u zavi-
snosti od toga da li se usluga pruža poreskom ob-
vezniku ili licu koje nije poreski obveznik.
Kada uslugu pruža lice koje je obveznik PDV-a u
skladu sa Zakonom o PDV-u, poreskim obveznikom
kojem se pruža usluga smatra/ju se:
1) svako lice koje obavlja delatnost kao trajnu ak-
tivnost bez obzira na cilj obavljanja te delatno-
sti;
2) pravna lica, državni organi, organi terito-
rijalne autonomije i lokalne samouprave sa sedi-
štem u Republici Srbiji;
3) strana pravna lica, državni organi, organi
teritorijalne autonomije i lokalne samouprave
registrovani za plaćanje poreza na potrošnju u
državi u kojoj imaju sedište.
Kada uslugu pruža strano lice koje se nije
evidentiralo za obavezu plaćanja PDV-a u skla-
du sa Zakonom o PDV-u, poreskim obveznikom
kojem se pruža usluga smatra/ju se:
1) svako lice koje obavlja delatnost kao trajnu
aktivnost bez obzira na cilj obavljanja te delat-
nosti;
2) pravna lica, državni organi, organi terito-
rijalne autonomije i lokalne samouprave.
Primer 1: Strano lice koje se nije evidenti-
ralo za obavezu plaćanja PDV-a u skladu sa Zakonom
o PDV-u pruža uslugu prevoza dobara od Beograda
do Čačka poreskom obvezniku koji ima sedište u
Nišu. Mesto prometa usluge je Republika Srbija
(Niš). Promet usluge oporezuje se PDV-om po po-
reskoj stopi od 20%, pri čemu je poreski dužnik za
predmetni promet poreski obveznik – primalac
usluge.
Primer 2: Strano lice koje se nije evidenti-
ralo za obavezu plaćanja PDV-a u skladu sa Zakonom
o PDV-u pruža uslugu prevoza dobara od Beograda
do Čačka poreskom obvezniku koji ima sedište u
Londonu. Mesto prometa usluge je London. Promet
usluge nije predmet oporezivanja PDV-om.
Primer 3: Strano lice koje se nije evidenti-
ralo za obavezu plaćanja PDV-a u skladu sa Zakonom
o PDV-u pruža uslugu prevoza koja je povezana sa
uvozom dobara od Londona do Beograda poreskom ob-
vezniku koji ima sedište u Užicu. Mesto prometa
usluge je Republika Srbija (Užice). Promet usluge
oslobođen je PDV-a ako je vrednost te usluge sadrža-
na u osnovici za obračunavanje PDV-a za uvoz doba-
ra i ako primalac usluge poseduje dokaze propisane
Pravilnikom o poreskim oslobođenjima.
Primer 4: Strano lice koje se nije evidentira-
lo za obavezu plaćanja PDV-a u skladu sa Zakonom o
PDV-u pruža uslugu prevoza u vezi sa izvozom doba-
ra od Beograda do Pariza poreskom obvezniku koji
ima sedište u Užicu. Mesto prometa usluge je Repu-
blika Srbija (Užice). Promet usluge oslobođen je
PDV-a ako primalac usluge poseduje dokaze propi-
sane Pravilnikom o poreskim oslobođenjima.
S obzirom na specifičnost usluga prevoza po-
trebno je u svakoj pojedinačnoj situaciji anali-
zirati sve parametre kako bi se tačno ustanovilo
da li je predmetni promet usluga oporeziv, da li
je oslobođen ili pak nije oporeziv PDV-om. Na-
čelno posmatrano, usluge prevoza dobara, saglasno
odredbama Zakona o PDV-u, predmet su oporeziva-
nja porezom na dodatu vrednost, odnosno smatraju
se oporezivim uslugama. Prevozne usluge, među-
tim, imaju niz specifičnosti o kojima treba vo-
diti računa prilikom njihovog oporezivanja.
U pogledu oporezivanja prevoznih usluga u Za-
kon o PDV-u uglavnom su ugrađene sve preporuke
i rešenja iz direktive Evropske unije o porezu
na dodatu vrednost. Razlike se odnose na rešenja
FEBRUAR 2020. ● POSLOVNI SAVETNIK 183
POREZI
u proceduri oporezivanja, ostvarivanje prava na
odbitak prethodnog poreza i refakciju poreza na
dodatu vrednost, pre svega kada je reč o prevoznim
uslugama koje vrše nerezidentni obveznici.
Mesto prometa velikog broja usluga određuje se
u skladu sa opštim pravilima propisanim odred-
bama člana 12. st. 4. i 5. Zakona o PDV-u, dok su za
određivanje mesta prometa određenih usluga, na-
vedenih u Zakonu o PDV-u, propisani izuzeci od
primene opštih pravila. Međutim, kako za pro-
met usluga prevoza dobara koje se pružaju poreskom
obvezniku nije propisan izuzetak od primene op-
šteg pravila iz člana 12. stav 4. Zakona o PDV-u,
mestom prometa predmetnih usluga, u skladu sa
članom 12. stav 4. Zakona o PDV-u, smatra se mesto
u kojem primalac usluga ima sedište ili stalnu
poslovnu jedinicu ako se promet usluga vrši stal-
noj poslovnoj jedinici koja se ne nalazi u mestu u
kojem primalac usluga ima sedište, odnosno mesto
u kojem primalac usluga ima prebivalište ili bo-
ravište.
Prema tome, kada je usluga prevoza dobara
pružena licu koje je poreski obveznik u Repu-
blici Srbiji ili u inostranstvu, mestom pro-
meta usluge smatra se mesto u kojem primalac
usluga ima sedište, odnosno prebivalište ili
boravište.
Važno je naglasiti da, kada se radi o prevozu
dobara, primenjuje se kriterijum o poreskom sta-
tusu primaoca usluga – da li se prevoz vrši licu
koje je poreski obveznik ili licu koje nije pore-
ski obveznik, pa se mesto prometa usluga određuje
u zavisnosti od sledećeg:
ffako se usluga pruža subjektu koji nije poreski
obveznik (lice nije strani ili domaći poreski
obveznik), mesto prometa usluga je mesto gde se oba-
vlja prevoz;
ffako se usluga pruža subjektu koji je poreski ob-
veznik (strani ili domaći poreski obveznik),
mesto prometa usluge je mesto u kojem primalac
usluge ima sedište, odnosno mesto u kojem prima-
lac usluga ima prebivalište ili boravište.
2. Usluge prevoza dobara koje nisu
predmet oporezivanja PDV-om
Ako primalac usluga prevoza dobara ima se-
dište, stalnu poslovnu jedinicu kojoj se vrši
promet usluga (koja se ne nalazi u mestu u kojem
primalac usluga ima sedište), prebivalište ili
boravište u inostranstvu, odnosno van Republike
Srbije, mesto prometa usluga je u inostranstvu, od-
nosno van Republike Srbije, što znači da te usluge
nisu predmet oporezivanja PDV-om.
Kada predmetne usluge vrši obveznik PDV-a,
pružalac usluga – obveznik PDV-a dužan je da izda
račun u skladu sa Zakonom o PDV-u i Pravilni-
kom o određivanju slučajeva u kojima nema obaveze
izdavanja računa i o računima kod kojih se mogu
izostaviti pojedini podaci („Sl. glasnik RS”, br.
123/12, 86/15, 52/18 i 94/19 – dalje: Pravilnik o ra-
čunima). Naime, u računu za usluge prevoza dobara
za koje se smatra da su izvršene u inostranstvu ob-
veznik PDV-a izdaje račun u kojem navodi naziv,
adresu i PIB obveznika – izdavaoca računa, mesto
i datum izdavanja i redni broj računa, naziv, adre-
su i PIB obveznika – primaoca računa (pri čemu
podatak o PIB-u stranog lica nije obavezan, ali
se preporučuje), vrstu i obim usluga, datum pro-
meta dobara i usluga i visinu avansnih plaćanja,
ukupan iznos naknade za izvršeni promet usluga
i napomenu o odredbi Zakona o PDV-u na osnovu
koje nije obračunat PDV, koja može da glasi: „PDV
nije obračunat u skladu sa članom 12. stav 4. Zakona
o PDV-u.”
Podatak o naknadi za promet usluga prevoza do-
bara za koje se smatra da su izvršene u inostran-
stvu ne iskazuje se u poreskoj prijavi (obrazac
PPPDV).
Napominjemo da za neobračunavanje PDV-a po
osnovu pružanja usluga prevoza dobara koje nisu
predmet oporezivanja PDV-om nije potrebno is-
puniti uslove koji su propisani za ostvarivanje
poreskog oslobođenja za usluge prevoza dobara koje
su predmet oporezivanja PDV-om.
3. Usluge prevoza dobara koje su
predmet oporezivanja PDV-om
Kada primalac usluga prevoza dobara ima se-
dište, stalnu poslovnu jedinicu kojoj se vrši
promet usluga, prebivalište ili boravište u
Republici Srbiji, mesto prometa usluga je u Repu-
blici Srbiji, što znači da je reč o uslugama koje
su predmet oporezivanja PDV-om.
Na naknadu bez PDV-a za promet navedenih
usluga prevoza dobara PDV se obračunava po op-
štoj poreskoj stopi od 20% i plaća u skladu sa
Zakonom o PDV-u, osim u slučaju kada je reč o uslu-
gama prevoza dobara za koje je Zakonom o PDV-u
184 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
propisano poresko oslobođenje, kao što je slučaj
sa npr. uslugama prevoza u vezi sa uvozom, izvozom,
tranzitom i privremenim uvozom dobara. Naime,
odredbama člana 24. stav 1. t. 1) i 8) Zakona o PDV-u
propisano je, između ostalog, i poresko oslobođe-
nje sa pravom na odbitak prethodnog poreza, tj. da
se PDV ne plaća na prevozne usluge koje su poveza-
ne sa uvozom dobara ako je vrednost tih usluga sa-
držana u osnovici iz člana 19. stav 2. ovog zakona
(osnovica za uvoz dobara), kao i na prevozne usluge
koje su u vezi sa izvozom, tranzitom i privreme-
nim uvozom dobara.
Pravilnikom o načinu i postupku ostvari-
vanja poreskih oslobođenja kod PDV sa pravom na
odbitak prethodnog poreza („Sl. glasnik RS”, br.
120/12, 40/15, 82/15, 86/15, 11/16, 21/17, 44/18 – drugi
propis i 48/18, 62/18, 104/18, 16/19 i 80/19 – dalje:
Pravilnik o poreskim oslobođenjima) propisani
su uslovi za ostvarivanje poreskog oslobođenja za
promet predmetnih usluga.
3. 1. Usluge prevoza povezane sa uvozom
dobara
Prema odredbi člana 2. stav 1. Pravilnika o
poreskim oslobođenjima, poresko oslobođenje iz
člana 24. stav 1. tačka 1) Zakona o PDV-u za prevo-
zne i ostale usluge koje su povezane sa uvozom do-
bara, a smatraju se sporednim troškovima iz člana
19. stav 2. tačka 2) Zakona o PDV-u, obveznik može
da ostvari uz posedovanje dokaza da je vrednost
tih usluga sadržana u osnovici za obračunavanje
PDV-a pri uvozu dobara.
Dokazima za prevozne usluge koje su povezane sa
uvozom dobara smatraju se:
1) dokument o izvršenoj usluzi prevoza (CMR,
CIM, manifest i dr.);
2) račun ili drugi dokument koji služi kao račun,
izdat u skladu sa Zakonom o PDV-u.
Uslugom prevoza koja je povezana sa uvozom do-
bara iz člana 24. stav 1. tačka 1) Zakona o PDV-u,
koja se pruža poreskom obvezniku u smislu člana
12. Zakona o PDV-u, smatra se usluga prevoza dobara
koja se vrši na relaciji od mesta prvog utovara
van Republike Srbije do prvog odredišta u Repu-
blici Srbiji iz člana 19. stav 3. Zakona o PDV-u,
nezavisno od toga da li prevoz dobara vrši jedno
ili više lica, pri čemu se u računu za predmetnu
uslugu iskazuje podatak o ukupnom iznosu naknade
za tu uslugu.
Uslugom prevoza koja je povezana sa uvozom do-
bara iz člana 24. stav 1. tačka 1) Zakona o PDV-u,
koja se pruža licu koje nije poreski obveznik u
smislu člana 12. Zakona o PDV-u, smatra se usluga
prevoza dobara od državne granice do prvog odre-
dišta u Republici Srbiji iz člana 19. stav 3. Za-
kona o PDV-u, pri čemu se u računu za predmetnu
uslugu posebno iskazuju podatak o iznosu naknade
za prevoz izvršen van Republike Srbije i iznosu
naknade za prevoz izvršen na teritoriji Republi-
ke Srbije.
Ako je naknada, odnosno deo naknade naplaćen
pre izvršenog prometa prevoznih usluga koje
su povezane sa uvozom dobara, obveznik može da
ostvari poresko oslobođenje ako poseduje račun
o avansnom plaćanju izdat u skladu sa Zakonom o
PDV-u.
U Mišljenju Ministarstva finansija broj 430-
00-112/2019-04 od 11. aprila 2019. godine, koje se
odnosi na poreski tretman usluga prevoza poveza-
nih sa uvozom dobara, objavljeno je sledeće: „Kada
se usluga prevoza povezana sa uvozom dobara pruža
poreskom obvezniku iz člana 12. Zakona o porezu
na dodatu vrednost, mestom prometa usluga smatra
se mesto u kojem primalac usluga ima sedište ili
stalnu poslovnu jedinicu ako se promet usluga
vrši stalnoj poslovnoj jedinici koja se ne nala-
zi u mestu u kojem primalac usluga ima sedište,
odnosno mesto u kojem primalac usluga ima prebi-
valište ili boravište. S tim u vezi, kada obve-
znik PDV pruža usluge prevoza dobara povezanih
sa uvozom dobara poreskom obvezniku iz člana 12.
Zakona sa sedištem u Republici Srbiji, pri čemu
se licem koje vrši usluge prevoza smatra lice
koje faktički vrši prevoz dobara, odnosno sva-
ko drugo lice koje se obavezalo da će izvršiti
prevoz dobara, PDV se ne obračunava i ne plaća
pod uslovom da je vrednost usluge prevoza sadrža-
na u osnovici za obračun PDV pri uvozu dobara.
Uslugom prevoza povezanom sa uvozom dobara, u
skladu sa članom 2. stav 4. tačka 1) Pravilnika o
načinu i postupku ostvarivanja poreskih oslobo-
đenja kod PDV sa pravom na odbitak prethodnog po-
reza, smatra se usluga prevoza dobara koja se vrši
na relaciji od mesta prvog utovara van Republike
Srbije do prvog odredišta u Republici Srbiji iz
člana 19. stav 3. Zakona (mesto koje je naznačeno u
otpremnici ili drugom prevoznom dokumentu, a
ako nije naznačeno, mesto prvog pretovara u Re-
publici Srbiji), nezavisno od toga da li prevoz
dobara vrši jedno ili više lica. Primera radi,
kada uslugu prevoza od mesta prvog ugovara u ino-
stranstvu do prvog odredišta u Republici Sr-
FEBRUAR 2020. ● POSLOVNI SAVETNIK 185
POREZI
biji (mesto naznačeno u otpremnici) vrši više
prevoznika tako što jedan prevoznik vrši uslugu
prevoza od mesta prvog utovara u inostranstvu do
granice sa Republikom Srbijom, a drugi od grani-
ce do prvog odredišta u Republici Srbiji, obve-
znik PDV − pružalac usluge prevoza dobara koji
uslugu prevoza vrši od granice do prvog odredi-
šta u Republici Srbiji poreskom obvezniku sa
sedištem u Republici Srbiji nije dužan da za
predmetnu uslugu obračuna PDV pod uslovom da
je usluga prevoza sadržana u osnovici za obra-
čunavanje PDV za uvoz dobara, kao i da obveznik
PDV − prevoznik poseduje dokument o izvršenoj
usluzi prevoza (CMR, CIM, manifest i dr.) i ra-
čun ili drugi dokument koji služi kao račun,
izdat u skladu sa Zakonom.”
S obzirom na to da je za obračun i naplatu PDV-a
pri uvozu dobara nadležan carinski organ koji
sprovodi carinski postupak, kao i da nadležni
carinski organ, u skladu sa Zakonom o PDV-u, u
osnovicu za obračunavanje PDV-a za uvoz dobara
uračunava i troškove prevoza dobara nastale do
prvog odredišta u Republici Srbiji, obveznik
PDV-a − prevoznik nema obavezu da, u slučaju pre-
voza dobara koja se uvoze i za čiji uvoz postoji
obaveza obračunavanja i plaćanja PDV-a, nastoji
da dođe do saznanja da li je nadležni carinski
organ pri utvrđivanju osnovice za obračunava-
nje PDV-a za uvoz dobara u tu osnovicu uračunao
i troškove prevoza nastale do prvog odredišta
u Republici Srbiji.
Napominjemo da u slučaju kada obveznik
PDV-a pruža uslugu prevoza dobara poreskom
obvezniku iz člana 12. Zakona o PDV-u − pri-
vrednom subjektu sa sedištem u Republici Sr-
biji, a vrednost usluge prevoza nije sadržana u
osnovici za obračunavanje PDV-a za uvoz doba-
ra, na promet predmetne usluge PDV se obraču-
nava i plaća u skladu sa Zakonom o PDV-u.
3. 2. Usluge prevoza povezane sa izvozom
dobara
Odredbom člana 14. stav 1. Pravilnika o pore-
skim oslobođenjima propisano je da poresko oslo-
bođenje iz člana 24. stav 1. tačka 8) Zakona o PDV-u
za prevozne usluge koje su u vezi sa izvozom dobara
obveznik može da ostvari ako poseduje:
1) dokument o izvršenoj usluzi prevoza (CMR,
CIM, manifest i dr.);
2) račun ili drugi dokument koji služi kao račun,
izdat u skladu sa Zakonom o PDV-u.
Poresko oslobođenje iz člana 24. stav 1. tačka 8)
Zakona o PDV-u za prevozne usluge koje su u vezi sa
izvozom dobara od mesta utovara do mesta preto-
vara koja se nalaze na teritoriji Republike Srbije
obveznik može da ostvari ako poseduje:
1) račun ili drugi dokument koji služi kao račun,
izdat u skladu sa Zakonom o PDV-u;
2) carinsku deklaraciju za postupak tranzita.
Uslugom prevoza koja je u vezi sa izvozom dobara
iz člana 24. stav 1. tačka 8) Zakona o PDV-u, koja
se pruža poreskom obvezniku u smislu člana 12.
Zakona o PDV-u, smatra se usluga prevoza dobara od
mesta prvog utovara u Republici Srbiji do kraj-
njeg odredišta van Republike Srbije, pri čemu se
u računu koji se izdaje za predmetnu uslugu iskazuje
podatak o ukupnom iznosu naknade za tu uslugu.
Uslugom prevoza koja je u vezi sa izvozom do-
bara iz člana 24. stav 1. tačka 8) Zakona o PDV-u,
koja se pruža licu koje nije poreski obveznik
u smislu člana 12. Zakona o PDV-u, smatra se
usluga prevoza dobara od mesta utovara u Repu-
blici Srbiji do državne granice, pri čemu se u
računu koji se izdaje za predmetnu uslugu iska-
zuju posebno podatak o iznosu naknade za prevoz
izvršen na teritoriji Republike Srbije i po-
datak o iznosu naknade za prevoz izvršen van
Republike Srbije.
Ako je naknada, odnosno deo naknade naplaćen
pre izvršenog prometa prevoznih usluga koje su u
vezi sa izvozom dobara, obveznik može da ostvari
poresko oslobođenje ako poseduje račun o avansnom
plaćanju izdat u skladu sa Zakonom o PDV-u.
Ministarstvo finansija u Mišljenju broj 011-
00-00279/2017-04 od 14. februara 2018. godine, koje
se odnosi na poreski tretman usluga prevoza doba-
ra povezanih sa izvozom dobara od mesta utovara
do mesta pretovara koja se nalaze na teritoriji
Republike Srbije, propisalo je sledeće: „Kada se
usluga prevoza dobara pruža poreskom obvezni-
ku iz člana 12. Zakona, mestom prometa usluga, u
skladu sa članom 12. stav 4. Zakona, smatra se mesto
u kojem primalac usluga ima sedište ili stalnu
poslovnu jedinicu ako se promet usluga vrši stal-
noj poslovnoj jedinici koja se ne nalazi u mestu u
kojem primalac usluga ima sedište, odnosno mesto
u kojem primalac usluga ima prebivalište ili bo-
ravište.
186 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
Saglasno navedenom, kada obveznik PDV pru-
ža uslugu prevoza dobara poreskom obvezniku iz
člana 12. stav 4. Zakona sa sedištem u Republici
Srbiji, mesto prometa tih usluga je u Republici
Srbiji. Na promet predmetnih usluga PDV se ob-
računava po poreskoj stopi od 20% i plaća u skladu
sa Zakonom, osim u slučaju kada je za njihov promet
Zakonom propisano poresko oslobođenje. Naime,
kada obveznik PDV pruža usluge prevoza dobara
povezane sa izvozom dobara poreskom obvezniku sa
sedištem u Republici Srbiji, pri čemu se licem
koje vrši usluge prevoza dobara smatra lice koje
faktički vrši prevoz dobara, odnosno svako dru-
go lice koje se obavezalo da će izvršiti prevoz
dobara, obveznik PDV − pružalac usluge prevoza
može da ostvari poresko oslobođenje sa pravom
na odbitak prethodnog poreza ako poseduje doka-
ze propisane Pravilnikom o načinu i postupku
ostvarivanja poreskih oslobođenja kod PDV sa pra-
vom na odbitak prethodnog poreza. S tim u vezi,
obveznik PDV koji pruža uslugu prevoza doba-
ra povezanu sa izvozom dobara, od mesta utovara
do mesta pretovara koja se nalaze na teritoriji
Republike Srbije, poreskom obvezniku sa sedi-
štem u Republici Srbiji, može da ostvari pore-
sko oslobođenje sa pravom na odbitak prethodnog
poreza ako poseduje: račun ili drugi dokument
koji služi kao račun, izdat u skladu sa Zakonom,
i carinsku deklaraciju za postupak tranzita.”
3. 3. Usluge prevoza povezane sa tranzitom
dobara
Odredbom člana 15. stav 1. Pravilnika o po-
reskim oslobođenjima propisano je da poresko
oslobođenje iz člana 24. stav 1. tačka 8) Zakona za
prevozne usluge koje su u vezi sa tranzitom dobara
obveznik može da ostvari ako poseduje:
1) dokument o izvršenoj usluzi prevoza (CMR,
CIM, manifest i dr.);
2) račun ili drugi dokument koji služi kao račun,
izdat u skladu sa Zakonom o PDV-u.
Napominjemo da, ako se tranzit dobara vrši
dalekovodima, cevovodima ili na sličan način,
poresko oslobođenje obveznik može da ostvari
ako poseduje:
1) račun ili drugi dokument koji služi kao račun,
izdat u skladu sa Zakonom o PDV-u;
2) potvrdu nadležnog carinskog organa o izvrše-
nom tranzitu dobara.
Uslugom prevoza koja je u vezi sa tranzitom do-
bara iz člana 24. stav 1. tačka 8) Zakona o PDV-u,
koja se pruža poreskom obvezniku u smislu člana
12. Zakona o PDV-u, smatra se usluga prevoza dobara
preko teritorije Republike Srbije, i to od mesta
utovara do mesta istovara koja se nalaze van Repu-
blike Srbije, pri čemu se u računu koji se izdaje
za predmetnu uslugu iskazuje podatak o ukupnom
iznosu naknade za tu uslugu.
Uslugom prevoza koja je u vezi sa tranzitom do-
bara iz člana 24. stav 1. tačka 8) Zakona o PDV-u,
koja se pruža licu koje nije poreski obveznik u
smislu člana 12. Zakona o PDV-u, smatra se usluga
prevoza dobara od mesta ulaska do mesta izlaska na
državnoj granici, pri čemu se u računu koji se iz-
daje za predmetnu uslugu iskazuju podaci o iznosu
naknade za prevoz izvršen na teritoriji Republi-
ke Srbije i iznosu naknade za prevoz izvršen van
teritorije Republike Srbije.
Ako je naknada, odnosno deo naknade naplaćen
pre izvršenog prometa prevoznih usluga koje su u
vezi sa tranzitom dobara, obveznik može da ostva-
ri poresko oslobođenje ako poseduje račun o avan-
snom plaćanju izdat u skladu sa Zakonom o PDV-u.
Primer 1: Obveznik PDV-a pruža uslugu pre-
voza dobara poreskom obvezniku koji ima sedište
u Beogradu u vezi sa tranzitom od Budimpešte do
Skoplja, preko teritorije Republike Srbije. Me-
sto prometa usluge je Beograd. Promet usluge oslo-
bođen je PDV-a sa pravom na odbitak prethodnog
poreza ako obveznik PDV-a poseduje dokaze pro-
pisane Pravilnikom o poreskim oslobođenjima.
Primer 2: Obveznik PDV-a pruža uslugu pre-
voza dobara u vezi sa tranzitom poreskom obvezni-
ku koji ima sedište u Sarajevu, koji je istovremeno
obveznik PDV-a u Republici Srbiji, i to od Sa-
rajeva do Bukurešta, preko teritorije Republike
Srbije. Mesto prometa usluge je Sarajevo. Promet
usluge nije predmet oporezivanja PDV-om. Poresko
oslobođenje iz člana 24. stav 1. tačka 8) Zakona o
PDV-u za prevozne usluge koje su u vezi sa privre-
menim uvozom dobara obveznik može da ostvari
ako poseduje:
1) dokument o izvršenoj usluzi prevoza (CMR,
CIM, manifest i dr.);
2) račun ili drugi dokument koji služi kao račun,
izdat u skladu sa Zakonom o PDV-u.
3. 4. Usluge prevoza povezane sa
privremenim uvozom dobara
Uslugom prevoza koja je u vezi sa privremenim
uvozom dobara iz člana 24. stav 1. tačka 8) Zakona o
PDV-u, koja se pruža poreskom obvezniku u smislu
FEBRUAR 2020. ● POSLOVNI SAVETNIK 187
POREZI
člana 12. Zakona o PDV-u, smatra se usluga prevo-
za dobara od mesta prvog utovara van Republike
Srbije do prvog odredišta u Republici Srbiji
iz člana 19. stav 3. Zakona o PDV-u, pri čemu se u
računu koji se izdaje za predmetnu uslugu iskazuje
podatak o ukupnom iznosu naknade za tu uslugu.
Uslugom prevoza koja je u vezi sa privremenim
uvozom dobara iz člana 24. stav 1. tačka 8) Zakona o
PDV-u, koja se pruža licu koje nije poreski obve-
znik u smislu člana 12. Zakona o PDV-u, smatra se
usluga prevoza dobara od državne granice do prvog
odredišta u Republici Srbiji iz člana 19. stav 3.
Zakona o PDV-u, pri čemu se u računu koji se izda-
je za predmetnu uslugu posebno iskazuju podaci o
iznosu naknade za prevoz izvršen van Republike
Srbije i iznosu naknade za prevoz izvršen na te-
ritoriji Republike Srbije.
Ako je naknada, odnosno deo naknade naplaćen
pre izvršenog prometa prevoznih usluga koje su
u vezi sa privremenim uvozom dobara, obveznik
može da ostvari poresko oslobođenje ako poseduje
račun o avansnom plaćanju izdat u skladu sa Zako-
nom o PDV-u.
Poresko oslobođenje iz člana 24. stav 1. tačka
8) Zakona o PDV-u za ostale usluge koje su u vezi
sa privremenim uvozom dobara obveznik može da
ostvari ako poseduje račun ili drugi dokument
koji služi kao račun izdat u skladu sa Zakonom o
PDV-u.
U Mišljenju Ministarstva finansija broj 430-
00-00447/2019-04 od 25. oktobra 2019. godine, koje
se odnosi na poreski tretman usluge carinskog
zastupanja za postupak privremenog uvoza doba-
ra u skladu sa carinskim propisima, koju pruža
obveznik PDV-a, objavilo je sledeće: „Za prevozne
i ostale usluge koje su u vezi sa izvozom, tranzi-
tom ili privremenim uvozom dobara propisano
je poresko oslobođenje sa pravom na odbitak pret-
hodnog poreza. S tim u vezi, obveznik PDV koji
pruža usluge carinskog zastupanja za postupak
privremenog uvoza dobara u skladu sa carin-
skim propisima, kao radnje i formalnosti koje
se preduzimaju pred carinskim organom u toku
perioda trajanja postupka privremenog uvoza do-
bara (što znači do okončanja ovog postupka sta-
vljanjem robe u drugi carinski postupak), a čije
je mesto prometa u skladu sa članom 12. Zakona
u Republici Srbiji, nema obavezu obračunava-
nja PDV za promet tih usluga ako poseduje račun
ili drugi dokument koji služi kao račun, izdat
u skladu sa Zakonom.”
4. Iskazivanje podataka u obrascu
POPDV
Podaci o prometu usluge prevoza dobara koji
vrši obveznik PDV-a, odnosno koji je izvršen
obvezniku PDV-a, iskazuju se u obrascu POPDV
na različitim pozicijama, u zavisnosti od pore-
skog tretmana predmetne usluge u svakom konkret-
nom slučaju. Naime, prilikom izvršenog prometa
usluge prevoza dobara iskazivanje podataka zavi-
si od toga gde se usluga smatra izvršenom, a ako
se usluga smatra izvršenom u Republici Srbiji,
zavisi od toga da li u konkretnom slučaju može da
se primeni neko od propisanih poreskih oslobo-
đenja ili ne.
S tim u vezi, podatke o izvršenoj usluzi pre-
voza dobara obveznik PDV-a iskazuje na sledeći
način:
ffako se usluga prevoza dobara pruža stranom
licu koje se smatra poreskim obveznikom u smislu
člana 12. Zakona o PDV-u, mestom prometa te uslu-
ge, u skladu sa članom 12. stav 4. Zakona o PDV-u,
smatra se inostranstvo, bez obzira na to gde se pre-
voz zaista odvija, pa se podatak o prometu pred-
metne usluge iskazuje u polju 11.1 obrasca PODPV;
ffako se usluga prevoza dobara pruža rezident-
nom licu koje se smatra poreskim obveznikom iz
člana 12. Zakona o PDV-u, usluga se smatra izvrše-
nom u Republici Srbiji u skladu sa članom 12. stav
4. Zakona o PDV-u (bez obzira na to gde se prevoz
zaista odvija), a podaci se iskazuju u zavisnosti od
toga da li je promet usluge oporeziv PDV-om ili
može da se primeni neko poresko oslobođenje iz
člana 24. Zakona o PDV-u:
1) ako se primenjuje neko oslobođenje iz člana 24.
Zakona o PDV-u (usluge povezane sa uvozom, izvo-
zom, privremenim uvozom ili tranzitom dobara
ili usluge povezane sa unosom dobara u slobod-
nu zonu), podatak se iskazuje u polju 1.4 obrasca
POPDV,
2) ako u konkretnom slučaju ne može da se prime-
ni neko poresko oslobođenje iz člana 24. Zakona o
PDV-u, predmetni promet usluge prevoza dobara
oporeziv je PDV-om (bez obzira na to gde se prevoz
odvija), pa se podatak iskazuje u polju 3.2 obrasca
POPDV, u kolonu za opštu stopu PDV-a (osnovica
i PDV),
3) ako se usluga prevoza dobara pruža licu (do-
maćem ili stranom) koje se ne smatra poreskim
obveznikom iz člana 12. Zakona o PDV-u, mesto
prometa usluge utvrđuje se, u skladu sa članom 12.
188 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
stav 6. tačka 3) Zakona o PDV-u, prema mestu gde se
prevoz odvija, pa se, u zavisnosti od toga, podaci
iskazuju na sledeći način:
(1) ako se prevoz odvija u Republici Srbiji, a
usluga je oporeziva PDV-om (ne može da se primeni
poresko oslobođenje iz člana 24. Zakona o PDV-u),
podatak (o osnovici i PDV-u) iskazuje se u polju 3.2
obrasca POPDV u koloni za opštu stopu,
(2) ako se prevoz odvija u Republici Srbiji, a
usluga je oslobođena PDV-a u skladu sa članom 24.
Zakona o PDV-u, podatak se iskazuje u polju 1.4 ob-
rasca POPDV,
(3) ako se prevoz odvija u inostranstvu, pred-
metna usluga smatra se pruženom u inostranstvu,
pa se podatak iskazuje u polju 11.1 obrasca POPDV,
(4) ako se prevoz odvija i u zemlji i u inostran-
stvu, deo naknade za prevoz koji je izvršen u ino-
stranstvu iskazuje se u polju 11.1 obrasca POPDV,
a deo naknade koji se odnosi na prevoz u zemlji is-
kazuje se u polju 3.2, u koloni za opštu stopu PDV-a
ako je prevoz oporeziv PDV-om, a ako u konkretnom
slučaju može da se primeni neko poresko oslobođe-
nje iz člana 24. Zakona o PDV-u (usluge povezane sa
uvozom, izvozom, privremenim uvozom ili tranzi-
tom dobara), taj deo naknade iskazuje se u polju 1.4
obrasca POPDV.
Kada je u pitanju promet usluga prevoza doba-
ra koji je izvršen obvezniku PDV-a, podaci o tom
prometu iskazuju se u delu 8 obrasca POPDV, u od-
govarajućem polju, u zavisnosti od toga da li uslugu
pruža rezidentno lice ili strano lice, obveznik
PDV-a ili lice koje nije obveznik PDV-a, kao i
da li je usluga oporeziva PDV-om ili oslobođena
PDV-a.
Podatak o primljenoj usluzi prevoza dobara
iskazuje se u odgovarajućem polju dela 8 obrasca
POPDV i u slučaju kada je trošak usluge prevoza
uračunat u osnovicu za obračun PDV pri uvozu do-
bara. Napominjemo da se usluga prevoza dobara koja
se pruža obvezniku PDV-a sa sedištem u Republi-
ci Srbiji smatra izvršenom u Republici Srbiji
u skladu sa članom 12. stav 4. Zakona o PDV-u.
Kada uslugu prevoza dobara vrši obveznik
PDV-a, podaci se iskazuju sledećom dinamikom:
ffako je usluga oporeziva PDV-om, podatak se iska-
zuje u polju 8a.2 obrasca PODPV, u koloni za opštu
stopu (osnovica i PDV);
ffako je promet usluge oslobođen PDV-a, podatak
se iskazuje u polju 8v.2 obrasca POPDV.
Kada uslugu prevoza dobara vrši rezidentno
lice koje nije obveznik PDV-a, podatak se iskazuje
u polju 8d.2 obrasca POPDV.
Kada uslugu prevoza dobara vrši strano lice,
podaci se iskazuju na sledeći način:
ffako je usluga oporeziva PDV-om, primalac uslu-
ge dužan je da sačini interni račun i da obračuna
PDV za predmetnu uslugu, a podatke iskazuje na sle-
deći način: osnovicu u polju 8g.1 obrasca POPDV,
obračunati PDV u polje 3a.2 obrasca POPDV i ob-
računati PDV koji može da koristi kao prethodni
porez u polje 8e.2 obrasca POPDV;
ffako je usluga oslobođena PDV-a u skladu sa čla-
nom 24. Zakona o PDV-u, podatak se iskazuje u polju
8d.1 obrasca POPDV.
Primer: Obveznik PDV-a izvršio je uslugu prevoza dobara povezanu sa uvozom poreskom obvezniku
sa sedištem u Republici Srbiji. Naknada za prevoz iznosi 70.000 dinara. Vrednost usluge prevoza sadr-
žana je u osnovici za obračunavanje PDV-a za uvoz dobara. Obveznik PDV-a – prevoznik iskazuje podatak
o iznosu naknade za uslugu prevoza u polju 1.4 obrasca POPDV za poreski period u kojem je završena
usluga prevoza.
1. PROMET DOBARA I USLUGA ZA KOJI JE PROPISANO PORESKO OSLOBOĐENJE
SA PRAVOM NA ODBITAK PRETHODNOG POREZA
Naknada/
vrednost
1.1 Promet dobara koja se otpremaju u inostranstvo, uključujući i povećanje odnosno smanjenje naknade za taj
promet
1.2 Promet dobara koja se otpremaju na teritoriju Autonomne Pokrajine Kosovo i Metohija, uključujući i
povećanje odnosno smanjenje naknade za taj promet
1.3 Promet dobara koja se unose u slobodnu zonu i promet dobara i usluga u slobodnoj zoni, uključujući i
povećanje odnosno smanjenje naknade za taj promet
1.4 Promet dobara i usluga, osim iz t. od 1.1 do 1.3, uključujući i povećanje odnosno smanjenje naknade za taj
promet 70.000
1.5 Ukupan promet (1.1 + 1.2 + 1.3 + 1.4) 70.000
1.6 Promet dobara i usluga bez naknade
1.7 Naknada ili deo naknade naplaćen pre izvršenog prometa (avans)
FEBRUAR 2020. ● POSLOVNI SAVETNIK 189
POREZI
Primer: Obveznik PDV-a izvršio je uslugu prevoza dobara povezanu sa izvozom poreskom obvezniku
sa sedištem u Užicu. Naknada za uslugu prevoza iznosi 200.000 dinara. Obveznik PDV-a – prevoznik
iskazuje podatak o iznosu naknade za uslugu prevoza u polju 1.4 obrasca POPDV za poreski period u kojem
je završena usluga prevoza.
1. PROMET DOBARA I USLUGA ZA KOJI JE PROPISANO PORESKO OSLOBOĐENJE
SA PRAVOM NA ODBITAK PRETHODNOG POREZA
Naknada/
vrednost
1.1 Promet dobara koja se otpremaju u inostranstvo, uključujući i povećanje odnosno smanjenje naknade za taj
promet
1.2 Promet dobara koja se otpremaju na teritoriju Autonomne Pokrajine Kosovo i Metohija, uključujući i
povećanje odnosno smanjenje naknade za taj promet
1.3 Promet dobara koja se unose u slobodnu zonu i promet dobara i usluga u slobodnoj zoni, uključujući i
povećanje odnosno smanjenje naknade za taj promet
1.4 Promet dobara i usluga, osim iz t. od 1.1 do 1.3, uključujući i povećanje odnosno smanjenje naknade za taj
promet
200.000
1.5 Ukupan promet (1.1 + 1.2 + 1.3 + 1.4) 200.000
1.6 Promet dobara i usluga bez naknade
1.7 Naknada ili deo naknade naplaćen pre izvršenog prometa (avans)
U polju 1.7 obrasca POPDV iskazuje se podatak o iznosu naplaćenog avansa za promet o kojem se podaci
iskazuju u poljima 1.1, 1.2, 1.3 i 1.4 obrasca POPDV, ukoliko su ispunjeni uslovi za ostvarivanje poreskog
oslobođenja. PS
POREZI
dipl. ekon. Tanja Đelkapić, mlađi savetnik u Ministarstvu finansija
Mesto prometa usluga prevoza sa aspekta
poreza na dodatu vrednost
1. Uvod
U svrhu primene pravila koja se odnose na odre-
đivanje mesta prometa usluga odredbom člana 12.
stav 1. Zakona o porezu na dodatu vrednost („Sl.
glasnik RS”, br. 84/04… i 72/19 – dalje: Zakon o
PDV-u) propisano je da se ovim članom određuje
poreski obveznik isključivo u svrhu primene tih
pravila.
Izmene PDV propisa u vezi sa mestom prometa
usluga, koje se primenjuju od 1. aprila 2017. godine,
izmenile su, između ostalog, i PDV tretman usluga
prevoza dobara. U skladu sa tim pravilima, mesto
prometa usluga prevoza dobara određuje se u zavi-
snosti od toga da li se usluga pruža poreskom ob-
vezniku ili licu koje nije poreski obveznik.
Kada uslugu pruža lice koje je obveznik PDV-a u
skladu sa Zakonom o PDV-u, poreskim obveznikom
kojem se pruža usluga smatra/ju se:
1) svako lice koje obavlja delatnost kao trajnu ak-
tivnost bez obzira na cilj obavljanja te delatno-
sti;
2) pravna lica, državni organi, organi terito-
rijalne autonomije i lokalne samouprave sa sedi-
štem u Republici Srbiji;
3) strana pravna lica, državni organi, organi
teritorijalne autonomije i lokalne samouprave
registrovani za plaćanje poreza na potrošnju u
državi u kojoj imaju sedište.
Kada uslugu pruža strano lice koje se nije
evidentiralo za obavezu plaćanja PDV-a u skla-
du sa Zakonom o PDV-u, poreskim obveznikom
kojem se pruža usluga smatra/ju se:
1) svako lice koje obavlja delatnost kao trajnu
aktivnost bez obzira na cilj obavljanja te delat-
nosti;
2) pravna lica, državni organi, organi terito-
rijalne autonomije i lokalne samouprave.
Primer 1: Strano lice koje se nije evidenti-
ralo za obavezu plaćanja PDV-a u skladu sa Zakonom
o PDV-u pruža uslugu prevoza dobara od Beograda
do Čačka poreskom obvezniku koji ima sedište u
Nišu. Mesto prometa usluge je Republika Srbija
(Niš). Promet usluge oporezuje se PDV-om po po-
reskoj stopi od 20%, pri čemu je poreski dužnik za
predmetni promet poreski obveznik – primalac
usluge.
Primer 2: Strano lice koje se nije evidenti-
ralo za obavezu plaćanja PDV-a u skladu sa Zakonom
o PDV-u pruža uslugu prevoza dobara od Beograda
do Čačka poreskom obvezniku koji ima sedište u
Londonu. Mesto prometa usluge je London. Promet
usluge nije predmet oporezivanja PDV-om.
Primer 3: Strano lice koje se nije evidenti-
ralo za obavezu plaćanja PDV-a u skladu sa Zakonom
o PDV-u pruža uslugu prevoza koja je povezana sa
uvozom dobara od Londona do Beograda poreskom ob-
vezniku koji ima sedište u Užicu. Mesto prometa
usluge je Republika Srbija (Užice). Promet usluge
oslobođen je PDV-a ako je vrednost te usluge sadrža-
na u osnovici za obračunavanje PDV-a za uvoz doba-
ra i ako primalac usluge poseduje dokaze propisane
Pravilnikom o poreskim oslobođenjima.
Primer 4: Strano lice koje se nije evidentira-
lo za obavezu plaćanja PDV-a u skladu sa Zakonom o
PDV-u pruža uslugu prevoza u vezi sa izvozom doba-
ra od Beograda do Pariza poreskom obvezniku koji
ima sedište u Užicu. Mesto prometa usluge je Repu-
blika Srbija (Užice). Promet usluge oslobođen je
PDV-a ako primalac usluge poseduje dokaze propi-
sane Pravilnikom o poreskim oslobođenjima.
S obzirom na specifičnost usluga prevoza po-
trebno je u svakoj pojedinačnoj situaciji anali-
zirati sve parametre kako bi se tačno ustanovilo
da li je predmetni promet usluga oporeziv, da li
je oslobođen ili pak nije oporeziv PDV-om. Na-
čelno posmatrano, usluge prevoza dobara, saglasno
odredbama Zakona o PDV-u, predmet su oporeziva-
nja porezom na dodatu vrednost, odnosno smatraju
se oporezivim uslugama. Prevozne usluge, među-
tim, imaju niz specifičnosti o kojima treba vo-
diti računa prilikom njihovog oporezivanja.
U pogledu oporezivanja prevoznih usluga u Za-
kon o PDV-u uglavnom su ugrađene sve preporuke
i rešenja iz direktive Evropske unije o porezu
na dodatu vrednost. Razlike se odnose na rešenja
FEBRUAR 2020. ● POSLOVNI SAVETNIK 183
POREZI
u proceduri oporezivanja, ostvarivanje prava na
odbitak prethodnog poreza i refakciju poreza na
dodatu vrednost, pre svega kada je reč o prevoznim
uslugama koje vrše nerezidentni obveznici.
Mesto prometa velikog broja usluga određuje se
u skladu sa opštim pravilima propisanim odred-
bama člana 12. st. 4. i 5. Zakona o PDV-u, dok su za
određivanje mesta prometa određenih usluga, na-
vedenih u Zakonu o PDV-u, propisani izuzeci od
primene opštih pravila. Međutim, kako za pro-
met usluga prevoza dobara koje se pružaju poreskom
obvezniku nije propisan izuzetak od primene op-
šteg pravila iz člana 12. stav 4. Zakona o PDV-u,
mestom prometa predmetnih usluga, u skladu sa
članom 12. stav 4. Zakona o PDV-u, smatra se mesto
u kojem primalac usluga ima sedište ili stalnu
poslovnu jedinicu ako se promet usluga vrši stal-
noj poslovnoj jedinici koja se ne nalazi u mestu u
kojem primalac usluga ima sedište, odnosno mesto
u kojem primalac usluga ima prebivalište ili bo-
ravište.
Prema tome, kada je usluga prevoza dobara
pružena licu koje je poreski obveznik u Repu-
blici Srbiji ili u inostranstvu, mestom pro-
meta usluge smatra se mesto u kojem primalac
usluga ima sedište, odnosno prebivalište ili
boravište.
Važno je naglasiti da, kada se radi o prevozu
dobara, primenjuje se kriterijum o poreskom sta-
tusu primaoca usluga – da li se prevoz vrši licu
koje je poreski obveznik ili licu koje nije pore-
ski obveznik, pa se mesto prometa usluga određuje
u zavisnosti od sledećeg:
ffako se usluga pruža subjektu koji nije poreski
obveznik (lice nije strani ili domaći poreski
obveznik), mesto prometa usluga je mesto gde se oba-
vlja prevoz;
ffako se usluga pruža subjektu koji je poreski ob-
veznik (strani ili domaći poreski obveznik),
mesto prometa usluge je mesto u kojem primalac
usluge ima sedište, odnosno mesto u kojem prima-
lac usluga ima prebivalište ili boravište.
2. Usluge prevoza dobara koje nisu
predmet oporezivanja PDV-om
Ako primalac usluga prevoza dobara ima se-
dište, stalnu poslovnu jedinicu kojoj se vrši
promet usluga (koja se ne nalazi u mestu u kojem
primalac usluga ima sedište), prebivalište ili
boravište u inostranstvu, odnosno van Republike
Srbije, mesto prometa usluga je u inostranstvu, od-
nosno van Republike Srbije, što znači da te usluge
nisu predmet oporezivanja PDV-om.
Kada predmetne usluge vrši obveznik PDV-a,
pružalac usluga – obveznik PDV-a dužan je da izda
račun u skladu sa Zakonom o PDV-u i Pravilni-
kom o određivanju slučajeva u kojima nema obaveze
izdavanja računa i o računima kod kojih se mogu
izostaviti pojedini podaci („Sl. glasnik RS”, br.
123/12, 86/15, 52/18 i 94/19 – dalje: Pravilnik o ra-
čunima). Naime, u računu za usluge prevoza dobara
za koje se smatra da su izvršene u inostranstvu ob-
veznik PDV-a izdaje račun u kojem navodi naziv,
adresu i PIB obveznika – izdavaoca računa, mesto
i datum izdavanja i redni broj računa, naziv, adre-
su i PIB obveznika – primaoca računa (pri čemu
podatak o PIB-u stranog lica nije obavezan, ali
se preporučuje), vrstu i obim usluga, datum pro-
meta dobara i usluga i visinu avansnih plaćanja,
ukupan iznos naknade za izvršeni promet usluga
i napomenu o odredbi Zakona o PDV-u na osnovu
koje nije obračunat PDV, koja može da glasi: „PDV
nije obračunat u skladu sa članom 12. stav 4. Zakona
o PDV-u.”
Podatak o naknadi za promet usluga prevoza do-
bara za koje se smatra da su izvršene u inostran-
stvu ne iskazuje se u poreskoj prijavi (obrazac
PPPDV).
Napominjemo da za neobračunavanje PDV-a po
osnovu pružanja usluga prevoza dobara koje nisu
predmet oporezivanja PDV-om nije potrebno is-
puniti uslove koji su propisani za ostvarivanje
poreskog oslobođenja za usluge prevoza dobara koje
su predmet oporezivanja PDV-om.
3. Usluge prevoza dobara koje su
predmet oporezivanja PDV-om
Kada primalac usluga prevoza dobara ima se-
dište, stalnu poslovnu jedinicu kojoj se vrši
promet usluga, prebivalište ili boravište u
Republici Srbiji, mesto prometa usluga je u Repu-
blici Srbiji, što znači da je reč o uslugama koje
su predmet oporezivanja PDV-om.
Na naknadu bez PDV-a za promet navedenih
usluga prevoza dobara PDV se obračunava po op-
štoj poreskoj stopi od 20% i plaća u skladu sa
Zakonom o PDV-u, osim u slučaju kada je reč o uslu-
gama prevoza dobara za koje je Zakonom o PDV-u
184 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
propisano poresko oslobođenje, kao što je slučaj
sa npr. uslugama prevoza u vezi sa uvozom, izvozom,
tranzitom i privremenim uvozom dobara. Naime,
odredbama člana 24. stav 1. t. 1) i 8) Zakona o PDV-u
propisano je, između ostalog, i poresko oslobođe-
nje sa pravom na odbitak prethodnog poreza, tj. da
se PDV ne plaća na prevozne usluge koje su poveza-
ne sa uvozom dobara ako je vrednost tih usluga sa-
držana u osnovici iz člana 19. stav 2. ovog zakona
(osnovica za uvoz dobara), kao i na prevozne usluge
koje su u vezi sa izvozom, tranzitom i privreme-
nim uvozom dobara.
Pravilnikom o načinu i postupku ostvari-
vanja poreskih oslobođenja kod PDV sa pravom na
odbitak prethodnog poreza („Sl. glasnik RS”, br.
120/12, 40/15, 82/15, 86/15, 11/16, 21/17, 44/18 – drugi
propis i 48/18, 62/18, 104/18, 16/19 i 80/19 – dalje:
Pravilnik o poreskim oslobođenjima) propisani
su uslovi za ostvarivanje poreskog oslobođenja za
promet predmetnih usluga.
3. 1. Usluge prevoza povezane sa uvozom
dobara
Prema odredbi člana 2. stav 1. Pravilnika o
poreskim oslobođenjima, poresko oslobođenje iz
člana 24. stav 1. tačka 1) Zakona o PDV-u za prevo-
zne i ostale usluge koje su povezane sa uvozom do-
bara, a smatraju se sporednim troškovima iz člana
19. stav 2. tačka 2) Zakona o PDV-u, obveznik može
da ostvari uz posedovanje dokaza da je vrednost
tih usluga sadržana u osnovici za obračunavanje
PDV-a pri uvozu dobara.
Dokazima za prevozne usluge koje su povezane sa
uvozom dobara smatraju se:
1) dokument o izvršenoj usluzi prevoza (CMR,
CIM, manifest i dr.);
2) račun ili drugi dokument koji služi kao račun,
izdat u skladu sa Zakonom o PDV-u.
Uslugom prevoza koja je povezana sa uvozom do-
bara iz člana 24. stav 1. tačka 1) Zakona o PDV-u,
koja se pruža poreskom obvezniku u smislu člana
12. Zakona o PDV-u, smatra se usluga prevoza dobara
koja se vrši na relaciji od mesta prvog utovara
van Republike Srbije do prvog odredišta u Repu-
blici Srbiji iz člana 19. stav 3. Zakona o PDV-u,
nezavisno od toga da li prevoz dobara vrši jedno
ili više lica, pri čemu se u računu za predmetnu
uslugu iskazuje podatak o ukupnom iznosu naknade
za tu uslugu.
Uslugom prevoza koja je povezana sa uvozom do-
bara iz člana 24. stav 1. tačka 1) Zakona o PDV-u,
koja se pruža licu koje nije poreski obveznik u
smislu člana 12. Zakona o PDV-u, smatra se usluga
prevoza dobara od državne granice do prvog odre-
dišta u Republici Srbiji iz člana 19. stav 3. Za-
kona o PDV-u, pri čemu se u računu za predmetnu
uslugu posebno iskazuju podatak o iznosu naknade
za prevoz izvršen van Republike Srbije i iznosu
naknade za prevoz izvršen na teritoriji Republi-
ke Srbije.
Ako je naknada, odnosno deo naknade naplaćen
pre izvršenog prometa prevoznih usluga koje
su povezane sa uvozom dobara, obveznik može da
ostvari poresko oslobođenje ako poseduje račun
o avansnom plaćanju izdat u skladu sa Zakonom o
PDV-u.
U Mišljenju Ministarstva finansija broj 430-
00-112/2019-04 od 11. aprila 2019. godine, koje se
odnosi na poreski tretman usluga prevoza poveza-
nih sa uvozom dobara, objavljeno je sledeće: „Kada
se usluga prevoza povezana sa uvozom dobara pruža
poreskom obvezniku iz člana 12. Zakona o porezu
na dodatu vrednost, mestom prometa usluga smatra
se mesto u kojem primalac usluga ima sedište ili
stalnu poslovnu jedinicu ako se promet usluga
vrši stalnoj poslovnoj jedinici koja se ne nala-
zi u mestu u kojem primalac usluga ima sedište,
odnosno mesto u kojem primalac usluga ima prebi-
valište ili boravište. S tim u vezi, kada obve-
znik PDV pruža usluge prevoza dobara povezanih
sa uvozom dobara poreskom obvezniku iz člana 12.
Zakona sa sedištem u Republici Srbiji, pri čemu
se licem koje vrši usluge prevoza smatra lice
koje faktički vrši prevoz dobara, odnosno sva-
ko drugo lice koje se obavezalo da će izvršiti
prevoz dobara, PDV se ne obračunava i ne plaća
pod uslovom da je vrednost usluge prevoza sadrža-
na u osnovici za obračun PDV pri uvozu dobara.
Uslugom prevoza povezanom sa uvozom dobara, u
skladu sa članom 2. stav 4. tačka 1) Pravilnika o
načinu i postupku ostvarivanja poreskih oslobo-
đenja kod PDV sa pravom na odbitak prethodnog po-
reza, smatra se usluga prevoza dobara koja se vrši
na relaciji od mesta prvog utovara van Republike
Srbije do prvog odredišta u Republici Srbiji iz
člana 19. stav 3. Zakona (mesto koje je naznačeno u
otpremnici ili drugom prevoznom dokumentu, a
ako nije naznačeno, mesto prvog pretovara u Re-
publici Srbiji), nezavisno od toga da li prevoz
dobara vrši jedno ili više lica. Primera radi,
kada uslugu prevoza od mesta prvog ugovara u ino-
stranstvu do prvog odredišta u Republici Sr-
FEBRUAR 2020. ● POSLOVNI SAVETNIK 185
POREZI
biji (mesto naznačeno u otpremnici) vrši više
prevoznika tako što jedan prevoznik vrši uslugu
prevoza od mesta prvog utovara u inostranstvu do
granice sa Republikom Srbijom, a drugi od grani-
ce do prvog odredišta u Republici Srbiji, obve-
znik PDV − pružalac usluge prevoza dobara koji
uslugu prevoza vrši od granice do prvog odredi-
šta u Republici Srbiji poreskom obvezniku sa
sedištem u Republici Srbiji nije dužan da za
predmetnu uslugu obračuna PDV pod uslovom da
je usluga prevoza sadržana u osnovici za obra-
čunavanje PDV za uvoz dobara, kao i da obveznik
PDV − prevoznik poseduje dokument o izvršenoj
usluzi prevoza (CMR, CIM, manifest i dr.) i ra-
čun ili drugi dokument koji služi kao račun,
izdat u skladu sa Zakonom.”
S obzirom na to da je za obračun i naplatu PDV-a
pri uvozu dobara nadležan carinski organ koji
sprovodi carinski postupak, kao i da nadležni
carinski organ, u skladu sa Zakonom o PDV-u, u
osnovicu za obračunavanje PDV-a za uvoz dobara
uračunava i troškove prevoza dobara nastale do
prvog odredišta u Republici Srbiji, obveznik
PDV-a − prevoznik nema obavezu da, u slučaju pre-
voza dobara koja se uvoze i za čiji uvoz postoji
obaveza obračunavanja i plaćanja PDV-a, nastoji
da dođe do saznanja da li je nadležni carinski
organ pri utvrđivanju osnovice za obračunava-
nje PDV-a za uvoz dobara u tu osnovicu uračunao
i troškove prevoza nastale do prvog odredišta
u Republici Srbiji.
Napominjemo da u slučaju kada obveznik
PDV-a pruža uslugu prevoza dobara poreskom
obvezniku iz člana 12. Zakona o PDV-u − pri-
vrednom subjektu sa sedištem u Republici Sr-
biji, a vrednost usluge prevoza nije sadržana u
osnovici za obračunavanje PDV-a za uvoz doba-
ra, na promet predmetne usluge PDV se obraču-
nava i plaća u skladu sa Zakonom o PDV-u.
3. 2. Usluge prevoza povezane sa izvozom
dobara
Odredbom člana 14. stav 1. Pravilnika o pore-
skim oslobođenjima propisano je da poresko oslo-
bođenje iz člana 24. stav 1. tačka 8) Zakona o PDV-u
za prevozne usluge koje su u vezi sa izvozom dobara
obveznik može da ostvari ako poseduje:
1) dokument o izvršenoj usluzi prevoza (CMR,
CIM, manifest i dr.);
2) račun ili drugi dokument koji služi kao račun,
izdat u skladu sa Zakonom o PDV-u.
Poresko oslobođenje iz člana 24. stav 1. tačka 8)
Zakona o PDV-u za prevozne usluge koje su u vezi sa
izvozom dobara od mesta utovara do mesta preto-
vara koja se nalaze na teritoriji Republike Srbije
obveznik može da ostvari ako poseduje:
1) račun ili drugi dokument koji služi kao račun,
izdat u skladu sa Zakonom o PDV-u;
2) carinsku deklaraciju za postupak tranzita.
Uslugom prevoza koja je u vezi sa izvozom dobara
iz člana 24. stav 1. tačka 8) Zakona o PDV-u, koja
se pruža poreskom obvezniku u smislu člana 12.
Zakona o PDV-u, smatra se usluga prevoza dobara od
mesta prvog utovara u Republici Srbiji do kraj-
njeg odredišta van Republike Srbije, pri čemu se
u računu koji se izdaje za predmetnu uslugu iskazuje
podatak o ukupnom iznosu naknade za tu uslugu.
Uslugom prevoza koja je u vezi sa izvozom do-
bara iz člana 24. stav 1. tačka 8) Zakona o PDV-u,
koja se pruža licu koje nije poreski obveznik
u smislu člana 12. Zakona o PDV-u, smatra se
usluga prevoza dobara od mesta utovara u Repu-
blici Srbiji do državne granice, pri čemu se u
računu koji se izdaje za predmetnu uslugu iska-
zuju posebno podatak o iznosu naknade za prevoz
izvršen na teritoriji Republike Srbije i po-
datak o iznosu naknade za prevoz izvršen van
Republike Srbije.
Ako je naknada, odnosno deo naknade naplaćen
pre izvršenog prometa prevoznih usluga koje su u
vezi sa izvozom dobara, obveznik može da ostvari
poresko oslobođenje ako poseduje račun o avansnom
plaćanju izdat u skladu sa Zakonom o PDV-u.
Ministarstvo finansija u Mišljenju broj 011-
00-00279/2017-04 od 14. februara 2018. godine, koje
se odnosi na poreski tretman usluga prevoza doba-
ra povezanih sa izvozom dobara od mesta utovara
do mesta pretovara koja se nalaze na teritoriji
Republike Srbije, propisalo je sledeće: „Kada se
usluga prevoza dobara pruža poreskom obvezni-
ku iz člana 12. Zakona, mestom prometa usluga, u
skladu sa članom 12. stav 4. Zakona, smatra se mesto
u kojem primalac usluga ima sedište ili stalnu
poslovnu jedinicu ako se promet usluga vrši stal-
noj poslovnoj jedinici koja se ne nalazi u mestu u
kojem primalac usluga ima sedište, odnosno mesto
u kojem primalac usluga ima prebivalište ili bo-
ravište.
186 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
Saglasno navedenom, kada obveznik PDV pru-
ža uslugu prevoza dobara poreskom obvezniku iz
člana 12. stav 4. Zakona sa sedištem u Republici
Srbiji, mesto prometa tih usluga je u Republici
Srbiji. Na promet predmetnih usluga PDV se ob-
računava po poreskoj stopi od 20% i plaća u skladu
sa Zakonom, osim u slučaju kada je za njihov promet
Zakonom propisano poresko oslobođenje. Naime,
kada obveznik PDV pruža usluge prevoza dobara
povezane sa izvozom dobara poreskom obvezniku sa
sedištem u Republici Srbiji, pri čemu se licem
koje vrši usluge prevoza dobara smatra lice koje
faktički vrši prevoz dobara, odnosno svako dru-
go lice koje se obavezalo da će izvršiti prevoz
dobara, obveznik PDV − pružalac usluge prevoza
može da ostvari poresko oslobođenje sa pravom
na odbitak prethodnog poreza ako poseduje doka-
ze propisane Pravilnikom o načinu i postupku
ostvarivanja poreskih oslobođenja kod PDV sa pra-
vom na odbitak prethodnog poreza. S tim u vezi,
obveznik PDV koji pruža uslugu prevoza doba-
ra povezanu sa izvozom dobara, od mesta utovara
do mesta pretovara koja se nalaze na teritoriji
Republike Srbije, poreskom obvezniku sa sedi-
štem u Republici Srbiji, može da ostvari pore-
sko oslobođenje sa pravom na odbitak prethodnog
poreza ako poseduje: račun ili drugi dokument
koji služi kao račun, izdat u skladu sa Zakonom,
i carinsku deklaraciju za postupak tranzita.”
3. 3. Usluge prevoza povezane sa tranzitom
dobara
Odredbom člana 15. stav 1. Pravilnika o po-
reskim oslobođenjima propisano je da poresko
oslobođenje iz člana 24. stav 1. tačka 8) Zakona za
prevozne usluge koje su u vezi sa tranzitom dobara
obveznik može da ostvari ako poseduje:
1) dokument o izvršenoj usluzi prevoza (CMR,
CIM, manifest i dr.);
2) račun ili drugi dokument koji služi kao račun,
izdat u skladu sa Zakonom o PDV-u.
Napominjemo da, ako se tranzit dobara vrši
dalekovodima, cevovodima ili na sličan način,
poresko oslobođenje obveznik može da ostvari
ako poseduje:
1) račun ili drugi dokument koji služi kao račun,
izdat u skladu sa Zakonom o PDV-u;
2) potvrdu nadležnog carinskog organa o izvrše-
nom tranzitu dobara.
Uslugom prevoza koja je u vezi sa tranzitom do-
bara iz člana 24. stav 1. tačka 8) Zakona o PDV-u,
koja se pruža poreskom obvezniku u smislu člana
12. Zakona o PDV-u, smatra se usluga prevoza dobara
preko teritorije Republike Srbije, i to od mesta
utovara do mesta istovara koja se nalaze van Repu-
blike Srbije, pri čemu se u računu koji se izdaje
za predmetnu uslugu iskazuje podatak o ukupnom
iznosu naknade za tu uslugu.
Uslugom prevoza koja je u vezi sa tranzitom do-
bara iz člana 24. stav 1. tačka 8) Zakona o PDV-u,
koja se pruža licu koje nije poreski obveznik u
smislu člana 12. Zakona o PDV-u, smatra se usluga
prevoza dobara od mesta ulaska do mesta izlaska na
državnoj granici, pri čemu se u računu koji se iz-
daje za predmetnu uslugu iskazuju podaci o iznosu
naknade za prevoz izvršen na teritoriji Republi-
ke Srbije i iznosu naknade za prevoz izvršen van
teritorije Republike Srbije.
Ako je naknada, odnosno deo naknade naplaćen
pre izvršenog prometa prevoznih usluga koje su u
vezi sa tranzitom dobara, obveznik može da ostva-
ri poresko oslobođenje ako poseduje račun o avan-
snom plaćanju izdat u skladu sa Zakonom o PDV-u.
Primer 1: Obveznik PDV-a pruža uslugu pre-
voza dobara poreskom obvezniku koji ima sedište
u Beogradu u vezi sa tranzitom od Budimpešte do
Skoplja, preko teritorije Republike Srbije. Me-
sto prometa usluge je Beograd. Promet usluge oslo-
bođen je PDV-a sa pravom na odbitak prethodnog
poreza ako obveznik PDV-a poseduje dokaze pro-
pisane Pravilnikom o poreskim oslobođenjima.
Primer 2: Obveznik PDV-a pruža uslugu pre-
voza dobara u vezi sa tranzitom poreskom obvezni-
ku koji ima sedište u Sarajevu, koji je istovremeno
obveznik PDV-a u Republici Srbiji, i to od Sa-
rajeva do Bukurešta, preko teritorije Republike
Srbije. Mesto prometa usluge je Sarajevo. Promet
usluge nije predmet oporezivanja PDV-om. Poresko
oslobođenje iz člana 24. stav 1. tačka 8) Zakona o
PDV-u za prevozne usluge koje su u vezi sa privre-
menim uvozom dobara obveznik može da ostvari
ako poseduje:
1) dokument o izvršenoj usluzi prevoza (CMR,
CIM, manifest i dr.);
2) račun ili drugi dokument koji služi kao račun,
izdat u skladu sa Zakonom o PDV-u.
3. 4. Usluge prevoza povezane sa
privremenim uvozom dobara
Uslugom prevoza koja je u vezi sa privremenim
uvozom dobara iz člana 24. stav 1. tačka 8) Zakona o
PDV-u, koja se pruža poreskom obvezniku u smislu
FEBRUAR 2020. ● POSLOVNI SAVETNIK 187
POREZI
člana 12. Zakona o PDV-u, smatra se usluga prevo-
za dobara od mesta prvog utovara van Republike
Srbije do prvog odredišta u Republici Srbiji
iz člana 19. stav 3. Zakona o PDV-u, pri čemu se u
računu koji se izdaje za predmetnu uslugu iskazuje
podatak o ukupnom iznosu naknade za tu uslugu.
Uslugom prevoza koja je u vezi sa privremenim
uvozom dobara iz člana 24. stav 1. tačka 8) Zakona o
PDV-u, koja se pruža licu koje nije poreski obve-
znik u smislu člana 12. Zakona o PDV-u, smatra se
usluga prevoza dobara od državne granice do prvog
odredišta u Republici Srbiji iz člana 19. stav 3.
Zakona o PDV-u, pri čemu se u računu koji se izda-
je za predmetnu uslugu posebno iskazuju podaci o
iznosu naknade za prevoz izvršen van Republike
Srbije i iznosu naknade za prevoz izvršen na te-
ritoriji Republike Srbije.
Ako je naknada, odnosno deo naknade naplaćen
pre izvršenog prometa prevoznih usluga koje su
u vezi sa privremenim uvozom dobara, obveznik
može da ostvari poresko oslobođenje ako poseduje
račun o avansnom plaćanju izdat u skladu sa Zako-
nom o PDV-u.
Poresko oslobođenje iz člana 24. stav 1. tačka
8) Zakona o PDV-u za ostale usluge koje su u vezi
sa privremenim uvozom dobara obveznik može da
ostvari ako poseduje račun ili drugi dokument
koji služi kao račun izdat u skladu sa Zakonom o
PDV-u.
U Mišljenju Ministarstva finansija broj 430-
00-00447/2019-04 od 25. oktobra 2019. godine, koje
se odnosi na poreski tretman usluge carinskog
zastupanja za postupak privremenog uvoza doba-
ra u skladu sa carinskim propisima, koju pruža
obveznik PDV-a, objavilo je sledeće: „Za prevozne
i ostale usluge koje su u vezi sa izvozom, tranzi-
tom ili privremenim uvozom dobara propisano
je poresko oslobođenje sa pravom na odbitak pret-
hodnog poreza. S tim u vezi, obveznik PDV koji
pruža usluge carinskog zastupanja za postupak
privremenog uvoza dobara u skladu sa carin-
skim propisima, kao radnje i formalnosti koje
se preduzimaju pred carinskim organom u toku
perioda trajanja postupka privremenog uvoza do-
bara (što znači do okončanja ovog postupka sta-
vljanjem robe u drugi carinski postupak), a čije
je mesto prometa u skladu sa članom 12. Zakona
u Republici Srbiji, nema obavezu obračunava-
nja PDV za promet tih usluga ako poseduje račun
ili drugi dokument koji služi kao račun, izdat
u skladu sa Zakonom.”
4. Iskazivanje podataka u obrascu
POPDV
Podaci o prometu usluge prevoza dobara koji
vrši obveznik PDV-a, odnosno koji je izvršen
obvezniku PDV-a, iskazuju se u obrascu POPDV
na različitim pozicijama, u zavisnosti od pore-
skog tretmana predmetne usluge u svakom konkret-
nom slučaju. Naime, prilikom izvršenog prometa
usluge prevoza dobara iskazivanje podataka zavi-
si od toga gde se usluga smatra izvršenom, a ako
se usluga smatra izvršenom u Republici Srbiji,
zavisi od toga da li u konkretnom slučaju može da
se primeni neko od propisanih poreskih oslobo-
đenja ili ne.
S tim u vezi, podatke o izvršenoj usluzi pre-
voza dobara obveznik PDV-a iskazuje na sledeći
način:
ffako se usluga prevoza dobara pruža stranom
licu koje se smatra poreskim obveznikom u smislu
člana 12. Zakona o PDV-u, mestom prometa te uslu-
ge, u skladu sa članom 12. stav 4. Zakona o PDV-u,
smatra se inostranstvo, bez obzira na to gde se pre-
voz zaista odvija, pa se podatak o prometu pred-
metne usluge iskazuje u polju 11.1 obrasca PODPV;
ffako se usluga prevoza dobara pruža rezident-
nom licu koje se smatra poreskim obveznikom iz
člana 12. Zakona o PDV-u, usluga se smatra izvrše-
nom u Republici Srbiji u skladu sa članom 12. stav
4. Zakona o PDV-u (bez obzira na to gde se prevoz
zaista odvija), a podaci se iskazuju u zavisnosti od
toga da li je promet usluge oporeziv PDV-om ili
može da se primeni neko poresko oslobođenje iz
člana 24. Zakona o PDV-u:
1) ako se primenjuje neko oslobođenje iz člana 24.
Zakona o PDV-u (usluge povezane sa uvozom, izvo-
zom, privremenim uvozom ili tranzitom dobara
ili usluge povezane sa unosom dobara u slobod-
nu zonu), podatak se iskazuje u polju 1.4 obrasca
POPDV,
2) ako u konkretnom slučaju ne može da se prime-
ni neko poresko oslobođenje iz člana 24. Zakona o
PDV-u, predmetni promet usluge prevoza dobara
oporeziv je PDV-om (bez obzira na to gde se prevoz
odvija), pa se podatak iskazuje u polju 3.2 obrasca
POPDV, u kolonu za opštu stopu PDV-a (osnovica
i PDV),
3) ako se usluga prevoza dobara pruža licu (do-
maćem ili stranom) koje se ne smatra poreskim
obveznikom iz člana 12. Zakona o PDV-u, mesto
prometa usluge utvrđuje se, u skladu sa članom 12.
188 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
stav 6. tačka 3) Zakona o PDV-u, prema mestu gde se
prevoz odvija, pa se, u zavisnosti od toga, podaci
iskazuju na sledeći način:
(1) ako se prevoz odvija u Republici Srbiji, a
usluga je oporeziva PDV-om (ne može da se primeni
poresko oslobođenje iz člana 24. Zakona o PDV-u),
podatak (o osnovici i PDV-u) iskazuje se u polju 3.2
obrasca POPDV u koloni za opštu stopu,
(2) ako se prevoz odvija u Republici Srbiji, a
usluga je oslobođena PDV-a u skladu sa članom 24.
Zakona o PDV-u, podatak se iskazuje u polju 1.4 ob-
rasca POPDV,
(3) ako se prevoz odvija u inostranstvu, pred-
metna usluga smatra se pruženom u inostranstvu,
pa se podatak iskazuje u polju 11.1 obrasca POPDV,
(4) ako se prevoz odvija i u zemlji i u inostran-
stvu, deo naknade za prevoz koji je izvršen u ino-
stranstvu iskazuje se u polju 11.1 obrasca POPDV,
a deo naknade koji se odnosi na prevoz u zemlji is-
kazuje se u polju 3.2, u koloni za opštu stopu PDV-a
ako je prevoz oporeziv PDV-om, a ako u konkretnom
slučaju može da se primeni neko poresko oslobođe-
nje iz člana 24. Zakona o PDV-u (usluge povezane sa
uvozom, izvozom, privremenim uvozom ili tranzi-
tom dobara), taj deo naknade iskazuje se u polju 1.4
obrasca POPDV.
Kada je u pitanju promet usluga prevoza doba-
ra koji je izvršen obvezniku PDV-a, podaci o tom
prometu iskazuju se u delu 8 obrasca POPDV, u od-
govarajućem polju, u zavisnosti od toga da li uslugu
pruža rezidentno lice ili strano lice, obveznik
PDV-a ili lice koje nije obveznik PDV-a, kao i
da li je usluga oporeziva PDV-om ili oslobođena
PDV-a.
Podatak o primljenoj usluzi prevoza dobara
iskazuje se u odgovarajućem polju dela 8 obrasca
POPDV i u slučaju kada je trošak usluge prevoza
uračunat u osnovicu za obračun PDV pri uvozu do-
bara. Napominjemo da se usluga prevoza dobara koja
se pruža obvezniku PDV-a sa sedištem u Republi-
ci Srbiji smatra izvršenom u Republici Srbiji
u skladu sa članom 12. stav 4. Zakona o PDV-u.
Kada uslugu prevoza dobara vrši obveznik
PDV-a, podaci se iskazuju sledećom dinamikom:
ffako je usluga oporeziva PDV-om, podatak se iska-
zuje u polju 8a.2 obrasca PODPV, u koloni za opštu
stopu (osnovica i PDV);
ffako je promet usluge oslobođen PDV-a, podatak
se iskazuje u polju 8v.2 obrasca POPDV.
Kada uslugu prevoza dobara vrši rezidentno
lice koje nije obveznik PDV-a, podatak se iskazuje
u polju 8d.2 obrasca POPDV.
Kada uslugu prevoza dobara vrši strano lice,
podaci se iskazuju na sledeći način:
ffako je usluga oporeziva PDV-om, primalac uslu-
ge dužan je da sačini interni račun i da obračuna
PDV za predmetnu uslugu, a podatke iskazuje na sle-
deći način: osnovicu u polju 8g.1 obrasca POPDV,
obračunati PDV u polje 3a.2 obrasca POPDV i ob-
računati PDV koji može da koristi kao prethodni
porez u polje 8e.2 obrasca POPDV;
ffako je usluga oslobođena PDV-a u skladu sa čla-
nom 24. Zakona o PDV-u, podatak se iskazuje u polju
8d.1 obrasca POPDV.
Primer: Obveznik PDV-a izvršio je uslugu prevoza dobara povezanu sa uvozom poreskom obvezniku
sa sedištem u Republici Srbiji. Naknada za prevoz iznosi 70.000 dinara. Vrednost usluge prevoza sadr-
žana je u osnovici za obračunavanje PDV-a za uvoz dobara. Obveznik PDV-a – prevoznik iskazuje podatak
o iznosu naknade za uslugu prevoza u polju 1.4 obrasca POPDV za poreski period u kojem je završena
usluga prevoza.
1. PROMET DOBARA I USLUGA ZA KOJI JE PROPISANO PORESKO OSLOBOĐENJE
SA PRAVOM NA ODBITAK PRETHODNOG POREZA
Naknada/
vrednost
1.1 Promet dobara koja se otpremaju u inostranstvo, uključujući i povećanje odnosno smanjenje naknade za taj
promet
1.2 Promet dobara koja se otpremaju na teritoriju Autonomne Pokrajine Kosovo i Metohija, uključujući i
povećanje odnosno smanjenje naknade za taj promet
1.3 Promet dobara koja se unose u slobodnu zonu i promet dobara i usluga u slobodnoj zoni, uključujući i
povećanje odnosno smanjenje naknade za taj promet
1.4 Promet dobara i usluga, osim iz t. od 1.1 do 1.3, uključujući i povećanje odnosno smanjenje naknade za taj
promet 70.000
1.5 Ukupan promet (1.1 + 1.2 + 1.3 + 1.4) 70.000
1.6 Promet dobara i usluga bez naknade
1.7 Naknada ili deo naknade naplaćen pre izvršenog prometa (avans)
FEBRUAR 2020. ● POSLOVNI SAVETNIK 189
POREZI
Primer: Obveznik PDV-a izvršio je uslugu prevoza dobara povezanu sa izvozom poreskom obvezniku
sa sedištem u Užicu. Naknada za uslugu prevoza iznosi 200.000 dinara. Obveznik PDV-a – prevoznik
iskazuje podatak o iznosu naknade za uslugu prevoza u polju 1.4 obrasca POPDV za poreski period u kojem
je završena usluga prevoza.
1. PROMET DOBARA I USLUGA ZA KOJI JE PROPISANO PORESKO OSLOBOĐENJE
SA PRAVOM NA ODBITAK PRETHODNOG POREZA
Naknada/
vrednost
1.1 Promet dobara koja se otpremaju u inostranstvo, uključujući i povećanje odnosno smanjenje naknade za taj
promet
1.2 Promet dobara koja se otpremaju na teritoriju Autonomne Pokrajine Kosovo i Metohija, uključujući i
povećanje odnosno smanjenje naknade za taj promet
1.3 Promet dobara koja se unose u slobodnu zonu i promet dobara i usluga u slobodnoj zoni, uključujući i
povećanje odnosno smanjenje naknade za taj promet
1.4 Promet dobara i usluga, osim iz t. od 1.1 do 1.3, uključujući i povećanje odnosno smanjenje naknade za taj
promet
200.000
1.5 Ukupan promet (1.1 + 1.2 + 1.3 + 1.4) 200.000
1.6 Promet dobara i usluga bez naknade
1.7 Naknada ili deo naknade naplaćen pre izvršenog prometa (avans)
U polju 1.7 obrasca POPDV iskazuje se podatak o iznosu naplaćenog avansa za promet o kojem se podaci
iskazuju u poljima 1.1, 1.2, 1.3 i 1.4 obrasca POPDV, ukoliko su ispunjeni uslovi za ostvarivanje poreskog
oslobođenja. PS