Svi poreski obveznici dužni su da poresku prijavu na obrascu PDP za 2018. godinu, zajedno sa poreskim bilansom na odgovarajućem propisanom obrascu u zavisnosti od vrste poreskog obveznika, dostave najkasnije do 1. jula 2019. godine. Dostavljanje se vrši isključivo elektronskim putem, preko aplikacije na portalu e-Porezi Poreske uprave. U aplikaciji se prilikom unosa bira tip obveznika, što omogućava popunjavanje poreske prijave i odgovarajućeg obrasca poreskog bilansa. Obrascem PDP za 2018. godinu samooporezivanjem se utvrđuje konačna (godišnja) obaveza za porez na dobit za 2018. godinu i razlika između konačne obaveze poreza i iznosa plaćenih akontacija u 2018. godini i mesečna akontacija za tekuću 2019. godinu.

View Fullscreen
FEBRUAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 123
POREZI
Dr Marijana Žiravac Mladenović, glavni i odgovorni urednik časopisa „Poslovni savetnik”
Sastavljanje Poreske prijave za
obračun poreza na dobit pravnih
lica za 2018. godinu i obračun
akontacije za 2019. godinu na
obrascu PDP
Svi poreski obveznici dužni su da poresku prijavu na obrascu PDP za 2018.
godinu, zajedno sa poreskim bilansom na odgovarajućem propisanom obrascu
u zavisnosti od vrste poreskog obveznika, dostave najkasnije do 1. jula 2019.
godine. Dostavljanje se vrši isključivo elektronskim putem, preko aplikacije
na portalu e-Porezi Poreske uprave. U aplikaciji se prilikom unosa bira
tip obveznika, što omogućava popunjavanje poreske prijave i odgovarajućeg
obrasca poreskog bilansa. Obrascem PDP za 2018. godinu samooporezivanjem
se utvrđuje konačna (godišnja) obaveza za porez na dobit za 2018. godinu i
razlika između konačne obaveze poreza i iznosa plaćenih akontacija u 2018.
godini i mesečna akontacija za tekuću 2019. godinu.
Uvod
Obrazac PDP je jedinstven za privredna dru-
štva, zadruge i druga pravna lica koja su osno-
vana radi obavljanja delatnosti u cilju sticanja
dobiti, kao i za nedobitne organizacije i stal-
ne poslovne jedinice nerezidentnog obveznika
koje obavljaju delatnost na teritoriji Republi-
ke Srbije. U zavisnosti od toga o kom obliku
124 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
pravnog lica se radi, u obrascu PDP popunjavaju
se različita polja.
Kada Poreska uprava potvrdi formalnu
ispravnost i matematičku tačnost iskazanih
podataka u PDP, dodeli broj prijave, broj odo-
brenja za plaćanje ukupnog iznosa obaveze po tom
osnovu i u elektronskom obliku dostavi te in-
formacije podnosiocu prijave, smatra se da je
prijava ispravno podneta.
Struktura obrasca PDP i prilozi
Obrazac PDP sastoji se iz 11 delova:
1. Podaci o prijavi,
2. Podaci o obvezniku,
3. Podaci o delatnosti,
4. Podaci o proceni poslovnog rezultata i utvr-
đivanje visine akontacije,
5. Podaci od značaja za utvrđivanje poreske oba-
veze,
5A. Podaci od značaja za utvrđivanje poreske
obaveze za nedobitne organizacije,
6. Podaci od značaja za utvrđivanje visine akon-
tacije,
7. Podaci o poreskom konsolidovanju,
8. Podaci o likvidaciji,
9. Podaci o stečaju,
10. Podaci o statusnim promenama,
11. Napomena poreskog obveznika/punomoćnika/
zastupnika.
Iznosi se upisuju u dinarima, bez decimala.
U obrazac se unose i pojedini podaci iz odgo-
varajućih obrazaca prikazanih u tabeli 1.
Obrasce PK i PK 1 podnose samo oni obvezni-
ci koji su stekli pravo na prenošenje neisko-
rišćenog dela poreskog kredita iz brisanih
članova 48. i 48a. Zakona. Obrazac SU podnosi
samo obveznik koji ima pravo na poresko oslo-
bođenje iz člana 50a. Zakona. Obrazac IPONO
dostavlja samo obveznik koji ima pravo na oslo-
bođenje iz člana 44. Zakona.
U papirnom obliku dostavlja se Izveštaj o
transfernim cenama, u skladu sa stavom 3. člana
60. Zakona, a izgled i sadržaj Izveštaja bliže
uređuje Pravilnik o transfernim cenama. Dalje,
Zakon o poreskom postupku i poreskoj admini-
straciji definiše da je obveznik dužan da do-
stavi i drugu traženu dokumentaciju značajnu za
utvrđivanje poreske obaveze. Sva takva dokumen-
tacija dostavlja se u papirnom obliku.
1. Podaci o prijavi
1.1 Vrsta prijave
U polje „Oznaka vrste” upisuje se 1 ako prijavu
podnosi poreski obveznik iz čl. 1. i 5. Zakona
(privredno društvo, odnosno preduzeće, od-
nosno drugo pravno lice koje je osnovano radi
obavljanja delatnosti u cilju sticanja dobiti, za-
druga, nedobitna organizacija i stalna poslovna
jedinica nerezidentnog obveznika koja obavlja
delatnost na teritoriji Republike Srbije), za
utvrđivanje konačne obaveze poreza na dobit
pravnih lica, kao i za utvrđivanje akontacije
za naredni poreski period.
U polje „Oznaka vrste” upisuje se 6 ako ob-
veznik ima odobreno poresko konsolidovanje,
a prijavu podnosi matično ili zavisno pravno
lice iz grupe povezanih lica, za obavezu poreza
utvrđenu srazmerno oporezivoj dobiti iz poje-
dinačnog poreskog bilansa.
Ostale oznake su:
Vrsta prijave Oznaka
Poreska prijava za konačnu obavezu 1
Poreska prijava pri otpočinjanju
obavljanja delatnosti u toku godine
2
Poreska prijava za konačnu obavezu u toku
poreskog perioda
3
Poreska prijava za izmenu mesečnih
akontacija u toku godine
4
Poreska prijava po nalazu kontrole 5
Poreska prijava po Konsolidovanom
poreskom bilansu
6
Polje „1.1a Osnov” popunjava se ako je u polje
1.1 Vrsta prijave uneta oznaka 3 – poreska prijava
za konačnu obavezu u toku poreskog perioda, i to
unosom jedne od sledećih oznaka:
● prestanak obavljanja delatnosti u toku pore-
skog perioda: 10;
● statusna promena: 20;
● promena poreskog perioda na osnovu sagla-
snosti ministra finansija, odnosno guvernera
NBS: 30;
● otvaranje postupka likvidacije: 41;
● okončanje postupka likvidacije: 42;
● prenošenje postupka likvidacije u narednu
godinu: 43;
● otvaranje postupka stečaja: 51;
● donošenje odluke o nastavljanju stečajnog po-
stupka bankrotstvom: 52;
FEBRUAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 125
POREZI
● prenošenje postupka stečaja u narednu godinu
ili naredni poreski period: 53;
● zaključenje postupka stečaja bankrotstvom: 54;
● usvajanje plana reorganizacije: 55.
1.2 Poreski period
Unosi se datum početka i završetka poreskog
perioda. Dakle, 01.01.2018 – 31.12.2018. za obve-
znika koji je poslovao celu godinu, a kada su u
pitanju novoosnovana pravna lica, unose se po-
daci „dan osnivanja” – 31.12.2018.
1.3 Izmena prijave/akontacije
Prilikom podnošenja poreske prijave za
konačnu obavezu za 2018. godinu ovo polje se ne
popunjava.
U polja se unose odgovarajuće oznake samo u
slučaju podnošenja izmenjene poreske prijave,
i to:
1 – za izmenjenu prijavu koja se podnosi u skladu
sa članom 40. ZPPPA-a;
2 – za izmenjenu prijavu po nalogu kontrole, koja
se ne smatra izmenjenom prijavom u smislu člana
40. ZPPPA-a;
3 – za prijavu u slučaju izmene akontacije u skla-
du sa članom 68. Zakona;
9 – za storno prijavu koju podnosi nadležni po-
reski organ na osnovu donetog rešenja, u slučaju
prestanka razloga za podnošenje prijave koja je
predmet storniranja, kada se ista stornira u
potpunosti.
Pod rednim brojem 1.3a Identifikacioni
broj prijave unosi se broj prijave koja se menja u
skladu sa članom 40. Zakona, odnosno po nalogu
kontrole, broj prijave koja se stornira, odnosno
broj prijave kojom je utvrđena visina akontacije
koja se menja.
1.4 Osnov rešenja
Ovo polje popunjava se samo ako se poreska
prijava ili izmenjena poreska prijava podnosi
po nalogu kontrole i to u postupku po žalbi na
rešenje.
Prilikom podnošenja poreske prijave za
konačnu obavezu za 2018. godinu ovo polje se ne
popunjava.
1.5 Broj rešenja
U polje se unosi broj rešenja nadležnog pore-
skog organa kojim je naloženo podnošenje PDP,
odnosno podnošenje izmenjene PDP, u slučaju
kada je u polju 1.1 Vrsta prijave navedena oznaka
(5) – prijava po nalazu kontrole ili u polju 1.3.
Izmena prijave navedena oznaka (2) – izmenjena
poreska prijava PDP po nalazu kontrole. Ovo
polje popunjava isključivo poreski inspektor.
Tabela 1: Obrasci uz obrazac PDP
Obveznik Obrasci uz obrazac PDP
Privredna društva
(preduzeća)
PB 1
Aneks PB 1 i Aneks 1 PB 1 – Obračun poreskog kredita
OK – Ograničenje kamate kod duga povezanom licu
PK – Poreski kredit za ulaganja u osnovna sredstva
SU – Srazmerni iznos ulaganja
IPD i IPD 1 – Izjave isplatioca dividendi i udela, kamata i autorskih prava
OA – Obračun amortizacije
OA/I – Obračun amortizacije nepokretnosti
OA/N – Obračun amortizacije nematerijalnih sredstava
Nedobitna
organizacija
PBN ili
PBN 1 ili
PBN 2 ili
PBN 3
IPONO – Izjava o ispunjenosti uslova za poresko oslobođenje nedobitne organiz.
OA – Obračun amortizacije
OA/I – Obračun amortizacije nepokretnosti
OA/N – Obračun amortizacije nematerijalnih sredstava
Stalna poslovna
jedinica
PBPJ – Poreski bilans poslovne jedinice
OA – Obračun amortizacije
OA/I – Obračun amortizacije nepokretnosti
OA/N – Obračun amortizacije nematerijalnih sredstava
126 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
Prilikom podnošenja poreske prijave za
konačnu obavezu za 2018. godinu ovo polje se ne
popunjava.
2. Podaci o obvezniku
Podaci iz polja 2.1, 2.2, 2.3, 2.4, 2.5, 2.6 i 2.7
obavezni su. Ukoliko se ne navede ili pogre-
šno navede bilo koji od njih, podneta pore-
ska prijava smatra se formalno neispravnom,
tj. netačnom.
2.1 Poreski identifikacioni broj (PIB)
Unosi se PIB obveznika.
2.2 Tip obveznika
Unosi se oznaka tipa obveznika u zavisnosti
od poreskog bilansa koji podnosi kao prilog uz
prijavu. Unosom odgovarajuće oznake tipa obve-
znika omogućava se unošenje podataka u priloge
iz člana 2. stav 3. Pravilnika o poreskom bilan-
su (PB 1, PK, PK 1, OK, SU, SU 2, Aneks obrasca PB1,
Aneks 1 obrasca PB1…).
1 – za obveznika iz člana 1. st. 1. i 2. Zakona (pri-
vredno društvo, odnosno preduzeće, odnosno
drugo pravno lice koje je osnovano radi obavlja-
nja delatnosti u cilju sticanja dobiti i zadru-
ga), koji podnosi poreski bilans na obrascu PB
1, uključujući i matično pravno lice koje podnosi
i KPB – Konsolidovani poreski bilans. Unosom
oznake 1 u polje 2.2 obezbediće se unos podataka
u obrazac PB 1 i opciono, kada je u polje 1.1 Vr-
sta prijave uneta oznaka 6, koja označava da se
podnosi poreska prijava po Konsolidovanom po-
reskom bilansu, obezbediće se unos podataka iz
obrasca PB 1 i obrasca KPB za matično pravno
lice. Takođe, obezbediće se i unos podataka u
struktuirane priloge koji se podnose uz obra-
zac PB 1 i to: obrazac OA – Obračun amortizaci-
je stalnih sredstava, obrazac OK – Ograničenja
kamate kod duga povezanom licu i obrazac DK –
Dobit od predmeta koncesije.
2 – za stalnu poslovnu jedinicu koja podnosi po-
reski bilans na obrascu PB 1. Unosom oznake 2 u
polje 2.2 obezbediće se unos podataka u obrazac
PB 1.
3 – za stalnu poslovnu jedinicu koja podnosi po-
reski bilans na obrascu PBPJ. Unosom oznake 3 u
polje 2.2 obezbediće se unos podataka u obrazac
PBPJ.
4 – za nedobitnu organizaciju koja podnosi po-
reski bilans na obrascu PBN. Unosom oznake 4 u
polje 2.2 obezbediće se unos podataka u obrazac
PBN.
5 – za nedobitnu organizaciju koja podnosi pore-
ski bilans na obrascu PBN 1. Unosom oznake 5 u
polje 2.2 obezbediće se unos podataka u obrazac
PBN 1.
6 – za nedobitnu organizaciju koja podnosi pore-
ski bilans na obrascu PBN 2. Unosom oznake 6 u
polje 2.2 obezbediće se unos podataka u obrazac
PBN 2.
7 – za nedobitnu organizaciju koja podnosi pore-
ski bilans na obrascu PBN 3. Unosom oznake 7 u
polje 2.2 obezbediće se unos podataka u obrazac
PBN 3.
2.2a MPL
Unosi se oznaka matičnog, odnosno zavisnog
pravnog lica iz grupe povezanih pravnih lica
kojima je odobreno poresko konsolidovanje (u
daljem tekstu: MPL), i to:
1 – za obveznika matično pravno lice i
0 – za zavisno pravno lice.
2.3 Matični broj
Unosi se matični broj obveznika.
2.4 Naziv
Unosi se naziv obveznika.
2.5 Adresa
Unosi se adresa obveznika.
2.6 Telefon kontakt osobe
Unosi se telefon kontakt osobe obveznika.
2.7 Elektronska adresa (imejl)
Unosi se elektronska adresa obveznika na
koju se dostavljaju obaveštenja o prijavama.
Primer: Podnošenje poreske prijave
preduzeća PIKI d. o. o.
PIKI d. o. o. ima sedište u Beogradu, Uli-
ca kneza Miloša 41, PIB 200300400, matič-
ni broj 11111111. Poreski bilans sastavlja na
obrascu PB 1 za period kalendarske godine,
a poresko konsolidovanje nije mu odobreno.
Obrazac PDP za 2018. godinu popunjava na sle-
deći način:
FEBRUAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 127
POREZI
Broj
polja Naziv polja Podatak koji se
unosi
1.1 Vrsta prijave 1
1.1a Osnov
1.2 Poreski period 01/01/2018 –
31/12/2018
1.3 Izmena prijave/akontacije
1.3a Identifikacioni broj
prijave
1.4 Osnov rešenja
1.5 Broj rešenja
2.1 Poreski identifikacioni
broj 200300400
2.2 Tip obveznika 1
2.2a MPL
2.3 Matični broj 11111111
2.4 Naziv PIKI d. o. o.
2.5 Adresa Beograd, Kneza
Miloša 41
2.6 Telefon kontakt osobe 011777777
2.7 Elektronska adresa (imejl) info@piki.rs
3. Podaci o delatnosti
Podaci iz polja 3.1 i 3.2 obavezni su. Uko-
liko se ne navede ili pogrešno navede bilo
koji od njih, podneta poreska prijava smatra
se formalno neispravnom, tj. netačnom.
3.1 Pretežna delatnost upisana u registar
Agencije za privredne registre
Unosi se šifra pretežne delatnosti.
3.2 Delatnost na osnovu koje je u obračun-
skom periodu ostvareno najveće učešće u
ukupnom prihodu
Unosi se šifra delatnosti na osnovu koje je u
obračunskom periodu ostvareno najveće učešće
u ukupnom prihodu.
Nakon popunjavanja dela 1, dela 2. i dela 3.
poreske prijave PDP, , u zavisnosti od oznake
upisane u polje 1.1 – Vrsta prijave, kao i oznake
upisane u polje 2.2 – Tip obveznika, poreski
obveznik dobija mogućnost izbora odgovara-
jućeg poreskog bilansa i isti popunjava.
Po okončanju unosa podataka u odgovarajući
obrazac poreskog bilansa poreski obveznik
prelazi na unos podataka u priloge koji se
podnose uz PB 1, i to: obrazac OA – Obračun
amortizacije stalnih sredstava, obrazac
OA/I – Obračun amortizacije nepokretnosti,
obrazac OA/N – Obračun amortizacije nemate-
rijalnih sredstava, obrazac OK – ograničenja
kamate kod duga povezanom licu.
Po popunjavanju podataka u prilozima koji
se podnose uz poreski bilans poreski obve-
znik nastavlja sa unosom ostalih podataka u
PDP obrazac.
4. Podaci o proceni poslovnog rezulta-
ta i utvrđivanje visine akontacije
Unose se podaci o proceni poslovnog rezul-
tata i visina utvrđene akontacije obveznika iz
člana 1. st. 1. i 2. Zakona i člana 5. Zakona, koji je
otpočeo obavljanje delatnosti.
4.1 Procenjeni prihodi za poreski period – uno-
si se iznos procenjenih prihoda.
4.2 Procenjeni rashodi za poreski period – uno-
si se iznos procenjenih rashoda.
4.3 Procenjena dobit – unosi se iznos procenje-
ne dobiti utvrđen kao razlika između iznosa sa
rednog broja 4.1 i iznosa sa rednog broja 4.2. Ako
je iznos iskazan pod ovim rednim brojem negati-
van, upisuje se sa predznakom „minus”.
4.4 Poreska stopa – unosi se stopa poreza na do-
bit od 15%.
4.5 Obračunata akontacija za period – unosi se
iznos obračunate akontacije za period utvrđen
kao proizvod iznosa sa rednog broja 4.3 i pore-
ske stope iskazane na rednom broju 4.4.
4.6 Mesečni iznos akontacije – iznos obraču-
nate akontacije utvrđen kao količnik iznosa sa
rednog broja 4.5 i broja meseci poslovanja od po-
četka do kraja poreskog perioda. U broj meseci
za obveznika koji je registrovan do 15. u mesecu
uračunava se i mesec u kome je registrovan, a za
obveznika koji je registrovan od 16. do kraja me-
seca, uračunavanje broja meseci vrši se od pr-
vog narednog meseca u odnosu na mesec u kome je
registrovan.
5. Podaci od značaja za utvrđivanje po-
reske obaveze
U ovaj deo podatke unose obveznici tipa 1, 2 i 3.
128 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
5.1 Poreska osnovica
Unosi se podatak o poreskoj osnovici sa red-
nog broja 65 obrasca PB 1.
5.2 Poreska stopa
Unosi se stopa poreza na dobit od 15%.
5.3 Obračunati porez
Upisuje se iznos obračunatog poreza koji se
utvrđuje kao proizvod iznosa sa red. br. 5.1 i po-
reske stope sa 5.2.
5.4 Umanjenje obračunatog poreza
Unosi se ukupan iznos umanjenja obračuna-
tog poreza po osnovu prava na poreski podsti-
caj ili poreski kredit, a utvrđuje se kao zbir
iznosa iskazanih na red. br. od 5.4.1 do 5.4.7.
5.4 = 5.4.1 + 5.4.2 + 5.4.3 + 5.4.4 + 5.4.5 + 5.4.6 + 5.4.7
Poreski obveznik koji ima pravo na određe-
na poreska umanjenja, pored odgovarajuće vrste
umanjenja (redni brojevi od 5.4.1 do 5.4.7), treba
i da označi polje štikliranjem √.
5.4.1 K – Umanjenje obračunatog poreza za
koncesiona preduzeća
Koncesionari koji su 2012. godine poslednji
put stekli pravo na oslobađanje, pre brisanja
člana 45. Zakona, to pravo mogli su da iskoriste
do 31. 12. 2017. godine.
Dakle, za 2018. godinu nema unosa na ovoj po-
ziciji.
5.4.2 IL – Umanjenje obračunatog poreza za
radno osposobljavanje invalidnih lica
U skladu sa članom 46. Zakona „oslobađa se
plaćanja poreza na dobit pravnih lica preduze-
će za radno osposobljavanje, profesionalnu re-
habilitaciju i zapošljavanje invalidnih lica,
srazmerno učešću tih lica u ukupnom broju za-
poslenih”.
Znači, unosi se taj obračunati iznos srazmer-
nog umanjenja, a prikaz primera sledi u tabeli 2.
Dakle, u primeru datom u tabeli 2 poreski ob-
veznik bi u polje pod rednim brojem 5.4.2 uneo
iznos od 30.000 dinara.
Označavanjem (štikliranjem √) polja 5.4.2 IL
omogućava se obvezniku unos iznosa umanjenja po
osnovu radnog osposobljavanja, profesionalne
rehabilitacije i zapošljavanja invalidnih lica
(u slučaju gubitka ne treba štiklirati niti uno-
siti iznose u ovo polje).
Tabela 2: Obračun umanjenja obračunatog poreza
za radno osposobljavanje invalidnih lica
Red.
br. Opis Obračun Iznos
1. Ukupan broj zaposlenih 100
2. Broj zaposlenih invalidnih
lica 30
3. Učešće invalidnih lica u
ukupnom broju zaposlenih 2 / 1 30%
4. Obračunati porez
(red. br. 5.3 obrasca) 100.000
5. Umanjenje obračunatog poreza 3 × 4 30.000
5.4.3 PK/PK 1 – Umanjenje po osnovu ulaganja u
osnovna sredstva iz člana 48. i 48a. Zakona
U 2018. godini obveznik ne može da ostvari
podsticaj u skladu sa članovima 48. i 48a. Zako-
na, ali može da koristi zatečene neiskorišće-
ne poreske kredite.
Izmenama Zakona o porezu na dobit pravnih
lica („Sl. glasnik RS”, br. 108/2013) brisan je
član 48. Zakona, Izmena Zakona o porezu na do-
bit pravnih lica („Sl. glasnik RS”, br. 119/2012)
član 48a. Zakona.
Dakle, iznos za koji obveznik ima pravo na
umanjenje obračunatog poreza, u skladu sa članom
48. Zakona o porezu na dobit pravnih lica („Sl.
glasnik RS”, br. 25/2001 … i 47/2013), unosi se sa
rednog broja 14. obrasca PK, odnosno, u skladu
sa članom 48a Zakona o porezu na dobit pravnih
lica („Sl. glasnik RS”, br. 25/2001 … i 101/2011),
sa rednog broja 12. obrasca PK 1.
U vezi sa tim potrebno je podsetiti na to da
neiskorišćeni deo poreskog kredita može da
se prenese na račun poreza na dobit iz budućih
obračunskih perioda najviše do limita od 33%,
odnosno 70% obračunatog poreza u tom poreskom
periodu, ali ne duže od deset godina od izvr-
šenog ulaganja.
Obveznik koji za 2018. godinu iskaže gubitak
u poreskom bilansu, a ima još neiskorišćenog
kredita po osnovu ulaganja u osnovna sredstva,
ne može da koristi poreski kredit u 2018. go-
dini jer nema obračunatog poreza. U tom slučaju
ne prekida se pravo da neiskorišćeni poreski
kredit prenese u narednu godinu ili naredne
FEBRUAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 129
POREZI
godine do isteka roka od deset godina od godine
u kojoj je izvršeno ulaganje, naravno pod uslo-
vom da u tim godinama ima obračunatog poreza.
Za mogućnost korišćenja ostatka neiskori-
šćenog poreskog kredita po osnovu ulaganja u
osnovna sredstva dato je par napomena u vezi
sa gubitkom prava na dalje korišćenje neisko-
rišćenog dela kredita. Obveznik gubi pravo
na ostatak neiskorišćenog kredita ako otuđi
osnovno sredstvo nakon isteka roka od tri godi-
ne od dana nabavke, a pre isteka roka od 10 godi-
na od dana nabavke. Gubitak prava u ovom slučaju
počinje od poreskog perioda u kom je obveznik
izvršio otuđenje (član 48. stav 7. Zakona).
Dalje, obveznik gubi pravo i u sledećim slu-
čajevima, o čemu je mišljenje dalo Ministarstvo
finansija:
● U slučaju statusne promene, a u toku trajanja
perioda u kojem je imao pravo na prenos nei-
skorišćenog dela poreskog kredita, kojom ob-
veznik izvrši promenu pretežne delatnosti,
pa mu kao pretežna nije upisana nijedna od de-
latnosti navedenih u članu 48a stav 1. Zakona.
Na ovaj način gubitak prava na dalje korišćenje
kredita ne zahteva od obveznika da plati porez
za period u kojem je ispunjavao uslove (Mišlje-
nje br. 413-00-2730/2009-04 od 22. 1. 2010. godine.
● U slučaju otuđenja osnovnog sredstva u po-
stupku likvidacije – kada nakon izmirenja po-
traživanja poverilaca i drugih potraživanja
preostala osnovna sredstva po osnovu kojih je
ostvario pravo na poreski kredit iz člana 48.
Zakona, koja se kao imovina raspodeljuju od
strane likvidacionog upravnika članovima dru-
štva, a pre isteka roka od tri godine od dana
nabavke tih osnovnih sredstava, smatramo da su
se stekli uslovi u kojima obveznik gubi pravo na
poreski kredit (Mišljenje 413-00-0424/2010-04
od 18. 5. 2010. godine).
● U slučaju prenosa osnovnih sredstava u po-
stupku statusne promene – za koja je obveznik
ostvario pravo na korišćenje poreskog kredi-
ta iz člana 48. Zakona i započeo da koristi to
pravo. Pravo na korišćenje poreskog kredita
ne može se preneti na sticaoca koji nije stekao
pravo na njegovo korišćenje. Iako gubi pravo na
dalje korišćenje kredita, nije dužan da plati
porez za period u kojem je ispunjavao uslove za
korišćenje poreskog kredita (Mišljenje br.
011-00-1407/2015-04 od 12. 1. 2016. godine).
● U slučaju sprovedene eksproprijacije nepo-
kretnosti po osnovu čije nabavke je obveznik
ostvario pravo na poreski kredit. U toku traja-
nja perioda u kom je imao pravo na prenos nei-
skorišćenog dela poreskog kredita, prestalo je
pravo svojine (obveznikovo) na toj nepokretno-
sti. Gubitak prava na dalje korišćenje kredita
ne zahteva da se plati porez za period u kojem je
obveznik ispunjavao uslove za korišćenje pore-
skog kredita (Mišljenje br. 430-01-65/2016-04 od
7. 4. 2016. godine).
5.4.4 SU/SU 2 – Umanjenje po osnovu ulaganja
u skladu sa članom 50a. Zakona
U 2018. godini obveznik više nema pravo na
korišćenje poreskog oslobođenja koje se utvr-
đuje u obrascu SU 2, u skladu sa brisanim članom
50b. Zakona, jer je pravo na umanjenje moglo da se
stekne do 31. 12. 2012. godine, a s obzirom na to da
se radi o ulaganju na 5 godina, pravo na umanjenje
prestalo je 31. 12. 2016. godine, pa ne unosi ovde
taj podatak.
Članom 50a. Zakona predviđeno je da će se po-
reski obveznik osloboditi plaćanja poreza na
dobit u periodu od deset godina, pri čemu se na-
vedeno poresko oslobođenje ostvaruje srazmer-
no izvršenom ulaganju u osnovna sredstva. Kako
bi se kvalifikovao za to poresko oslobođenje,
poreski obveznik mora da ispuni sledeće zahte-
ve kumulativno:
1) da uloži u svoja osnovna sredstva, odnosno
da drugo lice uloži u njegova osnovna sredstva
više od jedne milijarde dinara;
2) da pomenuta sredstva koristi za obavljanje
pretežne delatnosti i delatnosti upisane u
osnivački, odnosno drugi akt obveznika kojim
se određuju delatnosti koje obveznik obavlja;
3) da u periodu ulaganja dodatno zaposli najma-
nje 100 zaposlenih na neodređeno vreme.
Označavanjem (štikliranjem √) polja 5.4.4 SU/
SU2 u poreskoj prijavi omogućava se unos podata-
ka u obrazac SU, u kojem se utvrđuje iznos umanje-
nja po osnovu poreskog oslobođenja za srazmerni
iznos ulaganja u osnovna sredstva – iznos sa red-
nog broja 6 obrasca SU.
Nakon unosa podataka u navedene obrasce
omogućava se poreskom obvezniku unos iznosa
poreskog oslobođenja po osnovu srazmernog iz-
nosa ulaganja u osnovna sredstva u polje 5.4.4 SU/
SU2 poreske prijave PDP, a najviše do iznosa
130 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
zbira sa rednog broja 6 obrasca SU i rednog bro-
ja 6 obrasca SU2.
U obrazac SU unose se podaci iz poslovnih
knjiga obveznika o stanju i kretanju imovine,
odnosno osnovnih sredstava, u skladu sa propi-
sima o računovodstvu i MRS, odnosno MSFI i
MSFI za MSP. Osnovna sredstva se ne koriguju
za procenjenu, odnosno fer vrednost koju ob-
veznik (saglasno propisima o računovodstvu i
MRS, odnosno MSFI i MSFI za MSP) vrši nakon
početnog priznavanja.
Poreskim kreditom iz člana 50a. Zakona i
popunjavanjem obrasca SU, uslovima za ostva-
renje umanjenja obračunatog poreza i gubit-
kom prava na poresko oslobođenje detaljno
smo se bavili u broju 7/2018 časopisa – „Pore-
ski podsticaj iz člana 50a Zakona o porezu na
dobit pravnih lica”.
5.4.5 – Umanjenje obračunatog poreza za
dobit stalne poslovne jedinice
u drugoj državi
Ovde se unosi iznos za koji obveznik ima
pravo na umanjenje obračunatog poreza u skladu
sa članom 51. Zakona. Rezident Republike koji
ostvari dobit poslovanjem preko stalne poslov-
ne jedinice u drugoj državi, koja je uračunata u
prihode, ima pravo na umanjenje obračunatog
poreza u visini poreza isplaćenog u drugoj dr-
žavi (poreski kredit). Poreski kredit ne može
da bude veći od iznosa poreza obračunatog pri-
menom naše stope poreza od 15%.
Pošto po ovom osnovu nije propisan poseban
obrazac, nema dodatnog unošenja u poresku pri-
javu. Za priznavanje poreskog kredita poreskom
organu podnosi se potvrda o plaćenom porezu u
drugoj državi, u pismenoj formi.
5.4.6 Aneks PB 1/IPD – Umanjenje obračunatog
poreza za međukompanijske dividende
Označavanjem (štikliranjem √) polja 5.4.6
Aneksa PB 1/IPD u poreskoj prijavi omogućava se
unos podataka u obrazac Aneks PB 1, ako je matič-
no pravno lice – rezidentni poreski obveznik
ostvarilo umanjenje obračunatog poreza na do-
bit za iznos koji je njegova nerezidentna fili-
jala platila u drugoj državi na dobit iz koje su
isplaćene dividende koje se uključuju u prihode
matičnog pravnog lica, kao i za iznos poreza po
odbitku koji je nerezidentna filijala platila u
drugoj državi na te isplaćene dividende. Iznos
umanjenja iskazuje se na rednom broju 9 Aneksa
PB 1.
Takođe, istovremeno se omogućava i unos (do-
stava) IPD obrasca – izjava o dobiti ostvarenoj
u drugoj državi iz koje je isplaćena dividenda
i plaćenom porezu na dobit i porezu po odbitku
na dividende iz člana 52. Zakona, jer je ovaj obra-
zac obavezan uz obrazac Aneks PB 1. Obrazac IPD
dostavlja se u delu prijave pod nazivom „Prilo-
zi”, gde se uvozi kao datoteka.
Nakon unosa podataka u navedeni obrazac
prenosi se iznos sa rednog broja 9 u polje 5.4.6
Aneksa PB 1/IPD poreske prijave.
Primer popunjavanja obrasca Aneks PB 1 i
IPD obrasca dat je u članku „Sastavljanje pore-
skog bilansa za 2018. godinu na obrascu PB 1” u
ovom broju časopisa.
5.4.7 Aneks 1 PB 1/IPD 1 – Umanjenje
obračunatog poreza na prihode od kamata,
autorskih naknada i naknada po osnovu
zakupa ostvarenih u drugoj državi
Označavanjem (štikliranjem √) polja 5.4.7
Aneksa 1 PB1/IPD1 u poreskoj prijavi omogućava
se unos podataka u obrazac Aneks 1 obrasca PB1,
ako poreski obveznik ima pravo na umanjenje
po osnovu plaćenog poreza po odbitku u drugoj
državi na kamate, autorske naknade, zakup ne-
pokretnosti i pokretnih stvari i od dividendi.
Ukupan iznos umanjenja iskazan je na rednom
broju 4 Aneksa 1 obrasca PB1 kada se ostvari:
● poreski kredit po osnovu poreza na kamate,
iznos na rednom broju 4.1;
● poreski kredit po osnovu poreza na autorske
naknade, iznos na rednom broju 4.2;
● poreski kredit po osnovu poreza na zakup ne-
pokretnosti i pokretnih stvari, iznos na red-
nom broju 4.3;
● poreski kredit po osnovu poreza na dividen-
de, iznos na rednom broju 4.4.
Takođe, istovremeno se omogućava i unos (do-
stava) obrasca IPD1 – Izjava o plaćenom porezu
po odbitku na kamate, autorske naknade, nakna-
de po osnovu zakupa nepokretnosti i pokretnih
stvari i dividende iz člana 53a Zakona.
Nakon unosa podataka u navedeni obrazac
poreskom obvezniku omogućava se unos iznosa
FEBRUAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 131
POREZI
umanjenja najviše do iznosa sa rednog broja 4 u
polje 5.4.7 Aneksa 1 PB1/IPD1 poreske prijave.
Primer popunjavanja obrasca Aneks PB 1 i
IPD1 obrasca dat je u članku „Sastavljanje po-
reskog bilansa za 2018. godinu na obrascu PB 1”
u ovom broju časopisa.
5.5 Obračunati porez po umanjenju
Unosi se iznos obračunatog poreza po umanje-
nju, utvrđenog kao razlika iznosa sa rednog broja
5.3 – Obračunati porez i iznosa sa 5.4 – Umanjenje
obračunatog poreza:
5.5 = 5.3 – 5.4.
5.6 Iznos obračunatog poreza po osnovu GPK
– Uvećanje obračunatog poreza
Unosi se iznos obračunatog poreza po osnovu
gubitka prava na poreski podsticaj, u skladu sa
Zakonom, tačnije poreskih kredita iz člana 48,
48a, 50a. i 50b. Zakona.
5.7 do 5.9a – Utvrđivanje konačne poreske
obaveze i iznosa za plaćanje poreza
Pod rednim brojem 5.7 Poreska obaveza za
period upisuje se iznos poreske obaveze za po-
reski period kao zbir iznosa sa rednog broja
5.5 – Obračunati porez po umanjenju i 5.6 – Iznos
obračunatog poreza po osnovu GPK:
5.7 = 5.5 + 5.6.
Pod rednim brojem 5.8 Uplaćene akontacije
poreza upisuje se iznos uplaćenih akontacija za
poreski period.
Pod rednim brojem 5.9 Iznos za uplatu/prepla-
ta automatski se učitava iznos poreza za uplatu
kao pozitivna razlika iznosa sa rednog broja
5.7 – Poreska obaveza za period i 5.8 – Uplaćene
akontacije poreza, odnosno iznos preplate, kao
negativna razlika iznosa sa ovih rednih brojeva,
pojaviće se sa predznakom „minus”:
5.9 = 5.7 – 5.8.
Obveznik koji želi povraćaj više plaćenog
poreza na dobit mora da podnese zahtev za po-
vraćaj u pisanoj formi, a ukoliko želi da taj
iznos koristi za plaćanje budućih akontacija,
treba o tome da izvesti Poresku upravu.
Pod rednim brojem 5.9a Iznos obračunate ka-
mate unosi se iznos obračunate kamate u slučaju
kada obveznik:
● ne podnese prijavu u Zakonom propisanom
roku;
● podnese izmenjenu prijavu u skladu sa članom
40. ZPPPA-a, a ima osnov i za obračun kamate
po istoj (u tom slučaju u polje 1.3 Izmena prijave
ovog obrasca uneta je oznaka 1);
● podnese prijavu po nalogu kontrole, odnosno
izmenjenu prijavu po nalogu kontrole.
5A Podaci od značaja za utvrđivanje po-
reske obaveze za nedobitne organiza-
cije
U ovaj deo podatke unose obveznici tipa 4,
5, 6 i 7.
5.10 Poreska osnovica
Unosi se podatak sa odgovarajućeg rednog bro-
ja Poreskog bilansa nedobitne organizacije u za-
visnosti od podnetog obrasca poreskog bilansa,
odnosno podatak sa rednog broja:
● 21 obrasca PBN,
● 11 obrasca PBN 1,
● 9 obrasca PBN 2,
● 6 obrasca PBN 3.
Prilikom izbora tipa obveznika u polju 2.2
automatski se otvara mogućnost unošenja poda-
taka koji odgovaraju izabranom tipu obveznika.
5.11 Poresko oslobođenje
Unosi se iznos za koji obveznik ostvaruje
poresko oslobođenje u skladu sa članom 44. Za-
kona. Iznos oslobođenja ne može biti viši od
400.000 dinara, a obavezno je da se dokaže is-
punjenost uslova propisanih Zakonom. Zbog toga
obveznik podnosi izjavu na obrascu IPONO – Iz-
java o poreskom oslobođenju za nedobitnu orga-
nizaciju, koju uvozi kao datoteku u delu obrasca
„Prilozi”. U slučaju da je višak prihoda nad ras-
hodima (polje 5.10) viši od 400.000 dinara, si-
stem ne dozvoljava da se štiklira √ polje 5.11, jer
obveznik nema pravo na poresko oslobođenje.
5.12 Poreska stopa
Ispisuje se stopa poreza na dobit od 15%.
5.13 Iznos obračunatog poreza za uplatu
Ovde se unosi iznos obračunatog poreza za
uplatu, koji se utvrđuje kao proizvod iznosa sa
132 POSLOVNI SAVETNIK ● poslovnisavetnik.net
POREZI
rednog broja 5.10 – Poreska osnovica i rednog
broja 5.12 – Poreska stopa, tačnije:
● ako je iznos na rednom broju 5.10 veći od
400.000 dinara, poreska stopa sa rednog broja
5.12 primenjuje se na ceo iznos;
● ako je štiklirano po 5.11, što znači da su is-
punjeni uslovi za ostvarivanje prava na poresko
oslobođenje, pod ovim rednim brojem upisuje se
vrednost nula („0”).
5.13a Iznos obračunate kamate
Unosi se iznos obračunate kamate u slučaju:
● kada obveznik ne podnese prijavu u Zakonom
propisanom roku, odnosno takva prijava je ne-
blagovremena;
● kada podnese izmenjenu prijavu u skladu sa
članom 40. Zakona o poreskom postupku;
● kada se podnosi prijava po nalogu kontrole,
odnosno izmenjena prijava po nalogu kontrole.
6. Podaci od značaja za utvrđivanje vi-
sine akontacije
Većina podataka učitava se automatski.
Unos je omogućen u poljima koja se odnose na
umanjenje obračunatog poreza.
Podaci se automatski učitavaju na poljima:
6.1 Ostatak dobiti – iznos ostatka oporezive
dobiti sa rednog broja 58 PB 1.
6.2 Poreska stopa poreza na dobit od 15%.
6.3 Obračunati porez, koji se utvrđuje kao proi-
zvod iznosa sa rednog broja 6.1 i 6.2, ako je veći
od nula.
6.4 Umanjenje obračunatog poreza po osnovu pra-
va na poreski podsticaj ili poreski kredit, koji
se utvrđuje kao zbir iznosa sa red. br. 6.4.1, 6.4.2
i 6.4.3.
6.5 Ukupan iznos akontacije, koji se utvrđuje kao
razlika iznosa sa rednog broja 6.3 i iznosa sa
rednog broja 6.4, ako je veći od nula.
6.6 Mesečni iznos akontacije, koji se utvrđuje
kao količnik ukupnog iznosa akontacije sa red-
nog broja 6.5 i broja meseci poreskog perioda za
koji se podnosi poreska prijava.
Novoosnovano pravno lice koje je otpočelo
sa obavljanjem delatnosti tokom 2018. godine,
utvrđen iznos deli sa brojem meseci za koji i
sastavlja poreski bilans, pri čemu se broj me-
seci sa kojim se deli obračunati porez za 2018.
godinu utvrđuje u skladu sa članom 64. stav 2. Za-
kona.
Štikliranjem √ se aktiviraju polja u kojima
je moguće izvršiti unose, i to:
● 6.4.1 PK/PK 1 – iznos neiskorišćenog poreskog
kredita sa rednog broja 15 obrasca PK za 2018.
godinu (najviše do visine od 33%, odnosno 70%
obračunatog poreza), odnosno sa rednog broja 13
obrasca PK 1 za 2018. godinu;
● 6.4.2 SU/SU 2 – iznos umanjenja obračunatog po-
reza sa rednog broja 6 obrasca SU, koji je sasta-
vljen za 2018. godinu;
● 6.4.3 Aneks PB 1 – iznos neiskorišćenog pore-
skog kredita sa rednog broja 10 Aneksa obrasca
PB 1.
Zaključak
Primenom samooporezivanja obveznici po-
reza na dobit utvrđuju konačnu poresku obavezu
za odgovarajući poreski period, kao i visinu
akontacije za naredni poreski period, u skladu
sa članom 63. Zakona, i to na obrascu PDP – Po-
reska prijava za akontaciono – konačno utvr-
đivanje poreza na dobit pravnih lica. Poreska
prijava podnosi se nadležnom poreskom orga-
nu elektronskim putem, preko portala Poreske
uprave, a uz nju, obveznik podnosi i prateće ob-
rasce (PB 1, PK, PK 1, SU…) ukoliko je na osnovu
njih utvrdio poresku olakšicu ili poreske pod-
sticaje, čime je umanjio poresku obavezu.
Kada Poreska uprava potvrdi formalnu
ispravnost i matematičku tačnost iskazanih
podataka u PDP, dodeli broj prijave, broj odo-
brenja za plaćanje ukupnog iznosa obaveze po tom
osnovu i u elektronskom obliku dostavi te in-
formacije podnosiocu prijave, smatra se da je
prijava ispravno podneta.
Broj odobrenja plaćanja (BOP) jeste identi-
fikator poreske obaveze, pri čemu se za jedan
poreski period dodeljuje jedan BOP. Takođe,
plaćanje poreske obaveze za isti poreski pe-
riod (akontacione i konačne) vrši se sa istim
BOP-om.
Mesečne akontacije za 2018. godinu, kao i
razliku konačne obaveze u odnosu na plaćene
akontacije za 2018. godinu, obveznici plaćaju po
osnovu BOP-a koji im je dodeljen u Obaveštenju
o uspešnom prijemu prilikom podnošenja ko-
načne poreske prijave za 2017. godinu. Privre-
mene mesečne akontacije u 2019. godini, počev
FEBRUAR 2019. ● POSLOVNI SAVETNIK 133
POREZI
od akontacije za januar 2019. godine, obveznici
uplaćuju po osnovu BOP-a koji im je dodeljen u
Obaveštenju o uspešnom prijemu prilikom pod-
nošenja konačne poreske prijave za 2017. godinu,
jer se privremene akontacije u toku 2019. godine,
u skladu sa članom 67. Zakona, plaćaju u visini de-
cembarske akontacije (decembar 2018. godine).
Prilikom podnošenja konačne prijave za
2018. godinu obveznik dobija novi BOP, po kome
plaća akontacije poreza u 2019. godini i konačnu
obavezu za porez na dobit za 2019. godinu, kao
i privremene akontacije u 2020. godini, sve do
podnošenja konačne prijave poreza na dobit za
2019. godinu. PS